Jan Kooiman (Ammerstol, 9 februari 1953) is een Nederlands voormalig langebaan- en marathonschaatser. Hij werd drie keer Nederlands marathonkampioen (in 1982, 1983 en 1986) en won het klassement om de KNSB Cup in 1982. Hij was houder van het werelduurrecord van maart 1983 tot november 1986 en won de Alternatieve Elfstedentocht in 1987 en 1993. Loopbaan Beginjaren Kooiman kwam uit een boerengezin uit het dorp Ammerstol in de streek Krimpenerwaard, in het oosten van Zuid-Holland. Hij begon met schaatsen op de langebaan. Hij werd in 1974 gewestelijk kampioen van Zuid-Holland. Nadat hij in 1976 trouwde met Ineke van Homoet, zette hij het trainen een jaar lang op een lager pitje vanwege de renovatie van hun woning. Toen de verbouwing klaar was, pakte hij het intensieve trainen weer op.Twee laatbloeiers schaatsen zich naar de top.https://leiden.courant.nu/issue/LD/1983-11-05/edition/0/page/23 In februari 1978 nam hij deel aan het NK allround waar hij op de tiende plaats eindigde.N. K. Schaatsen in cijfers Heren. "Het vrije volk : democratisch-socialistisch dagblad". Rotterdam, 20-02-1978, p. 14. Geraadpleegd op Delpher op 12-01-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010959814:mpeg21:p014 Zijn beste prestatie was de zevende plek op de 10 kilometer. Een jaar later maakte hij de overstap naar het marathonschaatsen. Bij de Jaap Eden Trofee, de opening van het marathonseizoen, debuteerde hij op 3 november 1979 met de vierde plaats. Succesperiode Kooiman gaf de voorkeur aan kunstijs boven natuurijs. Hij won op 13 februari 1982 zijn eerste nationale marathontitel op De Uithof in Den Haag. In datzelfde jaar won hij ook het klassement om de KNSB Cup. In 1983 prolongeerde hij het Nederlands marathonkampioenschap op ijsbaan De Meent in Alkmaar. Bij de KNSB Cup werd hij ditmaal tweede, achter winnaar Henk Portengen. Kooiman beleefde in de eerste helft van de jaren tachtig zijn topperiode. Op 8 maart 1983 deed hij een geslaagde aanval op het werelduurrecord op de ijsbaan in het Duitse Inzell. Hij verbeterde het twee jaar oude record van Jos Niesten en was de eerste schaatser die de grens van 38 kilometer passeerde. De nieuwe recordafstand van 38.558,45 meter hield bijna vier jaar stand. Totdat Hilbert van der Duim op 28 november 1986, eveneens in Inzell, met 39.492,80 meter het record verbrak. miniatuur|Kooiman (midden) leidt de kopgroep in Bolsward tijdens Elfstedentocht 1985. Elfstedentocht Bij de Elfstedentocht van 1985 stond Kooiman aan de basis van de beslissing in de wedstrijd. Op weg naar Dokkum ontsnapte hij uit de kopgroep van twaalf rijders. Evert van Benthem sprong al snel mee waarna ook Henri Ruitenberg en Jos Niesten aansloten. Deze kopgroep van vier sprintte om de eindzege. Kooiman wist in de slotfase niet hoe ver het tot de finish was. Hij reed op kop in de laatste bocht naar de Bonkevaart en schrok dat hij, met de eindstreep al in zicht, in de slechtste positie verkeerde.Kooiman zweefde door het Fries landschap.https://nos.nl/artikel/2020576-kooiman-zweefde-door-het-friese-landschap Hij verloor de sprint en eindigde als vierde achter winnaar Van Benthem, Ruitenberg (tweede) en Niesten (derde). De beste tien. "Nieuwsblad van het Noorden". Groningen, 21-02-1985, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 12-01-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011011257:mpeg21:p001 Al voor de eerste stempelpost verloor hij zijn kaart. Het met stempels bedrukte schaatspak van Kooiman was later te zien in het schaatsmuseum van Hindeloopen. Bij de Elfstedentocht in 1986 werd Kooiman zesde, op 4 minuten en 28 seconden van Evert van Benthem. Hij nam ook deel aan de Elfstedentocht in 1997. Hij was toen al enkele jaren gestopt als wedstrijdrijder en eindigde op de 62e plaats, op bijna een uur van winnaar Henk Angenent. Alternatieve Elfstedentocht Twee weken nadat hij de vierde plaats behaalde bij de Elfstedentocht, reisde hij naar het Finse Kuopio waar op 2 maart 1985 een Alternatieve Elfstedentocht werd verreden. Kooiman ontsnapte samen met Theun Busser uit een grote kopgroep maar verloor de sprint waardoor hij als tweede eindigde. Busser in eindsprint sterker dan Kooiman. "Algemeen Dagblad". Rotterdam, 04-03-1985. Geraadpleegd op Delpher op 12-01-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBPERS01:003027003:mpeg21:p00022 Twee jaar later kwam de herkansing en ditmaal kwam Kooiman in Kuopio wel als winnaar over de streep. Kooiman wint alternatieve tocht Succesvolle afsluiting teleurstellend seizoen. "Trouw". Meppel, 09-03-1987. Geraadpleegd op Delpher op 12-01-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010827079:mpeg21:p012 Het was een dubbel succes voor de familie want Ineke Kooiman-van Homoet was winnares bij de vrouwen. Aan het einde van zijn carrière, op 27 januari 1993, won hij opnieuw de alternatieve tocht over 200 kilometer die op de Weissensee werd verreden.Kooiman wint op Weissensee. "Het Parool". Amsterdam, 28-01-1993. Geraadpleegd op Delpher op 12-01-2026, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010842599:mpeg21:p023 Persoonlijk Jan en Ineke Kooiman ontvingen in 2013 van schaatsvereniging "De Lekstreek" de Roel van der Bas-penning. Vanwege hun verdiensten voor de vereniging, onder meer als schaatstrainer.Jan en Ineke ontvangen Roel van der Bas penning.https://stvlekstreek.nl/lekstreek/jan-en-ineke-ontvangen-roel-van-der-bas-penning/ In 2012 verhuisden ze naar het Friese Warns voor een boerderijtje en een stuk grond van twee hectare. Jan Kooiman, opgegroeid op een melkveebedrijf, wilde graag enkele koeien houden maar de grondprijs lag in het westen te hoog.IJsherinneringen van schaatsend echtpaar.https://www.grootbolsward-ijsselmeerkust.nl/nieuws/sport/75977/jan-en-ineke-kooiman-van-homoet-heilige-ijsherinneringen-van-

Hun zoon Erik Jan werd eveneens marathonschaatser. Records Persoonlijke records

Wereldrecord Nr. Afstand Afstand Datum Baan 1. Werelduurrecord 38.558,45 m* 8 maart 1983 Inzell * = officieus wereldrecord Resultaten langebaanschaatsen JaarNKAllround1978 10e(17e, 9e, 15e, 7e) (#, #, #, #) = afstandspositie op allroundtoernooi (500m, 5000m, 1500m, 10.000m).

Resultaten marathonschaatsen

Resultaten in voornaamste wedstrijden JaarNKkunstijsNKnatuurijsOpen NKnatuurijsWK natuurijs(officieus)Jaap EdenTrofeeKNSB CupklassementHeinekenZesdaagseAlternatieveElfstedentochtElfstedentocht19794e19804e4e7e8e198110e4e19824e198319844e4e19857e13e5e9e4e198610e8e7e6e19875e11e19889e4e19894e199011e18e199121e199219e199323e199420e19979e62e

Resultaten in natuurijsklassiekers JaarAmstelmeerMarathonDriedaagsevan AnkeveenNoordwest-hoekritRottemeren-tochtKlassiekerCup198219854e1986198710e199656e199715e

Categorie:Nederlands marathonschaatser Categorie:Nederlands langebaanschaatser Categorie:Elfstedentocht