Het Europees kampioenschap voetbal mannen 2024 of UEFA Euro 2024 was de 17e editie van het vierjaarlijkse voetbaltoernooi. Het werd gehouden in de zomer van 2024 in Duitsland. De openingswedstrijd werd op 14 juni 2024 gespeeld in München en de finale werd op 14 juli 2024 gespeeld in Berlijn. Italië was de titelverdediger, maar werd in de achtste finale uitgeschakeld. Het toernooi werd uiteindelijk gewonnen door Spanje.
Keuze gastland Op 5 november 2014 werd bekend dat er in 2018 een gastland voor dit toernooi gekozen zou worden. Op 9 december 2016 startte officieel het proces met een uitnodiging aan alle UEFA-landen om zich kandidaat te kunnen stellen. Het volgende tijdpad werd daarbij gevolgd: 9 december 2016: de officiële uitnodiging om te bieden op de organisatie van het EK 2024 werd aan alle UEFA-landen verzonden 3 maart 2017: deadline voor nationale voetbalbonden om hun interesse in een bod te bevestigen 10 maart 2017: bekendmaking van alle geïnteresseerde landen 27 april 2018: deadline voor nationale voetbalbonden om hun uitgewerkte bieddossier in te leveren bij de UEFA 27 september 2018: toewijzing van het EK voetbal 2024
Landen en combinaties van landen die aangekondigd hadden een bod te overwegen waren Italië, de combinatie Estland / Rusland, de combinatie Roemenië / Hongarije, Zweden, Nederland en een combinatie van diverse Scandinavische landen. Geen van deze kandidaten stelde uiteindelijk formeel een kandidatuur. Uiteindelijk waren er twee landen die waarvan de UEFA op 8 maart 2017 bevestigde dat zij tijdig, voor 3 maart 2017, de nodige formele kandidaatstellingsprocedures hadden doorlopen.
gaf in oktober 2013 aan zich kandidaat te zullen stellen. gaf in april 2014 aan zich kandidaat te zullen stellen.
Op 27 september 2018 werd het gastland gekozen in Nyon, Zwitserland. Het land werd gekozen door middel van een geheime stemming. Het land dat de meerderheid kreeg werd gastland op het Europees kampioenschap. Bij gelijkspel had de voorzitter, Aleksander Čeferin, de beslissende stem. Reinhard Grindel (Duitsland) en Servet Yardımcı (Turkije) namen niet deel aan de stemming en Lars-Christer Olsson uit Zweden kon er vanwege ziekte niet bij zijn.
+ Resultaten Land Stemmen 12 4 Afwezig 1 Totaal 17
Marketing Logo Op 5 oktober 2021 werd in het Olympiastadion in Berlijn de slogan van het toernooi bekendgemaakt: United by Football. Vereint im Herzen Europas, wat Verenigd door voetbal. Verenigd in het hart van Europa betekent in het Engels en Duits. Dat gebeurde tijdens een lichtshow. Op dezelfde avond werd ook het logo onthuld. Hierop is de Henri Delaunay-trofee te zien in het midden van een blauw vak. Om de trofee heen zijn gekleurde vlakken zichtbaar die de kleuren van de vlaggen van de deelnemende landen tonen. Ook alle gaststeden kregen een eigen logo. thumb|De wedstrijdbal Fussballliebe thumb|Mascotte Albärt met de trofee
Wedstrijdbal Op 15 november 2023 werd de wedstrijdbal Fussballliebe, wat Voetballiefde betekent in het Duits, gepresenteerd bij het Olympiastadion in Berlijn. De bal heeft zwarte driehoeken met rode, blauwe, oranje en groene randen en is gemaakt van duurzame materialen.
Lied Bij de loting voor het eindtoernooi op 2 december 2023 werd bekend dat het Italiaanse dj- en producertrio Meduza, de Amerikaanse poprockband OneRepublic en de Duitse zangeres Kim Petras het officiële nummer van het toernooi zouden maken. Op 21 maart 2024 werd bekend dat Petras door planningsproblemen vervangen werd door de Duitse zangeres Leony. Het nummer Fire werd op 10 mei 2024 uitgebracht. Het lied werd live ten gehore gebracht tijdens de openings- en sluitingsceremonie van het EK en was ook te horen tijdens de tv-uitzendingen.
Mascotte Op 20 juni 2023 werd een teddybeer met een veelkleurig shirt, een blauw short en schoenen in de kleuren van de vlag van Duitsland gepresenteerd als mascotte van het toernooi. Fans mochten vervolgens kiezen tussen Albärt, Bärnardo, Bärnheart en Herzi von Bär, elk verwijzend naar Bär, het Duitse woord voor beer, als naam voor de mascotte. Op 5 juli 2023 werd bekend dat er met 32% van de stemmen was gekozen voor Albärt.
Speelsteden Berlijn München Dortmund Gelsenkirchen OlympiastadionCapaciteit: 74.461 Allianz ArenaCapaciteit: 70.076 Signal Iduna ParkCapaciteit: 81.360 Veltins-ArenaCapaciteit: 54.740 220px 220px 220px 220px Stuttgart Keulen MHPArenaCapaciteit: 54.697 RheinEnergieStadionCapaciteit: 49.827 220px 220px Hamburg Leipzig VolksparkstadionCapaciteit: 52.245 Red Bull ArenaCapaciteit: 49.539 220px 220px Düsseldorf Frankfurt am Main Merkur Spiel-ArenaCapaciteit: 51.031 Deutsche Bank ParkCapaciteit: 48.387 220px 220px
Kwalificatie
Land Gekwalificeerd als Kwalificatiedatum Deelnames aan EK's Winnaar van EK Gastland 27 september 2018 (13) 1972, 1976, 1980, 1984, 1988, 1992, 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (3) 1972, 1980, 1996 Winnaar groep A 15 oktober 2023 (11) 1964, 1980, 1984, 1988, 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (3) 1964, 2008, 2012 Tweede groep A 15 oktober 2023 (3) 1992, 1996, 2020 (0) Winnaar groep B 13 oktober 2023 (10) 1960, 1984, 1992, 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (2) 1984, 2000 Tweede groep B 18 november 2023 (10) 1976, 1980, 1988, 1992, 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2020 (1) 1988 Winnaar groep C 17 oktober 2023 (10) 1968, 1980, 1988, 1992, 1996, 2000, 2004, 2012, 2016, 2020 (0) Tweede groep C 20 november 2023 (10) 1968, 1980, 1988, 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (2) 1968, 2020 Winnaar groep D 15 oktober 2023 (5) 1996, 2000, 2008, 2016, 2020 (0) Tweede groep D 21 november 2023 (6) 1996, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (0) Winnaar groep E 17 november 2023 (1) 2016 (0) Tweede groep E 20 november 2023 (11) 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (0) Winnaar groep F 13 oktober 2023 (6) 1972, 1980, 1984, 2000, 2016, 2020 (0) Tweede groep F 16 oktober 2023 (3) 2008, 2016, 2020 (0) Winnaar groep G 16 november 2023 (4) 1964, 1972, 2016, 2020 (0) Tweede groep G 19 november 2023 (0) (0) Winnaar groep H 17 november 2023 (9) 1964, 1984, 1988, 1992, 1996, 2000, 2004, 2012, 2020 (1) 1992 Tweede groep H 20 november 2023 (1) 2000 (0) Winnaar groep I 18 november 2023 (5) 1984, 1996, 2000, 2008, 2016 (0) Tweede groep I 18 november 2023 (5) 1996, 2004, 2008, 2016, 2020 (0) Winnaar groep J 13 oktober 2023 (8) 1984, 1996, 2000, 2004, 2008, 2012, 2016, 2020 (1) 2016 Tweede groep J 16 november 2023 (6) 2016, 2020 (0) Polen Winnaar play-offs A 26 maart 2024 (4) 2008, 2012, 2016, 2020 (0) Oekraïne Winnaar play-offs B 26 maart 2024 (3) 2012, 2016, 2020 (0) Winnaar play-offs C 26 maart 2024 (0) (0)
Scheidsrechters Op 23 april 2024 maakte de UEFA de 19 geselecteerde scheidsrechters bekend. Net als tijdens het EK 2020 zal er als onderdeel van de samenwerking tussen de UEFA en de CONMEBOL een arbitrageteam uit Zuid-Amerika afgevaardigd worden.
Ook kondigde de UEFA op 23 april 2024 aan dat er 20 videoscheidsrechters (VAR) en 12 ondersteunde scheidsrechters, die als vierde official of reserve assistent-scheidsrechter zullen fungeren, aanwezig zullen zijn.
Land Scheidsrechter Assistent-scheidsrechters Vierde official Reservegrensrechter(Vijfde official) Videoscheidsrechter(VAR) Assistent-videoscheidsrechter(AVAR) Gabriel ChadeEzequiel Brailovsky Irfan Peljto Senad Ibrišimbegović Jan SeidelRafael Foltyn Bastian DankertChristian DingertMarco Fritz Stefan LuppMarco Achmüller Stuart BurtDan Cook Stuart AttwellDavid Coote Gary BeswickAdam Nunn Cyril MugnierMehdi Rahmouni Jérôme BrisardWilly Delajod Nicolas DanosBenjamin Pagès Filippo MeliGiorgio Peretti Massimiliano IrratiPaolo Valeri Ciro CarboneAlessandro Giallatini Donatas Rumšas Aleksandr Radiuš Hessel SteegstraJan de Vries Serdar Gözübüyük Johan Balder Rob DieperinkPol van Boekel Espen Eskås Jan Erik Engan Mykola Balakin Oleksandr Berkoet Tomasz ListkiewiczAdam Kupsik Bartosz FrankowskiTomasz Kwiatkowski Paulo SoaresPedro Ribeiro Tiago Martins Vasile Florin MarinescuMihai Ovidiu Artene Cătălin Popa Tomaž KlančnikAndraž Kovačič Rade Obrenovič Jure Praprotnik Nejc Kajtazović Branislav HanckoJán Pozor Diego Barbero SevillaÁngel Nevado Rodríguez Alejandro HernándezJuan Martínez Munuera Mustafa Emre EyisoyKerem Ersoy Alper Ulusoy Mahbod BeigiAndreas Söderkvist Stéphane De AlmeidaBekim Zogaj Fedayi San
Openingsceremonie De openingsceremonie vond plaats op 14 juni 2024 in de Allianz Arena in München, voorafgaand aan de openingswedstrijd van het toernooi. Tijdens de openingsceremonie werd de in januari 2024 overleden Franz Beckenbauer herdacht. Beckenbauer was doorheen zijn leven speler, trainer, voorzitter en bestuurslid van Bayern München. Zijn weduwe droeg samen met Jürgen Klinsmann en Bernard Dietz, de aanvoerders van de Duitse elftallen die het EK wonnen in 1996 en 1980, de Henri Delaunay-beker het stadion binnen. De Duitse zangeres Leony, de Amerikaanse band OneRepublic en het Italiaans dj-duo Meduza brachten het officiële EK-anthem Fire.
Eindronde De zes groepen (A tot en met F) bestaan elk uit vier ploegen, waarvan de beste twee van elke groep doorgaan naar de knock-outfase. Ook de vier beste derde ploegen gaan door naar de achtste finales, voor er wordt overgegaan naar de gebruikelijke kwartfinales, halve finales en de finale. Zo vallen er na de groepsfase slechts acht ploegen af. De 51 wedstrijden worden in een periode van 31 dagen afgewerkt.
Loting De loting voor de groepsfase van het toernooi werd gehouden op 2 december 2023 in de Elbphilharmonie in Hamburg. Bij de loting werden de gekwalificeerde landen verdeeld in zes groepen van vier.
Potindeling en speelschema De 24 ploegen werden in zes groepen van vier ploegen geloot. De drie ploegen die zich via de play-offs plaatsten waren ten tijde van de loting nog niet bekend. Om deze reden werden die ploegen ingedeeld als: play-off-winnaars A tot en met C. De volgende criteria werden aangehouden tijdens de loting: Regulations of the UEFA European Football Championship (pdf), UEFA, 11 november 2019. Gearchiveerd op 1 juli 2023.
De potindeling werd bepaald op basis van de overall ranking in de kwalificatie voor het Europees kampioenschap voetbal 2024 na afloop van de kwalificatie.
Pot 1 (groepshoofden) Pot 2 Pot 3 Pot 4 Polen Oekraïne
Beslissingscriteria In eerste instantie waren de teams gerangschikt op het aantal punten in alle groepswedstrijden. Mochten twee of meer teams hetzelfde puntenaantal hebben behaald, dan bepaalden de volgende criteria hun positie:
Hoogste aantal punten verkregen bij de onderlinge wedstrijden tussen de teams; Doelsaldo verkregen bij de onderlinge wedstrijden tussen de gelijk eindigende teams (als er meer dan twee teams gelijk staan); Hoogste aantal gemaakte doelpunten verkregen bij de onderlinge wedstrijden tussen de teams (als er meer dan twee teams gelijk staan); Doelsaldo verkregen bij alle wedstrijden in de groep; Hoogste aantal gemaakte doelpunten verkregen bij alle wedstrijden in de groep; Mochten er twee teams in de laatste groepswedstrijd tegen elkaar spelen, de wedstrijd in een gelijkspel eindigen en de teams gelijk staan volgens criteria 1 t/m 6, dan spelen deze twee teams een strafschoppenserie om hun positie te bepalen. Dit geldt niet als er nog een ander team in dezelfde groep gelijk staat met deze twee teams; Fair-Playklassement van het toernooi (1 punt voor een enkele gele kaart, 3 punten voor een rode kaart ten gevolge van 2 gele kaarten, 3 punten voor een directe rode kaart, 4 punten voor een gele kaart gevolgd door een directe rode kaart); Positie op de UEFA-coëfficiëntenranglijst, waarbij de hoogst geklasseerde door zou gaan.
De vier beste derde ploegen werden bepaald volgens de volgende criteria:
Hoogste aantal punten verkregen bij de onderlinge wedstrijden in hun groep; Doelsaldo verkregen bij de onderlinge wedstrijden tussen de gelijk eindigende teams; Hoogste aantal gemaakte doelpunten verkregen bij de onderlinge wedstrijden tussen de gelijk geëindigde teams;