De Onze-Lieve-Vrouwekapel of Congregatiekapel (kapel van de Meisjescongregatie van Onze-Lieve-Vrouw) is een kapel uit 1858 in de Kasteelstraat in de Belgische stad Zottegem. De congregatie had als doel om meisjes christelijk op te voeden. De Mariacongregatie uit 1836 kwam aanvankelijk bijeen bij privépersonen of in de zijkapel bij het Egmontkasteel maar door het groeiende aantal leden had ze een eigen kapel nodig. Hiervoor werd een beroep gedaan op Jean-Baptiste Bethune, de voorman van de neogotiek in België. De bouw begon in 1858 op twee in erfpacht gegeven percelen aan de Kasteelstraat. Na enkele maanden stagneerden de bouwwerken; onder andere August De Rouck oefende druk uit bij Bethune om het gebouw toch spoedig af te werken. De kapel van architect Jean-Baptiste Bethune is een rechthoekig éénbeukig neogotisch gebouw. De kapel is een bakstenen gebouw van vijf traveeën met een driezijdige koorsluiting. De spitsboogdeur staat onder een driehoekige houten luifel. Het altaar uit 1861 werd gemaakt door Leopold Blanchaert; de volledige interieurbekleding werd door Bethune ontworpen. De glasramen werden gemaakt tussen 1856 en 1870 in het atelier van Bethune. De ramen vormen een uniek ensemble: drie koorramen (ontworpen in 1856: Maria verslaat de draak, Maria in de tempel, Annunciatie), twee grisailleglasramen (1863) met medaillons (voorstellingen van de maan, een toren, de ark des verbonds, een zon en een staartster), Heilige Joachim (1865), Heilige Anna met Maria (1865), Heilige Carolus (1867), Heilige Barbara (1867), Heilig Hart (1869), Heilig Hart van Maria (1870), Heilige Zacharias (1884), Heilige Isabella (1884). Het zijn waarschijnlijk zijn oudst bewaarde glasramen. De drie koorramen werden in 1996 gerestaureerd door Aletta Rombaut, de andere ramen werden gerestaureerd door Willy Van Alboom. In 1999 werden drie modern-abstracte glasramen toegevoegd van Jan Leenknegt. In 2023 werd het dak van de kapel vernieuwd. De Congregatiekapel wordt gebruikt voor muziekrepetities (zangkoor Crescendo, Stedelijke Academie voor Muziek Woord en Dans SAMWD Kunstkuur SAMWD, Nuus) en voor optredens van CC Zoetegem onder de noemer 'Club Kapel' (Douglas Firs, The Radar Station,...). In de kapel werd ook al het LOSS Kunstenfestival georganiseerd.Vierde editie van het LOSS kunstenfestival, Nuus In 2025 werd buitenverlichting geplaatst, in 2026 werd (met een LEADER-project) een sas gebouwd aan de ingang om in de kapel evenementen te kunnen laten doorgaan met meer dan 49 personen.LEADER
Afbeeldingen
Bronnen onroerend erfgoed onroerend erfgoed Lamarcq, D., De koorramen in de Congregatiekapel. De oudst bewaarde glasramen uit het glazeniersatelier van Jean-Baptiste Bethune. Rombaut, A., De koorramen uit de kapel van de meisjescongregatie Onze-Lieve-Vrouw te Zottegem. in: M&L, 1996, p. 4-17. De Wolf, K., De congregatiekapel te Zottegem (1859-1999). Verleden en toekomst van een vroeg meesterwerk van Jean-Baptiste de Bethune, Het Land van Aalst, 1999, 4, pp. 271-290.
Categorie:Onroerend erfgoed in Zottegem Onze-Lieve-Vrouwekapel Categorie:Bouwwerk in Zottegem Categorie:Neogotisch kerkgebouw in België