Pieter Braecke, voluit Petrus-Joannes Braecke (1858 – 1938),Kwartierstaat Braecke was een door de kunstgeschiedenis veronachtzaamde Belgische beeldhouwer.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.9 Pas aan het begin van de eenentwintigste eeuw kreeg hij erkenning.
LevensloopCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.22-44 Pieter Braecke werd 4 oktober 1858 geboren in Nieuwpoort als zoon van de wagenmaker Pieter Jakob (Petrus Jacobus) Braecke (1824-1885) en Sophie (Sophia Ludovica) Pauwels (1830-1925). Op 3 augustus 1903 trad hij in Tellin in het huwelijk met Elodea Carmela Romeo (°Pizzone, It. 16 juni 1875 - +Nossegem 1971). Het huwelijk bleef kinderloos.
Vanaf 1898 werkte en woonde Pieter Braecke in Brussel, in de Troonsafstandsstraat nr 31. Hij woonde er tot zijn dood in een huis, ontworpen door Victor Horta en gebouwd in 1901, geklasseerd sinds 1997. In 1907 kocht hij een buitenverblijf in Nossegem dat hij deelde met Elodea’s verwanten, personeel en huurders en gasten.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.39
Hij overleed op 10 november 1938 en werd in Nossegem begraven. Het schepencollege van Nieuwpoort, de burgemeester van Nossegem en Victor Horta brachten hem bij de begrafenis een laatste hulde.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.45
Zijn grafmonument werd op initiatief van zijn weduwe en door de zorgen van Victor Horta opgericht in 1943.
Opleiding en vorming Pieter Braecke volgde tekenlessen in de Gemeentelijke Tekenacademie van Nieuwpoort en in 1868 won hij als tienjarige een eerste prijs voor tekenen in de regionale wedstrijd van Oost- en West-Vlaanderen.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.23
In 1874 sloot hij zijn middelbare studies af in de École moyenne de l'État in NieuwpoortRijksmiddenschool; Het onderwijs verliep er destijds in het Frans en ging werken in het atelier van beeldhouwer Henry Pickery (1828-1894) in Brugge. Na zijn dagtaak volgde hij les aan de Stedelijke Academie voor Schone Kunsten.
In de periode 1879-1883 volgde hij een opleiding – in het Frans – aan de Stedelijke Academie voor Schone Kunsten van Leuven.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.24
In 1882, Pieter Braecke was toen 22 jaar, dong hij mee naar de prestigieuze Grote Prijs van Rome en verwierf – gedeeld met Isidore De Rudder – een tweede prijs met medaille en diploma.De Grote Prijs van Rome is een driejaarlijkse "Groote Prijskamp in Beeldhouwkunde" georganiseerd door de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Antwerpen en later door het Nationaal Hoger Instituut en Koninklijke Academie voor Schone Kunsten, Antwerpen.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.25 en p.206
Omstreeks 1884 ging hij in Sint-Gillis bij Brussel aan de slag in het atelier van de Franse ornamentist Houtstont (1832-1912).Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.29
Van 1885 tot 1889 werkte hij in het atelier van Paul De Vigne, de beeldhouwer die een blijvende invloed zou hebben op zijn stijl en eclectische kunstopvatting.
Artistieke loopbaan Vanaf 1898 werkte Pieter Braecke zelfstandig in zijn eigen atelier in Sint-Joost-ten-Node.
In 1892 nam hij deel aan het eerste Salon Pour l'ArtCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.37 Het eerste Salon Pour l'Art is een reactie van de jonge beeldende kunstenaars tegen de “platitude et la banalité des Salons officiels”, de platvloerse en banale officiële salons.
Voor de internationale tentoonstelling van Turijn in 1902 maakte hij vier vrouwenfiguurtjes die een van de meubels in de Hortazaal versierden.
In augustus 1903 volgde Pieter Braecke Georges Houtstont op als leraar aan de Gemeentelijke Tekenschool van Sint-Joost-ten-Node.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.34; zijn officiële titel: professeur de sculpture et de modelage Tijdens een eerste congres over het kunstonderwijs in Bergen op 14 september 1930 zou hij getuigen van zijn vooruitstrevende didactische en pedagogische activiteiten.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.43
In 1906 leverde hij bijdragen voor het Belgische paviljoen op de Internationale Wereldtentoonstelling van Milaan: een beeld van Sint-Michiel en allegorische voorstellingen van De Natuur, De Bezieling, Het Gevoel, De Beeldhouwkunst, De Schilderkunst, De Roem. Vele van die beelden en reliëfs zijn verloren gegaan. Van enkele zijn de gipsmodellen bewaard.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.44
Voor de Wereldtentoonstelling van Brussel 1910 ontwierp Pieter Braecke beeldengroepen waarvan alleen foto’s en schetsen overgebleven zijn.
Na de Eerste Wereldoorlog schiep de grote vraag naar oorlogsgedenktekens een welkome bron van inkomsten.
Voor de Belgische deelname aan de Exposition Internationale des Arts Décoratifs et Industriels Modernes van Parijs in 1925 maakte hij een fries die de sierkunsten verbeeldde. Het werk ging verloren. thumb|Het IJzermonument
Het IJzermonument in Nieuwpoort, een imposant gedenkteken van de Slag aan de IJzer, ontworpen in samenwerking met Victor Horta, werd onthuld op 26 oktober 1930.
Voor de Wereldtentoonstelling van Brussel 1935 creëerde hij een monumentale beeldengroep die het jaar 1830 symboliseert.Het jaar 1830, de Grondwet en de stichting van het Onafhankelijke Vaderland staan, in steen gekapt, op de linkerbenedenhoek van het Eeuwfeestpaleis op de Heizel
Tijdens zijn laatste levensjaren wijdde hij zich aan de teken- en schilderkunst.
In 1928 bracht Pieter Braecke zijn erediploma’s, onderscheidingen, medailles en talrijke gipsmodellen over naar zijn geboortestad Nieuwpoort voor de inrichting van het Museum Pierre Braecke.
Werken Pieter Braecke realiseerde in opdracht van particulieren en openbare besturen een groot en gevarieerd eclectisch oeuvre: beelden, bustes, reliëfs, medaillons, gedenkplaten chryselefantiene beeldjes en kleinere gebruiksvoorwerpen.
VormentaalCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.40 en p.62 Pieter Braecke kan niet eenduidig ingedeeld worden bij een bepaalde kunststroming. Zijn werk vertoont kenmerken van art nouveau, symbolisme, realisme, expressionisme.Geïnspireerd door zijn volkse afkomst en de werken van Constantin Meunier en Rodin Het is in het algemeen eclectisch met een voorkeur voor allegorische verwijzingen.
thumb|De vergiffenis, brons, in het Museu Nacional d’Art de Catalunya
MuseaCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.75-77 Brussel, Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België Le Pardon of De vergiffenis; beeldengroep, marmer; 1893 Buste Camille Lemonnier; graniet van de Vogezen; 1929 Brussel, Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis Chryselefantijnen beeldje, 1897 Barcelona (Spanje), Museu Nacional d’Art de Catalunya Le Pardon of De vergiffenis; beeldengroep, brons, 1906 Glasgow (Schotland), Kelvingrove Art Gallery and Museum Femmes de Pêcheurs of Vissersvouwen(Wives of Fishermen); groep, marmer; 1921, (oorspronkelijk werk: 1901) Milaan (Italië), Galleria d’Arte Moderna Buste La West Flamande, (De Westvlaamse), glimlachende jonge vrouw, graniet van de VogezenCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.77 New York (U.S.A.), American Numismatic Society Collection Medaillon Léon Fourdin, brons
KerkenCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.85-97 Église Saint-Georges Salbris (Frankrijk) Preekstoel, art nouveau; sculpteerwerk in hout; 1900-1901 Sint-Jozefskerk, Oostende Reliëfs voor de timpanen van de neogotische kerk; 1900 Sint-Petrus-en-Pauluskerk, Oostende Beelden van de evangelisten; 1904Inventaris onroerend erfgoed van de Vlaamse Overheid Onze-Lieve-Vrouw van de Zavelkerk, Brussel Drie beelden: Het Geloof, De Hoop en De Liefde; 1931 Abdij van Orval Een levensgroot Mariabeeld op het Maria-altaar
Openbare gebouwenCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.99-106 thumb|Allegorische beeldengroep van de Nationale Bank van België in Nieuwpoort
Stadhuis van Brussel, op de gevel aan de Karel Bulsstraat; 1886 Beeld van Hendrik de Bloeyere; 1888 Beeld van een man met een zwaard, Schermer genoemd; 1886
Stadhuis van Brussel Buste van Emmanuel van der Linden; 1930 Buste van André-Edouard Jolly; 1930
Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen Buste van Domenicus De Waghemaeker, gips; 1891
Koninklijk Paleis van Laken Emblemen en allegorische figuren op supraporta’s; 1893
Stadhuis Sint-Gillis Beeld De Volkshygiëne; 1904
Triomfboog, Brussel Twee liggende vrouwen voorstellende Wetenschap en Industrie in zwikken van de bogen; 1905
Nationale Bank, Brussel Allegorische beeldengroep van de Nationale Bank; 1900; (sedert 1955 in Nieuwpoort, Leopold II park)
Koninklijke Militaire School, Brussel Beelden van Mars en Minerva aan de ingang; 1909
Vredegerecht, Nieuwpoort Mariabeeld met kind; samengestelde steen; 1928. (Replica van 1988)Inventaris onroerend erfgoed van de Vlaamse Overheid
Burgerlijke gebouwenCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.107-115 Den Horen, Grote Markt 6, Brussel De topbekroning van de gevel; 1902
De Zwane, Grote Markt 9, Brusse Medaillon boven het centrale deurvenster van de bel-étage; 1901
Woning Lucien Solvay, Louizalaan 224, Elsene Beeldengroep van drie vrouwen in de koetsdoorgang; 1903
Woning en atelier van Horta, Amerikaanse straat 25 Sint-Gillis Reliëfs in boogvelden; 1902Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.56
Atelierwoning van Emile Fabry, Sint-Michielskollegestraat 6, Sint-Pieters-Woluwe Reliëfs boven de voordeur; terracottaCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.116
HerdenkingsmonumentenCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.127-147 thumb|Monument van Edouard Remy thumb|Standbeeld Edouard Van Beneden in Luik
Monument Jan Breydel en Pieter de Coninck, BruggeCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.29 en p.127 De bas-reliëfs op de sokkel; 1887.
Monument Felix Van de Sande (1824-1890), Koekelberg Buste, 1890; sedert 1953, in brons gegoten, op de Felix Van de Sande square.
Monument Anspach (1829-1879), Brussel Een ontwerp van Paul De Vigne en architect Emile Janlet; gerealiseerd door een team van kunstenaars waaronder Pieter Braecke; De Brouckèreplein; 1887. Monument Edouard Remy (1813-1890), Leuven Buste van Edouard Remy op een sokkel van Victor Horta; realistische beelden van arme mensen; Hooverplein (voorheen Groenmarkt), 1899.Inventaris onroerend erfgoed van de Vlaamse OverheidCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.133-135 Monument Edouard Van Beneden (1846-1910), Luik Een meer dan levensgroot beeld, voor het Zoölogisch Instituut van Luik; brons; 1920. Monument Camille Lemonnier (1844-1913), Brussel Een naakte liggende mannelijke figuur boven op een sokkel van Victor Horta met een reliëfportret van Lemonnier; ter Kameren (voorheen Louizalaan), 1922.Catheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.141-144 Monument Désiré de Haerne (1804-1890), Kortrijk Een marmeren beeldengroep van Monseigneur Désiré De Haerne, omgeven door een soldaat, een non en een kind; een werk van Paul De Vigne van 1895 en na de Eerste Wereldoorlog gerestaureerd door Pieter Braecke; sedert 1951 op het De Haerneplein.Inventaris onroerend erfgoed van de Vlaamse Overheid Monument François-Auguste Gevaert, (1826-1908) Brussel Een witmarmeren buste op een zuil van architect Jean Hendrickx (1890-1933) in de voortuin van Brussels conservatorium; 1927.
thumb|Oorlogsmonument van Oostende
OorlogsmonumentenCatheline Metdepenninghen en Marcel M. Celis p.148-168 Na de Eerste Wereldoorlog realiseerde Pieter Braecke een reeks oorlogsgedenktekens. Court-Saint-Etienne Een bronzen vrouwenfiguur, symbool van de overwinning, op een sokkel in Euvillesteen, 1920. Opwijk Beeld van een vrouw met een banderol vasthoudt met opschrift “Herdenkt onze helden”; de sokkel is van de architect Victor Creten; nieuwe begraafplaats van Opwijk, 1921. Ath Een bronzen beeld van een Belgische soldaat die een laurierkrans ophangt aan een arduinen herdenkingsstele; Rue Ernest Cambier, 1921. Oostende