PQ-13 was een konvooi van schepen in de Tweede Wereldoorlog. De schepen voeren vanaf Loch Ewe naar Moermansk in maart 1942.

Schepen thumb|De Raceland De schepen die daadwerkelijk naar Moermansk voeren waren 19 koopvaardijschepen: 8 Britse: Empire Cowper, Empire Ranger, Empire Starlight, Harpalion, Induna, New Westminster City, Scottish American en River Afton 5 Panamese: Ballot, Bateau, Raceland, Gallant Fox en El Estero 4 Amerikaanse: Dunboyne, Effingham, Eldena en Mormacmar 1 Pools: Tobruk 1 Hondurees: Mana Commodore van dit konvooi was D.A. Casey op de SS River Afton, vice commodore schip SS Induna.

Konvooibescherming thumb|HMS Trinidad Het konvooi vertrok op 10 maart 1942 vanuit Loch Ewe naar Reykjavik. Het konvooi werd geëscorteerd door de Lokale Escorte Groep 7. Torpedojager ORP Błyskawica (H34) (verliet het konvooi op de 14e ) Torpedojager HMS Lamerton (L88) Torpedojager HNMS Newport (G 54) Torpedojager HMS Sardonyx (H 26)

Op de 11e, sloot een ander escort schip aan: Torpedojager HMS Saladin (H54)

Het konvooi kwam op 16 maart 1942 aan in Reykjavik en vertrok op 18 maart 1942 naar Moermansk, een dag later keerde het konvooi om, terug naar Reykjavik (het vermoeden was dat de Tirpitz uitgevaren was) en vertrok op de 20ste definitief naar Moermansk Het konvooi werd geëscorteerd door Trawlers: HMT Celia (T134), HMT Bute (T168)en HMT Wheatland (L122). (verliet het konvooi op de 23ste) Op de 23ste sloten de andere escort schepen zich aan: Torpedojagers: HMS Fury (H76) en HMS Eclipse (H08) (welke op de 25ste het konvooi weer verlieten) Lichte Kruiser : HMS Trinidad (K760)(die ook de 25ste het konvooi weer verliet)

Ondersteuning kwam op 28 maart 1942 vanuit Moermansk; Mijnenvegers: HMS Harrier (N 71), HMS Gossamer (J 63), HMS Speedwell (J87) en HMS Husser (J 82)

Lijst met schepen Het konvooi naar Rusland omvatte 19 vrachtschepen, een olie bevoorradingsschip en 3 walvisvaarders, + PQ-13-konvooi: Loch Ewe naar MoermanskSchipKapiteinTonnage (GRT)VlagBemanningArmed Guard/DEMSSS DunboyneErnest Prahter3,51525px Verenigde Staten35 11, Ensign BrinnSS EffinghamCharles H. Hewlett6,42125px Verenigde Staten349, Ensign GamblinSS El EsteroIvo Beatovic4,21925px Panama382?SS EldenaOle M. Nilsen6,90025px Verenigde Staten3713, Ensign FinkSS Empire CowperJohn H. Wigham7,16425px Verenigd Koninkrijk3611SS Empire RangerMaurice E. Sadler7,00825px Verenigd Koninkrijk437SS Empire StarlightWilliam H. Stein6,85025px Verenigd Koninkrijk6612SS Gallant FoxEric Lundh5,47325px Panama39GeenSS HarpalionHenry W. Williams5,48625px Verenigd Koninkrijk448SS IndunaWilliam N. Collins5,08625px Verenigd Koninkrijk5010SS ManaOermulff Berg-Johannessen 3,28325px Honduras36GeenSS MormacmarWilfred H. Senior5,45325px Verenigde Staten309, Ensign SmithSS New Westminster CityWilliam J. Harris4,74725px Verenigd Koninkrijk446SS RacelandSverre Brekke4,81525px Panama45GeenSS River AftonHarold W. Charlton5,47925px Verenigd Koninkrijk4310SS TobrukBronislaw Harko7,04825px Polen474

+ Reykjavík naar Moermansk groepSchipKapiteinTonnage (GRT)VlagBemanningArmed Guard/DEMSSS BallotHenry Bejer6,13125px Panama382SS BateauJohan A. Haltlid4,68725px Panama442SS Scottish AmericanPeter Dunn6,99925px Verenigd Koninkrijk386

+ Loch Ewe naar Reykjavík groepSchipKapiteinTonnage (GRT)VlagBemanningArmed Guard/DEMSSS Groenland 1,22025px Verenigd Koninkrijk SS Lars Kruse 1,80725px Verenigd Koninkrijk SS Mano 1,41825px Verenigd Koninkrijk

+ PQ13: Oliebevoorradingsschip voor de vlootSchipKapiteinTonnage (GRT)VlagBemanningArmed Guard/DEMSRFA OligarchAlbert Victor Barton6,89725px Verenigd Koninkrijk 39 7

+ PQ13 walvisvaardersSchipKapiteinTonnage (GRT)VlagBemanningArmed Guard/DEMSHMS Silja FY 301William Rigby25125px Verenigd KoninkrijkHMS Sumba FY 297William Edward Peters25125px Verenigd Koninkrijk HMS Sulla FY 1874John Edward Thundercliffe25125px Verenigd Koninkrijk21

SS Lars Kruse, SS Mano en SS Groenland voeren met het konvooi vanaf Loch Ewe naar IJsland, maar voeren niet naar Sovjet-Unie. SS Ballot, SS Bateau en SS Scottish American sloten zich aan bij het konvooi in IJsland. Alle andere schepen vertrokken vanaf Loch Ewe naar Murmansk.

3 walvisvaarders: HMS Silja, HMS Sulla en HMS Sumba werden naar Rusland gebracht om daar als magnetische mijnenvegers gebruikt te gaan worden. In Rusland werd de HMS Silja omgedoopt in de T-107 en de HMS Sumba werd T-106.

Konvooiverliezen Op 28 maart, na een aanval op de Ballot besloten 16 opvarenden dat het veiliger was het schip te verlaten in een sloep. Deze mannen werden opgepikt door de Silja en aan boord van de Induna geplaatst.

+ Koopvaardijschepen verloren in dit konvooi Datum Schip Tonnage Vlag Gezonken door Bemanning POW Overleden28 maartRaceland4,81525px PanamaLuftwaffe45133228 maartEmpire Ranger7,00825px Verenigd KoninkrijkLuftwaffe5555029 maart Bateau4,68725px PanamaZ-264764130 maart Induna5,08625px Verenigd KoninkrijkU-37666042*30 maart Effingham6,42125px Verenigde StatenU-43542012

12 overledenen waren voormalig opvarenden van de SS Ballot.

+ walvisvaarder verloren gegaan Datum Schip Tonnage Vlag Gezonken door Bemanning POW Overleden29 MarchHMS Sulla25125px Verenigd KoninkrijkIJs aangroei21021

Nasleep New Westminster City en Empire Starlight werden gebombardeerd in de haven van Moermansk op 3 april. New Westminster City ging verloren, Empire Starlight werd na de oorlog geborgen opgeknapt en herdoopt als Murmansk. De Harpalion en Empire Cowper gingen verloren in het konvooi terug naar IJsland, QP 10.

+ Koopvaardijschepen verloren gegaan in de haven of op de terugreis. Datum Schip Tonnage Vlag Gezonken door Bemanning POW Overleden3 aprilNew Westminster City4,74725px Verenigd Koninkrijk Luftwaffe52023 aprilEmpire Starlight6,85025px Verenigd Koninkrijk Luftwaffe680111 april Empire Cowper7,164 25px Verenigd Koninkrijk Luftwaffe6809*13 april Harpalion5,48625px Verenigd Koninkrijk U-4355200

Een bemanningslid van de New Westminster City overleed op dit schip

Nederlandse slachtoffers + Nederlandse slachtoffers in konvooi PQ13 Naam Leeftijd Beroep Geboren/Woonachtig SchipJannes Hummel 22 Matroos 1ste klasse Ameland SS BateauHendrik Martinus Arends39 2e stuurman Zaandam SS BateauArnold Polder21 3e machinistHilversum SS BateauTeunis Roza33 4e machinist Schiedam SS BateauNicolaas Cornelis Odijk21 bediendeVlaardingen SS RacelandArie Berghaan (*)40 3e stuurmanRotterdam SS Raceland

(*) Geboren Nederlander, Amerikaan sinds 1922:

Nederlanders in konvooi PQ13 + Nederlanders in konvooi PQ13 Naam Leeftijd Beroep Geboren/Woonachtig SchipPieter M. van Leuzen 21 Matroos 1ste klasse Edam SS El EsteroBouke Zwerver29 Matroos 1ste klasse Middelstum SS El EsteroThomas van der Vis29 Bediende Rotterdam SS Galant FoxNicolaas J. van den Broek40 StokerAmsterdam SS Mana

Zie ook Moermansk-konvooi Dervish (konvooi) aug. '41 PQ (konvooi) periode sept. '41 t/m sept. '42 QP (konvooi) periode sept '41 t/m nov. '42 Operation EU aug. '42 Operation FB periode okt. '42 t/m nov. '42 JW (konvooi) periode dec. '42 t/m mei '45 RA (konvooi) periode dec. '42 t/m mei '45

Referenties Morris O. Mills. Convoy PQ13 - Unlucky for some, John L. Haynes. Frozen Fury, The Murmansk run of Convoy PQ-13, SS Raceland

Categorie:Konvooi tijdens de Tweede Wereldoorlog Categorie:Militaire geschiedenis van het noordpoolgebied