Arthur van Amerongen (Ede, 4 november 1959) is een Nederlands schrijver, columnist, journalist, publicist en islamcriticus. Hij debuteerde in 1994 met Een passie voor Jeruzalem, voortgekomen uit zijn jaren als correspondent in het Midden-Oosten. In 2004 ontving hij met Rob Muntz de Nipkowschijf voor radio voor de RVU-radioserie De Inburgerking. In 2006 kreeg hij samen met Loes de Fauwe de Prijs voor de Dagbladjournalistiek voor de reportageserie Kasba Amsterdam in Het Parool. Internationale bekendheid verwierf hij met Brussel: Eurabia (2008), waarvoor hij een jaar ondergedoken leefde in de Brusselse wijk Marollen en dat werd genomineerd voor de AKO Literatuurprijs. Na de aanslagen in Parijs (2015) en Brussel (2016) werd hij de profeet van Molenbeek genoemd. Sinds 2012 woont en werkt hij in Olhão aan de Portugese Algarve.
Levensloop
Jeugd en opleiding Van Amerongen werd geboren in Ede en groeide op in een gereformeerd gezin op de Veluwe. Hij studeerde Semitische talen aan de Universiteit van Amsterdam, onder meer aan het Juda Palache Instituut, en vervolgde zijn studie aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem; zijn specialisme werd islamitisch fundamentalisme. Tot zijn medestudenten behoorde de latere PVV-politicus Martin Bosma.
Correspondent in het Midden-Oosten (1990–2001) Van 1990 tot 2001 was Van Amerongen correspondent in het Midden-Oosten, met als standplaatsen Tel Aviv, Jeruzalem en Beiroet. Hij werkte er voor onder meer Vrij Nederland, Het Parool, De Groene Amsterdammer en de VPRO-radio, voor wie hij ook documentaires maakte. Uit deze periode kwam zijn debuut Een passie voor Jeruzalem (1994) voort, bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar.
Nipkowschijf en Prijs voor de Dagbladjournalistiek (2004 en 2006) In 2003 en 2004 maakte Van Amerongen samen met Rob Muntz voor de RVU de 24-delige radioserie De Inburgerking, een satirisch programma over de multiculturele samenleving. De serie werd in 2004 onderscheiden met de Zilveren Nipkowschijf voor radio.
In 2005 schreef Van Amerongen samen met Loes de Fauwe voor Het Parool de reportageserie Kasba Amsterdam, over Marokkaanse Nederlanders in Amsterdam in de nasleep van de moord op Theo van Gogh. De serie verscheen in 2006 in boekvorm onder de titel Kasba Holland bij uitgeverij Atlas en leverde de beide auteurs in datzelfde jaar de Prijs voor de Dagbladjournalistiek op.
Brussel en Brussel: Eurabia (2007–2008) In 2007 vestigde Van Amerongen zich in de Brusselse wijk Marollen en schreef zich in aan de Al Khaira-academie, waar hij een jaar lang islamitische theologie studeerde tussen Marokkaanse en Turkse medestudenten. Hij oefende dagelijks de salat en de woedoe, at halal en leefde als geheelonthouder, totdat hij naar eigen zeggen op een calvinistisch geloofstrauma stuitte. Het uit dit jaar voortgekomen boek Brussel: Eurabia verscheen in 2008 en beleefde zes drukken; het werd genomineerd voor de AKO Literatuurprijs. In het boek voorspelde Van Amerongen dat vanuit Molenbeek geworven jihadisten aanslagen zouden plegen in Frankrijk en België. Na de aanslagen in Parijs (2015) en Brussel (2016), waarvan vrijwel alle daders uit Molenbeek bleken te komen, werd hij door collega's de profeet van Molenbeek genoemd.
Latijns-Amerika en Paraguay (2007–2011) Eind 2007 vertrok Van Amerongen met zijn toenmalige partner naar Zuid-Amerika en vestigde zich in Asunción, Paraguay. Hij woonde daar vier jaar, met uitstappen naar Rio de Janeiro en andere delen van het continent, en werkte er als verslaggever voor verschillende Nederlandse media. Op 31 december 2011 keerde hij vanuit Asunción via Madrid terug naar Europa. Over zijn Paraguayaanse jaren schreef hij de roman Paranoia Paraguay (Prometheus, 2009) en de autobiografische roman Mambo Jambo. Een krankzinnige liefde in Zuid-Amerika (Nijgh & Van Ditmar, 2011).
Algarve (vanaf 2012) Sinds 2012 woont Van Amerongen in Olhão aan de Portugese Algarve, waar hij zijn columns en boeken schrijft. Portugal werd onderwerp van onder meer Op reis door de Algarve met Arthur van Amerongen (2019), Saudades. Op zoek naar het paradijs in Portugal (2021), Portugal voor bonvivanten (2023, met Arie Pos) en Olhão (2025, met beeldend kunstenaar Edwin Hagendoorn).
Journalistieke werkzaamheden
de Volkskrant (2012–2021) Van 2012 tot eind 2021 was Van Amerongen columnist van de Volkskrant, waar zijn wekelijkse rubriek Ik, Arthur van Amerongen verscheen. In zijn afscheidscolumn bedankte hij hoofdredacteur Pieter Klok en diens voorganger Philippe Remarque met de mededeling dat nooit een woord van zijn columns was geredigeerd of geschrapt. Een selectie van honderdvijftig columns verscheen in 2015 in boekvorm.
HP/De Tijd (vanaf 2014) Sinds 2014 is Van Amerongen columnist van HP/De Tijd, waarvoor hij wekelijks een column schrijft over de toestand in Nederland. Voor het blad verzorgde hij onder meer de online rubriek Preek van de Week en, eveneens online, de maandelijkse rubriek G.H.B. Hiltermann, waarin hij onder die pseudonieme rubrieksnaam de internationale politieke toestand becommentarieerde. Met collega-columnist Rob Hoogland voerde hij gedurende enkele jaren de inmiddels beëindigde briefwisselingsrubriek Grote Foute Jongens; daaruit kwamen drie Grote Foute Jongens Boeken voort (2017, 2019, 2024), met illustraties van Gabriël Kousbroek.
GeenStijl (vanaf 2022) Vanaf 2022 schrijft Van Amerongen voor het weblog GeenStijl, onder meer in de wekelijkse rubriek Soep van de Week, later voortgezet als Soep van de Week in het StamCafé. Voor GeenStijl reisde hij in 2022 een jaar lang door Europese steden met grote moslimpopulaties in Spanje, Frankrijk, Portugal, België, Duitsland, Engeland, Zweden en Denemarken, met als sluitstuk Albanië, Kosovo en Bosnië. De reis vormde de basis voor Safari Eurabia (Ezo Wolf, 2022), met een voorwoord van Bart Nijman.
Nieuwe Revu (vanaf 2025) Vanaf 2025 is Van Amerongen columnist van Nieuwe Revu, opnieuw samen met Rob Hoogland.
Persoonlijk leven Van Amerongen was van 27 november 2004 tot 2008 getrouwd met PvdA-politica Edith Mastenbroek. Sinds 2012 woont hij in Olhão aan de Algarve, waar hij een huishouden voert met een roedel honden.
Publicaties
Boeken Een passie voor Jeruzalem – 1994 – Nijgh & Van Ditmar Kasba Holland (met Loes de Fauwe) – 2006 – Atlas Brussel: Eurabia – 2008 – Van Gennep Paranoia Paraguay – 2009 – Prometheus Mambo Jambo. Een krankzinnige liefde in Zuid-Amerika – 2011 – Nijgh & Van Ditmar Brussel: Eurabia, deel 2. Terug naar kalifaat Molenbeek – 2015 – Fosfor Ik, Arthur van Amerongen (illustraties Gabriël Kousbroek) – 2015 – Xtra Het Grote Foute Jongens Boek (met Rob Hoogland) – 2017 – Pepper Books Mijn moeder is gek – 2018 – Pepper Books Het Grote Foute Jongens Boek deel 2 (met Rob Hoogland) – 2019 – Pepper Books Costa del Coke (met Ivo Teulings) – 2019 – Just Publishers Op reis door de Algarve met Arthur van Amerongen – 2019 – Ezo Wolf Met je poten in het bluswater. Conny Mus 70 jaar (samensteller) – 2020 – Ezo Wolf Dwarsdenker des Vaderlands (als G.H.B. Hiltermann) – 2020 – Ezo Wolf Saudades. Op zoek naar het paradijs in Portugal – 2021 – Ezo Wolf Tweestrijd in je broekje – 2021 – Ezo Wolf Dé wijngids voor de Algarve en Alentejo (met Reggie Smith) – 2021 – Ezo Wolf Dé wijngids voor Lissabon & omgeving (met Reggie Smith) – 2022 – Ezo Wolf De Vette Van Amerongen (omnibus met Mijn moeder is gek, Was mijn vader gek?, Een passie voor Jeruzalem en Mambo Jambo) – 2022 – Ezo Wolf Het Grote Straathonden Boek (met Rob Hoogland) – 2022 – Ezo Wolf Safari Eurabia – 2022 – Ezo Wolf Boze Blanke Man – 2023 – Ezo Wolf Portugal voor bonvivanten (met Arie Pos) – 2023 – Ezo Wolf Saudades. Portugal per trein – 2023 – Ezo Wolf De dunne Timmermans – 2024 – Ezo Wolf Annus Horribilis – 2024 – Ezo Wolf Het Grote Foute Jongens Boek 3 (met Rob Hoogland) – 2024 – Ezo Wolf De Grote Hondenbijbel (met Rob Hoogland) – 2024 – Ezo Wolf Tel Aviv (met Ruben Gischler, Didier Ben Loulou en Thomas Schlijper) – 2025 – Ezo Wolf Olhão (met Edwin Hagendoorn) – 2025 – Ezo Wolf Mambo Jambo (writer's cut) – 2026 – Ezo Wolf
Magazines TUUR sinds 1959. Eenmalige glossy ter ere van de 65e verjaardag van Arthur van Amerongen. Met bijdragen van Arthur van Amerongen, Martin Bosma, Pieter Waterdrinker, Özcan Akyol, Otto Wollring, Rob Hoogland, Arie Pos, Bart Nijman en J. Rentes de Carvalho – 2024 – Ezo Wolf VIC. Eenmalige glossy ter ere van de 75e verjaardag van uitgever Vic van de Reijt, samen met biograaf Arie Pos en journalist Nick Muller. Met bijdragen van Arthur van Amerongen, Arnon Grunberg, Frits Spits, Ivo de Wijs, Theodor Holman en Jean Pierre Rawie – 2025 – Ezo Wolf Gonzo Paraguay. Eenmalige glossy over de Paraguayaanse jaren van Arthur van Amerongen – 2026 – Ezo Wolf
Weblogs en online nieuwsmedia Columns, artikelen en briefwisselingen onder andere op: JoostNiemoller.com (opgeheven) ThePostOnline GeenStijl HP/De Tijd
Prijzen 2004 – Nipkowschijf voor radio, samen met Rob Muntz en editor Willem Davids, voor de RVU-radioserie De Inburgerking 2006 – Prijs voor de Dagbladjournalistiek (samen met Loes de Fauwe) voor de serie Kasba Amsterdam in Het Parool, over Marokkanen in Amsterdam na de moord op Theo van Gogh 2008 – Nominatie AKO Literatuurprijs voor Brussel: Eurabia
Externe links Auteurspagina HP/De Tijd Auteurspagina Ezo Wolf Profiel bij Fonds Pascal Decroos Bibliografie op Muck Rack
Categorie:Nederlands columnist Categorie:Nederlands journalist Categorie:Nederlands schrijver Categorie:20e-eeuws schrijver Categorie:21e-eeuws schrijver Categorie:Nederlands romanschrijver