thumb|Aardgasvelden in Nederland. Een deel van de velden op zee is niet afgebeeld. De grote cirkel is het aardgasveld van Slochteren. thumb|Aardgaswinning in Groningen, Polygoonjournaal 1968 De gaswinningsproblematiek in Groningen omvat alle schadelijke gevolgen van bodemdaling en aardbevingen veroorzaakt door de aardgaswinning in het Groningenveld, die sinds 1959 plaatsvindt.

Locaties waar bevingen optreden In het horizontale vlak Het gebied waar men te kampen heeft met de gaswinningsproblematiek omvat niet alleen Groningen, maar ook de randen van de provincies Friesland en Drenthe. In het Balloërveld, in de kop van Drenthe, komen eveneens aardbevingen voor, zij het in veel mindere mate. In het noordoosten van de provincie Groningen, in het gebied tussen de stad Groningen en de Eemshaven, doen zich de zwaarste aardbevingen voor.KNMI - Eerste resultaten van de verwachte grondbeweging bij een aardbeving met een magnitude 5.0

Oorzaak Als gevolg van de winning van het gas treedt in de regio bodemdaling op, die soms gepaard gaat met aardbevingen.Ministerie Economische Zaken Reactie minister Kamp op het OVV Rapport ‘Aardbevingsrisico’s in Groningen’, 18 februari 2015, geraadpleegd op 17 april 2015

Bodemdaling De bodemdaling wordt veroorzaakt door de daling van de druk in het zandsteen, waarin het gas is opgeslagen. Deze druk is in het Slochterenveld gezakt van oorspronkelijk 350 bar in 1960 tot 70 bar in 2018.Gasdruk Slochterenveld, opgave NAM De door TNO en NAM voorspelde bodemdaling in 2050 als gevolg van de gaswinning, is maximaal 40 à 50 cm bij Loppersum, in 2023 bedroeg de bodemdaling bij Loppersum 37 cm.

Aardbevingen Tot 1986 werden er in Noord-Nederland geen aardbevingen waargenomen. De eerste aardbeving vond plaats bij Assen, op 26 december 1986. Dit zou veroorzaakt zijn door aardgasveld Eleveld. Sindsdien zijn er door het KNMI in dit gebied een paar honderd aardbevingen geregistreerd, met een maximale magnitude van 3,5. 2013 was het zwaarste jaar, met 133 aardbevingen van 1,5 of hoger, waarvan 119 in de provincie Groningen. De aardbevingen in Noord-Nederland worden veroorzaakt door de gaswinning. Een typisch kenmerk van deze door gaswinning geïnduceerde aardbevingen is de ondiepe ligging van het hypocentrum op ongeveer 3 kilometer beneden het maaiveld.

Ontwikkeling tot 2018 De aardbevingen zijn over de jaren langzaamaan in sterkte toegenomen. De eerste 20 jaar van de gaswinning (vanaf 1970) uit het Slochterenveld zijn daar vrijwel geen bevingen geregistreerd. Hierbij moet wel bedacht worden dat de gasproductie vanaf 1963 zeer laag was en pas rond 1975 op volle sterkte van tegen de 100 miljard m³ per jaar kwam. Vanaf 1991 vinden er kleine bevingen plaats boven het Slochterenveld met magnitudes rond de 2,0 (Richter), als de beving in Assen (dat meer dan 20 km van het Slochterengasveld ligt, maar dicht bij aardgasveld Eleveld) in 1986 buiten beschouwing wordt gelaten. Zo is er bij Middelstum op 5 december 1991 een beving geregistreerd met kracht 2,4.Seismische Analyse van Aardbevingen in Noord Nederland, rapport KNMI 1994 Er zijn 3 grote bevingen geweest met kracht 3,4 of meer, met tussenpozen van telkens ongeveer 6 jaar.

De "Klap bij Huizinge" in de Groningse gemeente Loppersum had een magnitude van 3,6, de sterkste ooit gemeten in Noord-Nederland. In het Groningenveld kwam daarna een toename van het aantal bevingen. Dit lijkt een samenhang te hebben met de toegenomen gasproductie. Op basis van de statistiek is het niet mogelijk gebleken om de maximaal mogelijke magnitude voor aardbevingen in het Groningenveld te schatten. Hier moet nog verder onderzoek naar worden gedaan met behulp van geologische data en geomechanische modellen.

Het aantal door het KNMI geregistreerde bevingen met kracht 1,5 of hoger bedroeg in 2016: 13 en in 2017: 18.Aantal bevingen volgens KNMI Het aantal bevingen met kracht 3 of meer is de laatste 6 jaar is afgenomen, maar het aantal kleine bevingen en daarmee ook het totaal aantal bevingen is toegenomen: gemiddeld 20 bevingen per jaar met kracht 1,5 of meer van 2012 tot en met 2017, en gemiddeld 15 bevingen per jaar met kracht 1,5 of hoger in de periode 2006 tot en met 2011.Aantal aardbevingen per jaar, opgave NAM

Chronologisch overzicht van zwaarste bevingen in Groningen

Het volgende overzicht betreft de aardbevingen van 3 of meer op de schaal van Richter. Volgens deze schaal zijn het bescheiden bevingen. Echter, de combinatie van het feit dat ze in Groningen zo dicht onder de oppervlakte liggen en de samenstelling van de Groningse bodem maakt dat de effecten in Groningen heftiger zijn.

Hoeksmeer / Garrelsweer 2003 Op 24 oktober 2003, 40 jaar na het begin van de aardgaswinning, vond er voor het eerst een beving plaats met kracht 3,0 bij Hoeksmeer, wat later herzien werd tot Garrelsweer. Daarna vonden bevingen met kracht 3 of meer plaats met tussenpozen van 1 à 3 jaar.

Stedum 2003 Op 10 november 2003 was er een beving met een kracht van 3,0 bij Stedum.

Westeremden 2006 Op 8 augustus 2006 was er een beving met een kracht van 3,5. Het epicentrum lag in de driehoek Middelstum, Westeremden en Loppersum. 414 mensen meldden schade.NOS: Aardbevingen in Groningen De aardbeving mat 3,5 op de schaal van Richter. Daarmee was dit de op een na krachtigste aardbeving die tot nu toe ooit gemeten is in de provincie Groningen; alleen de aardbeving bij Huizinge op 16 augustus 2012 met een magnitude van 3,6 was krachtiger.

Westeremden / Loppersum 2008 Op 30 oktober 2008 was er een beving met een kracht van 3,2 bij Westeremden, wat later door het KNMI bijgesteld werd naar Loppersum.

Zeerijp 2009 Op 8 mei 2009 was er een beving met een kracht van 3,0 bij Zeerijp.

Garrelsweer 2011 Op 27 juni 2011 was er een beving bij Garrelsweer, 3 kilometer ten zuidwesten van Appingedam. Aanvankelijk meldde het KNMI dat de beving een kracht had van 2,7. Na een nieuwe berekening werd dat echter naar boven bijgesteld tot 3,2 op de schaal van Richter.

Huizinge 2012

De zwaarste aardbeving als gevolg van de gaswinning in Groningen vond op 16 augustus 2012 plaats bij Huizinge en had momentmagnitude van 3,6. Daarmee is dit de krachtigste aardbeving die ooit gemeten is in de provincie Groningen. Er kwamen na de aardbeving veel schademeldingen binnen uit een vrij groot gebied rondom het epicentrum.

De aardbeving wordt geweten aan de aardgaswinning door de NAM. De aardbeving vormde de opmaat voor een grote discussie over aardgaswinning in Nederland, waarbij onder andere een schaderegeling in het leven werd geroepen voor eigenaren van woningen die door bodemdaling als gevolg van aardgaswinning beschadigd geraakt waren.

Zandeweer 2013 Op 7 februari 2013 waren er twee bevingen in een uur tijd met respectievelijk een kracht van 2,7 en 3,2 bij Zandeweer.

Leermens / Het Zandt 2013 Op 13 februari 2013 vond er een beving plaats bij Leermens, wat later herzien wordt tot Het Zandt. De beving had een sterkte van 3,0.Lijst KNMI

Garrelsweer 2013 Op 13 juli 2013 was er een beving met een kracht van 3,0 bij Garrelsweer.

Hellum 2015 Op 30 september 2015 was er een beving met een kracht van 3,1 bij Hellum.

Zeerijp 2018 Op 8 januari 2018 was er een beving met kracht 3,4 op de schaal van Richter bij Zeerijp.de Volkskrant: Zwaarste aardbeving Groningen sinds 2012

Gelet op de magnitude was de beving iets lichter dan die bij Huizinge op 16 augustus 2012. Het Staatstoezicht op de Mijnen meldde echter dat de beving een grotere grondversnelling had dan die van Huizinge en dat deze daarom ook als zwaarder kon zijn ervaren in het getroffen gebied.NAM moet binnen 48 uur met maatregelen komen na 3,4 beving in Groningen, nieuwsbericht SodM op 8 januari 2018 om 18:35 geraadpleegd op 10 januari 2018

Er raakten geen personen gewond. Bij het Centrum Veilig Wonen, het aanspreekpunt bij aardbevingsschade, werden na één dag ruim zeshonderd schademeldingen geregistreerd.Meer dan 600 schademeldingen na zware beving bij Zeerijp , Dagblad van het Noorden (9 januari 2018) Het aantal schademeldingen liep op tot bijna drieduizend.Meer dan duizend schademeldingen na aardbeving Groningen, nu.nl (10 januari 2018)Meer dan 2000 schademeldingen sinds aardbeving Groningen, NOS.nl (11 januari 2018)Bijna 3.000 schademeldingen na aardbeving Groningen NRC (15 januari 2018) Een van de getroffen gebouwen was de Jacobuskerk in Zeerijp.Meterslange aardbevingsscheur in monumentale toren Zeerijp, rtvnoord.nl, 16 januari 2018 Zelfs in het vijfentwintig kilometer van Zeerijp gelegen Universitair Medisch Centrum Groningen werd schade geconstateerd.Groningen opnieuw de straat op tegen gaswinning, NOS nieuws, 19 januari 2018

Westerwijtwerd 2019 In de vroege morgen van 22 mei 2019 was er ondanks genomen maatregelen toch weer een voor Nederlandse begrippen zware aardbeving met een kracht van 3,4 op de schaal van Richter, aldus het KNMI.KNMI - Zware aardbeving in Groningse Westerwijtwerd Volgens de meteorologische dienst lag het epicentrum van de beving in het Noord-Groningse dorp Westerwijtwerd (gemeente Loppersum). Dat ligt hemelsbreed ongeveer achttien kilometer ten noordoosten van de provinciehoofdstad Groningen. Groningers werden geschrokken wakker en er bleek weer nieuwe schade te zijn aangericht aan woningen en gebouwen. Boeren demonstreerden en zetten hun tractoren in een cirkel om het epicentrum te symboliseren. Premier Rutte sprak van "een nachtmerrie"Premier Rutte: 'Gaswinning is veranderd in een nachtmerrie' - RTV Noord en commissaris van de Koning René Paas sprak van "een ramp die maar doorgaat".Commissaris Paas: 'Zo snel mogelijk van het gas af, we zijn nog niet veilig' | RTL Nieuws Op 22 mei alleen al waren er 593 schademeldingen tegen anders gemiddeld 30 per dag; 19 daarvan betroffen acuut onveilige situaties, die directe actie vergden; 28 mei waren het er meer dan 2000.

Garrelsweer 2021 Op 16 november 2021 was er een beving met een kracht van 3,2 bij Garrelsweer. Het was de krachtigste sinds mei 2019.

Wirdum 2022 In de vroege ochtend van 8 oktober 2022 werd bij het dorp Wirdum een beving van 3,1 gemeten. Het was de zwaarste beving in de provincie Groningen in elf maanden.

Zeerijp 2025 In de vroege ochtend van 14 november 2025 was er bij het dorp Zeerijp een beving van 3,4 op de schaal van Richter. Het was de op twee na zwaarste beving ooit in de provincie Groningen.

Kans op zwaardere bevingen: instortingsgevaar en doden In januari 2013 gaf het KNMI aan dat als er een vergelijking zou worden gemaakt met gas- en olievelden elders in de wereld, dat de maximale sterkte van deze bevingen dan zou kunnen variëren tussen 4,2 en 4,8 ('gemiddeld'). In april 2013 gaf NAM-directeur Bart van de Leemput echter aan dat niet uitgesloten is dat er ook bevingen met een magnitude van meer dan 5 ('vrij krachtig') zouden kunnen plaatsvinden in het gebied, wat instortingsgevaar met zich mee zou kunnen brengen in sommige gevallen.

Veiligheidsregio Groningen De hulpdiensten, gemeenten, provincie, waterschappen, defensie en het openbaar ministerie hebben in 2014 gezamenlijk het Incident Bestrijdingsplan Aardbevingen''' opgesteld om voorbereid te zijn op (zwaardere) aardbevingen.

Doemscenario 2016 Het RIVM schetst in het Nationaal Veiligheidsprofiel 2016 het worstcasescenario van een ernstige beving als gevolg van de gaswinning. De kans dat dit tussen 2016 en 2021 zou gebeuren, werd, achteraf gezien terecht, als zeer onwaarschijnlijk geacht, en als vergelijkbaar met de kans op een chemisch ongeval of overstroming.