thumb|Wake bij De Knorhof in Erichem, in juli 2017 verwoest door een stalbrand. thumb|Hanneke van Ormondt van Wakker Dier in 2016 bij Omroep Brabant over stalbranden Een stalbrand gebeurt wanneer een stal voor de huisvesting van vee in brand vliegt en geheel of gedeeltelijk wordt beschadigd of verwoest. Hierbij kunnen de aanwezige dieren om het leven komen en schadelijke stoffen vrijkomen, naast financiële en materiële schade voor de eigenaars en omwonenden.
België Problematiek Volgens Prevent Agri wordt er in België nog te weinig rekening gehouden met stalbranden. Vaak zijn er geen brandblusapparaten aanwezig en andere veiligheidsmaatregelen blijven dikwijls achterwege omdat dit de veebedrijven veel geld kost en men in de boekhouding geen oog heeft voor mogelijke ongelukken.
Er is geen betrouwbare ongevallenstatistiek beschikbaar, omdat registratie ervan alleen voor werknemers verplicht is en niet voor bedrijfsleiders.
Vlaams Parlementslid Hermes Sanctorum (destijds lid van Groen!) vroeg op 10 mei 2011 aan Vlaams minister-president Kris Peeters, tevens Vlaams minister van landbouw, hoeveel stalbranden er de voorgaande jaren waren gebeurd en hoeveel dieren daarbij waren omgekomen, en of, en zo ja hoe, de minister van plan was hiertegen maatregelen te nemen. Peeters antwoordde in juni dat er tussen 1 mei 2006 en 1 mei 2011 in heel België 143 stalbranden waren geweest, waarvan er in 62 gevallen dieren omkwamen. Het dodental bedroeg 192.862 dieren, waaronder 27.851 varkens, 196 runderen, 164.000 stuks pluimvee (geschat/afgerond, vooral kippen), 8 paarden, 7 geiten en enkele konijnen.
Van alle branden in België was ongeveer 4% een stalbrand, die meestal werd veroorzaakt door elektriciteit, oververhitting of kortsluiting van machines. Het Koninklijk Besluit van 19 december 1997 regelt de brandveiligheid van gebouwen; hier is op 15 augustus 2009 bijlage 6 aan toegevoegd die de brandveiligheid van industriële gebouwen regelt, waaronder gebouwen die dienen voor het bedrijfsmatig houden van dieren. Bijlage 6 bevat strengere brandveiligheidsmaatregelen dan daarvoor, maar geldt alleen voor nieuwbouwstallen; stallen ouder dan 2009 voldeden mogelijk nog niet aan de nieuwe veiligheidseisen. Peeters rondde af met het noemen van enkele potentiële veiligheidsvoorschriften, maar zei dat brandveiligheid een federale bevoegdheid was (en de Vlaamse overheid dus geen extra maatregelen mocht nemen).
Nadat bij een stalbrand in Moerkerke in september 2020 duizend varkens waren omgekomen, stonden stalbranden opnieuw op de politieke agenda. Vlaams Parlementslid Ludwig Vandenhove zei daarbij: "Het is duidelijk dat door de industriële wijze waarop deze dieren gekweekt worden en de manier waarop ze in stallen zitten, bijvoorbeeld in groepskooien, kraamkooien of dekstallen, de dieren niet kunnen ontsnappen en massaal sterven. Ik vind dan ook dat daar iets aan gedaan moet worden.”
In 2025 verscheen een rapport van Prevent Agri met aanbevelingen om het risico op stalbranden te beperken. Minister van Dierenwelzijn Ben Weyts stelde vast dat zijn bevoegdheid daarin beperkt is maar wilde brandveiligheid wel laten opnemen in de omgevingsvergunning.
Grote stalbranden Vermeld worden branden waarbij meer dan 1000 dieren omkwamen. 7 juli 2014: 60.000 legkippen omgekomen in Merksplas. 21 januari 2017: 4.000 varkens (3.000 biggen en 980 zeugen) omgekomen in Aartrijke. 31 mei 2017: 26.000 kippen omgekomen in Oud-Turnhout. 16 december 2017: 2.000 varkens omgekomen in Grammene in de gemeente Deinze. In 2020 kwamen minstens 70.460 dieren om bij elf stalbranden, waaronder 68.502 kippen en 1850 varkens. 12 mei 2020: 16.000 kuikens omgekomen in Nieuwerkerken. In 2021 kwamen minstens 184.910 dieren om bij elf stalbranden: 183.000 kippen, 1625 varkens, 210 schapen en 75 runderen. 30 juni 2021: 18.000 kippen omgekomen in Opglabbeek. 14 september 2021: 165.000 legkippen omgekomen in Sint-Niklaas. 9 november 2021: 1.700 varkens komen om in Kasterlee. In 2022 kwamen 71.000 dieren om in stalbranden. 19 januari 2022: 1.200 biggen en zeugen komen om in Geluwe. 23 november 2022: Bijna 10.000 kuikens komen om in Peer. In 2023 waren 113.000 dieren slachtoffer van stalbranden. 22 juni 2023: Bijna 30.000 kippen komen om in Aalter. 1 juli 2023: 40.000 legkippen komen om in Merksplas. 8 juli 2023: 2.500 varkens komen om in Bovekerke. 28 november 2023: 40.000 legkippen komen om in Anzegem. In 2024 stieren 67.000 dieren in stalbranden. 20 maart 2024: 30.000 kippen komen om in Zele. 23 augustus 2024: 36.000 kippen omgekomen in Merksplas. 2025 15 september 2025: 20.000 kuikens komen om in Weelde. 2026 2 februari 2026: 2.000 varkens komen om in Kerkhoven/Gelderhorsten. 6 mei 2026: 3.000 biggen komen om in Temse.
Canada Problematiek De Canadian Coalition for Farm Animals becijferde dat er tussen januari 2015 en oktober 2018 610.000 boerderijdieren waren gestorven in branden, waaronder 5.000 koeien, 13.000 kalkoenen, 82.000 varkens en 450.000 kippen. Nationale statistieken over de oorzaak van de branden zijn er niet. De provincie Ontario rapporteerde dat 40 procent van de stalbranden waarbij een oorzaak kon worden vastgesteld te wijten was aan gebreken door veroudering van elektrische systemen. Dit kan ernstige gevolgen hebben in een omgeving waar veel stof, vochtigheid en corrosieve gassen voorkomen. De bouwbesluiten in verscheidene provincies vereisen niet dat stallen branddetectors en alarmsystemen hebben. De provincies baseren hun besluiten op de National Farm Building Code van de National Research Council. Een nieuwe versie van deze code is voorzien voor 2020, maar deze bevat mogelijk geen extra veiligheidsmaatregelen, omdat stallen worden gezien als "laagbezette" gebouwen. Daarnaast worden brandveiligheidsvoorschriften opgenomen in de vrijblijvende praktijkrichtlijnen die de National Farm Animal Care Council publiceert; deze worden vaak toegepast door producenten.
Sterfgevallen van dieren trekken, behalve in de lokale pers, meestal weinig aandacht van de media, tenzij het gaat om huisdieren of paarden.
Grote stalbranden thumb|340x340px|Stalbrand in Manitoba in 2008. Vermeld worden branden waarbij meer dan 1000 dieren omkwamen. 13 maart 2015: 100.000 kippen omgekomen in Saint-Bernard-de-Michaudville, Quebec. 25 maart 2015: 2.200 varkens omgekomen in Kola, Manitoba. 17 april 2015: 3.000 varkens omgekomen in Sainte-Anne-des-Chênes, Manitoba. 6 september 2015: 22.000 kippen omgekomen in Zorra, Ontario. 27 december 2015: 3.000 varkens omgekomen in Plessisville, Quebec. 2 januari 2016: 50.000 eenden omgekomen in Racine, Quebec. 8 februari 2016: 6.500 kippen omgekomen in Sainte-Famille, Quebec. 17 maart 2016: 4.000 eenden omgekomen in Saint-Camille, Quebec. 27 september 2016: 45.000 omgekomen in Busby, Alberta. 16 november 2016: 27.000 hennen omgekomen in Terrebonne, Quebec. 17 januari 2017: 17.000 kippen omgekomen in Shefford, Quebec. 1 februari 2017: 4.000 varkens omgekomen in Plympton–Wyoming, Ontario. 10 augustus 2017: 4.000 varkens omgekomen in Watford, Ontario. 4 december 2017: 4.000 hennen omgekomen in Elgin, Quebec. 11 april 2018: 14.000 kuikens omgekomen in Port Coquitlam, Brits-Columbia. 27 mei 2018: 3.000 varkens omgekomen in de buurt van Otterville, Ontario. 5 juni 2018: 12.000 varkens omgekomen in Rosetown, Saskatchewan. 29 juni 2018: 60.000 hennen omgekomen in Rivière-Héva, Quebec. 15 oktober 2018: 30.000 kippen omgekomen in Sheffield Mills, Nova Scotia. 11 december 2018: 1.300 varkens omgekomen in Quinte West, Ontario.
Duitsland Grote stalbranden Vermeld worden branden waarbij meer dan 1000 dieren omkwamen. 15 maart 2017: 300 schapen, 500 lammetjes, 80 koeien en 6 paarden omgekomen in Elpersbüttel nadat een boerenzoon in de stal met vuur speelde. Door rook vergiftigde dieren in een aangrenzende stal moesten waarschijnlijk ook geruimd worden. 8 juni 2017: 8.000 kalkoenen omgekomen in Borken, vlak bij het Nederlandse Aalten. 2018-februari 2023: volgens een bericht van 13 maart 2023 van de Facebookgroep Stallbrände zijn ten minste 130.000 varkens omgekomen door branden en ventilatiestoringen. 30 maart 2021: Circa 57.000 varkens komen om bij een stalbrand in Alt Tellin. Op het bedrijf, dat was opgericht door Adriaan Straathof en verkocht aan een Zwitserse firma, was al vanaf de start veel kritiek wegens het grote brandgevaar.
Nederland Problematiek thumb|De Knorhof brandde juli 2017 af.
Oorzaken en gevolgen Veestallen zijn vaak zeer brandgevaarlijk door de aanwezigheid van stof, stro en mestgassen, terwijl staldaken vaak gemaakt zijn van licht ontvlambaar pur-schuim, zodat een brand zich snel kan verspreiden. Luchtwasinstallaties, die de overheid in 2012 bij veel veebedrijven verplicht stelde om de ammoniakuitstoot terug te dringen, zijn vanwege de elektriciteit brandgevaarlijk. Het luchtventilatiesysteem van luchtwassers kan een brand bovendien verder aanwakkeren. Ook het feit dat de dieren vaak nergens heen kunnen vluchten voor brand en kippen van zichzelf erg brandbaar zijn, verhoogt het risico op een fatale afloop. De fikse toename van het aantal megastallen van 2005 tot 2013, waarin branden moeilijker geïsoleerd en geblust kunnen worden, zorgt voor een verdere toename van het aantal slachtoffers. Tussen 2006 en 2011 zijn door al deze factoren in Nederland ruim een miljoen dieren omgekomen in stalbranden. Vaak zijn dieren die een stalbrand overleven zodanig vergiftigd door rook dat ze alsnog geruimd moeten worden. Een systeem dat signaleert dat de temperatuur binnen de meterkast te veel schommelt of te hoog wordt als gevolg van haperingen aan het elektrisch systeem, werd anno 2021 getest bij ruim twintig varkenshouders.
Veiligheidsmaatregelen en overheidsbeleid Door een gebrek aan veiligheidsmaatregelen en door de overheid hiervoor opgestelde voorschriften, gaan veel staldieren dood die gered hadden kunnen worden, bijvoorbeeld door vluchtroutes, sprinkler- en brandmeldinstallaties te installeren. Sommige veehouders doen dit niet, omdat het vaak veel geld kost en niet verplicht is. Dieren hadden volgens het Bouwbesluit anno 2011 dezelfde status als bijvoorbeeld kantoorspullen en machines en verdienden geen extra bescherming.
De Nederlandse overheid stelde daarop, samen met boeren, verzekeraars, brandweer en De Dierenbescherming, het Actieplan Stalbranden 2012–2016 in werking 'om de hoeveelheid stalbranden en dierlijke brandslachtoffers fors te verminderen'. Het Bouwbesluit werd gewijzigd in 2012 en opnieuw in 2014: zo moesten nieuwe stallen voortaan worden gebouwd met brandwerende materialen en brandcompartimenten en moest er bluswater aanwezig zijn. Het actieplan leek echter niet te werken: het aantal stalbranden en dierlijke slachtoffers nam nog verder toe. De nieuwe brandveiligheidseisen golden alleen voor stallen gebouwd na 2014; oudere stallen (15.500 van de ongeveer 16.550) bleven even onveilig, en in de periode 2014–2017 vonden branden vooral plaats in stallen gebouwd vóór 2014.
In 2015 presenteerden de Nederlandse uitvinders Peter Berlang en Sjaam Hira aan de Tweede Kamer het kabelsysteem Stable Safe, dat zij ontwikkelden in samenwerking met brandweer Zuid-Oost Nederland en de Wageningen Universiteit. Met dit systeem klappen alle schotten en staldeuren open zodra vuur wordt gedetecteerd, en kan het vee de stalbrand ontsnappen. Bij een test vluchtte 65% van de varkens naar buiten, terwijl de rest op onderzoek uitging. De verwachting was dat bij echt vuur 90% van de varkens zou vluchten. Net als varkens vluchten koeien vaak niet meteen zodra er gevaar dreigt; paarden doen dat wel. Voor kippen zou het waarschijnlijk niet werken, omdat die bij angst plat op de grond gaan liggen.