Stemonitisis een kenmerkend geslacht van slijmzwammen uit de orde Stemonitida. Het geslacht Stemonitis omvat ongeveer 20 soorten wereldwijd. Voor Midden-Europa zijn ongeveer tien soorten gespecificeerd. De typesoort is Stemonitis fusca.
Kenmerken Vruchtlichamen worden gekenmerkt door de hoge bruine sporangia, ondersteund door slanke stelen, die in trossen groeien op rottend hout. Ze groeien dicht opeengepakt in groepen. De vliezige basis (hypothallus) is membraanachtig en goed ontwikkeld. De steel is bij alle soorten aanwezig en hol. In doorvallend licht lijkt het roodbruin tot zwartbruin. Het gaat altijd in de columella. Dit loopt meestal naar de punt van het vruchtlichaam, waar het zich meestal vertakt in de hoofdhuid. De columella lijkt ook roodbruin tot zwart in doorgelaten licht.
De bedekkende peridia verdwijnt bij het rijpen van de vruchtlichamen en is nauwelijks waarneembaar. Het capillitium komt voort uit de gehele lengte van de columella. Het vormt een min of meer grofmazig, driedimensionaal netwerk en lijkt donker tot lichtbruin in het doorgelaten licht. Op de vertakkingspunten lopen de vezels vaak ver in elkaar over. Aan de oppervlakte verandert de hoofdhuid in een tweedimensionaal netwerk. De sporen verschijnen in massa roestbruin of donkerbruin tot zwart, in het doorgelaten licht violetbruin, grijsbruin, bruin, roodbruin tot bijna kleurloos. Het plasmodium is wit, geel of groengeel gekleurd. De typesoort is de Stemonitis fusca.
Geslachtsafbakening De geslachten Stemonitopsis, Stemonaria en Comatricha zijn nauw verwant aan Stemonitis. De laatste heeft altijd typisch holle, homogene stelen en een compleet netwerk aan de oppervlakte. In Stemonaria en Comatrichia is er geen en in Stemonitopsis is er een fragmentarisch oppervlakte-netwerk. De steel is vezelig in Comatrichia en Stemonitopsis, in Stemonaria is hij meestal homogeen.
Verspreiding De soorten uit dit geslacht komen over de hele wereld voor, behalve op Antarctica.
Taxonomie Het geslacht werd voor het eerst beschreven door de Duitse botanicus Johann Gottlieb Gleditsch in 1753. Identificatie binnen het geslacht is moeilijk en kan alleen met vertrouwen worden uitgevoerd met behulp van een microscoop of door DNA-sequencing. Een fossiel exemplaar (in Birmaans barnsteen) is bekend uit het midden van het Krijt (99 miljoen jaar geleden).
Soorten Vogens Index Fungorum telt het geslacht 21 soorten (peildatum februari 2023): Soortnaam Auteur(s) Publicatiejaar Stemonitis axifera (Roodbruin netpluimpje) (Bull.) T. Macbr. 1889 Stemonitis farrensis T.N. Lakh. & Mukerji 1977 Stemonitis ferruginea Ehrenb. 1818 Stemonitis flavogenita (Schijfnetpluimpje) E. Jahn 1904 Stemonitis foliicola Ing 1967 Stemonitis fusca (Gebundeld netpluimpje) Roth 1788 Stemonitis graciliformis Nann.-Bremek., Mukerji & Pasricha 1984 Stemonitis herbatica (Glad netpluimpje) Peck 1874 Stemonitis inconspicua (Klein netpluimpje) Nann.-Bremek. 1966 Stemonitis laxifila Nann.-Bremek. & Y. Yamam. 1988 Stemonitis lignicola Nann.-Bremek. 1973 Stemonitis marjana (Clustervormig netpluimpje) Y. Yamam. 2000 Stemonitis mussooriensis (Doornnetpluimpje) G.W. Martin, K.S. Thind & Sohi 1957 Stemonitis nigrescens Rex 1891 Stemonitis pallida (Stekelig netpluimpje) Wingate 1899 Stemonitis plana B. Zhang & Yu Li 2017 Stemonitis rhizoideipes Nann.-Bremek., R. Sharma & K.S. Thind 1984 Stemonitis sichuanensis B. Zhang & Yu Li 2016 Stemonitis smithii T. Macbr. 1893 Stemonitis splendens (Grootmazig netpluimpje) Rostaf. 1875 Stemonitis virginiensis (Bruin netpluimpje) Rex 1891
Categorie:Stemonitidaceae