Elfen (originele titel: Elfes) is een van oorsprong Franse fantasystripreeks waarin elfen centraal staan. De stripverhalen spelen zich af in de “Wereld van Arran”; een universum gecreëerd door de scenaristen Jean-Luc Istin en Nicolas Jarry. Het eerste album werd in februari 2013 gepubliceerd door de Franse uitgeverij Éditions Soleil. De Nederlandstalige editie wordt sinds 2014 uitgegeven door de Belgische stripuitgeverij Daedalus in hardcover en softcover. De verhalen worden geschreven en getekend door wisselende duo's.
Inhoud De stripserie Elfen is een conceptreeks in de subgenres high fantasy en heroïsche fantasy. De stripalbums verschijnen in cycli van vijf stripboeken met vijf vaste scenarist/tekenaar-koppels die verhalen vertellen met een van de vijf elfenvolken in de hoofdrol; blauwe elfen, boselfen, witte elfen, halfelfen en zwarte elfen. De afzonderlijke albums kunnen onafhankelijk van elkaar gelezen worden met afgeronde verhalen. In de eerste cyclus worden de verschillende elfenvolken gepresenteerd met belevenissen die (op het eerste gezicht) niks met elkaar te maken hebben. Aan de hand van een aantal prominente personages leren we de volken in de opvolgende albums geleidelijk beter kennen. Verweven door de losse delen van de stripboekreeks lopen grotere en kleinere verhaallijnen die steeds meer naar elkaar toe komen door de strijd tegen de oprukkende legers van een gemeenschappelijke vijand.
Conceptreeks Elfen is de eerste conceptreeks van Éditions Soleil, op initiatief van de Franse stripauteurs Jean-Luc Istin en Nicolas Jarry.
Een conceptstripserie vertelt niet een reeks op elkaar volgende verhalen, maar een opeenvolging van onafhankelijke vertellingen, die zich afspelen in een gemeenschappelijk universum of een gemeenschappelijk thema behandelen. De strips kunnen in chronologische, maar ook in willekeurige volgorde gelezen worden. Meestal wordt elk album in de conceptreeks geschreven en getekend door een ander tandem van scenarioschrijver en tekenaar, soms aangevuld door een vaste inkleurder, met een supervisor om de coherentie tussen de delen te bewaren. Uitgevers realiseerden zich in de vroege jaren 2000 al snel het potentieel van een conceptserie. Doordat er meerdere koppels werken aan de beeldverhalen kunnen er jaarlijks 2 tot 4 albums gepubliceerd worden, en loop je minder kans om het publiek te verliezen dat misschien niet het geduld heeft om een jaar (of zelfs langer) te wachten op een volgend deel.
Het serieconcept van Elfen houdt in dat vijf vaste scenarist/tekenaar-duo's belevenissen vertellen van elk van de vijf elfenvolken. Hoewel de albums soms los, dan weer directer met elkaar te maken hebben, kunnen de afzonderlijke beeldverhalen onafhankelijk van elkaar gelezen worden, en geeft de stripcollectie als geheel een algemeen beeld van het ras der Elfen. Voor de fans die alle boeken lezen speelt er ook nog een groter verhaal, vervlochten door alle delen.
Een nadeel van wisselende tekenaars kan zijn dat de continuïteit qua tekenstijl soms verstoord wordt, maar bij Elfen ligt de stijl van de verschillende tekenaars relatief dicht bij elkaar, en maken ze allemaal gebruik van variërende bladschikking, kadrering en perspectieven.
Overzicht van scenarist/tekenaar-koppels: ElfenvolkScenarioTekeningenAlbum(s)Blauwe ElfenJean-Luc IstinKyko Duarte1, 6, 11, 16, 21BoselfenNicolas Jarry Gianluca MaconiGianluca Maconi, Bertrand Benoît2, 7, 12, 1722Witte ElfenOlivier PeruStéphane BileauStéphane Bileau, Pierre-Denis Goux3, 8, 13, 2318Halfelfen Éric Corbeyran Jean-Paul BordierGwendal LemercierBojan Vukic4914, 19, 24Zwarte ElfenMarc Hadrien(pseudoniem van:)Christophe ArlestonMa YiPopescu Dana Dimat5, 101520
Universum van Arran De makers van Elfen hebben een ‘universum’ bedacht waarin een aantal rassen, volkeren en karakters parallel aan elkaar avonturen beleeft die in meerdere of mindere mate met elkaar te maken hebben. Deze verhalen spelen zich af in de ‘Landen van Arran’. De kaart van de ‘Wereld van Arran’ is ontstaan uit een eerste ontwerp van scenarioschrijver Olivier Peru en voltooid door grafisch ontwerpster Gaelle Merlini. De naam komt van de god van de elfen, Arran.
Behalve elfen en mensen spelen in de albums een aantal andere mythische karakters een grote rol: dwergen, orks, goblins en magiërs. De karakters, volken, architectuur en aankleding in het universum van Arran hebben duidelijk invloeden van de Europese middeleeuwen en de fantasywereld van J.R.R. Tolkien, Warhammer en Warcraft, die hun inspiratie grotendeels vinden in de Germaanse en Noordse mythologie.
Door het succes van Elfen kon medebedenker Nicolas Jarry zijn ideeën voor een nieuwe conceptreeks over Dwergen uitwerken, om zo een nog sterker gedefinieerd, uitgestrekt en samenhangend fantasy-universum te creëren met kruisende verhaallijnen, waarbinnen ook de latere spin-offs Orks & Goblins en Magiërs een plek kregen. De hele collectie is zodoende doorontwikkeld van conceptserie naar hyperserie en de uitgeverij brengt nu gemiddeld elke 2 maanden een nieuw album uit dat zich afspeelt in het uitgebreide universum.
De Elfenvolken Elfen zijn onsterfelijke wezens die leven in de landen van Arran (Arran is zowel God als Aarde). De Elfen zijn de tweede kinderen van Arran; ze kwamen kort na de Draken en vóór de Mens. Witte Elfen vormen de oorsprong van alle andere elfenrassen die later tijdens het Grote Schisma zijn ontstaan. Het mysterie van hun oorsprong en het grote schisma wordt pas in deel 30 onthuld.
De elfen zijn in deze serie al eeuwenlang in verschillende volken verdeeld en delen ogenschijnlijk weinig met elkaar, omdat ze elk hun lot apart beleven. Toch lijken hun levenslijnen gedurende het tijdvak waarin deze reeks zich afspeelt steeds meer naar elkaar toe te lopen door een broeiende oorlog die verband houdt met de magie van lang vergeten elfen. Vanuit het noorden vertrekt een steeds groter wordend leger dat het aanzien van de landen van Arran zal veranderen, en waartegen de elfen en andere rassen zich gezamenlijk zullen moeten wapenen.
Blauwe elfen De blauwe elfen zijn zee-elfen die hun naam danken aan hun verbondenheid met water, hun maritieme leefomgeving en de blauwe kleur van hun huid. Ze stammen af van de witte elfen en zijn verdeeld in twee clans. De noordelijke clan leeft in de Polanis-archipel en wordt geregeerd door een koning, met Elsemur als hoofdstad. Deze stad ligt middenin de zee, beschermd en omgeven door magie. In het zuiden leven de blauwe elfen voornamelijk op hun schepen en beschouwen ze de drijvende stad Port-Vogue, midden op zee, als hun thuishaven.
Boselfen De boselfen leven in de bossen van Duhann, Daëdenn en Celiandes. Ze zijn nauw verbonden met de aarde en de natuur en zijn beoefenaars van de druïde-magie. De boselfen stammen af van de witte elfen, maar in de loop der tijd is de hoge magie en veel kennis van de oude tijden verloren gegaan. Het zijn formidabele strijders die, terwijl de mensen steeds dichter bij hun leefgebied komen, een teruggetrokken en eenvoudig bestaan leiden en zorgvuldig waken over hun onafhankelijkheid en heilige plaatsen. De drie koninkrijken van de boselfen, ook wel groene elfen genoemd, worden geregeerd door een raad van oudsten, die wordt voorgezeten door een koningin en een 'jachtheer', de heerser van de strijdkrachten van het koninkrijk. De titel van jachtheer is erfelijk en wordt overgedragen van vader op zoon, terwijl de koningin niet noodzakelijkerwijs afstamt van de vorige koningin.
Witte elfen De witte elfen worden ook wel de hemelse elfen of oorspronkelijke elfen genoemd, omdat ze de eerste bewoners van de landen van Arran waren. Ver in het noordwesten liggen de ontoegankelijke eilanden van hun archipel, waar deze wijze elfen alle sporen van de oudste magie ter wereld kunnen bewaren. De witte elfen beschouwen zichzelf als de bewakers van de wereld en leggen zich toe op de bescherming van alles wat ooit zal verdwijnen: boeken, wapens, kunstvoorwerpen en zelfs levende wezens. Ze zorgen voor draken en andere bedreigde diersoorten, zoals griffioenen, die vanwege de uitbreiding van menselijke steden steeds zeldzamer worden. Er zijn maar weinig witte elfen en hun aantallen lopen steeds verder terug. Hun archipel wordt actief gezocht door piraten, die de zeeën afschuimen om hun eilanden te ontdekken en de onmetelijke rijkdommen die ze bevatten te plunderen.
Halfelfen Halfelfen komen voort uit relaties tussen mensen en elfen. Ze hebben geen territorium, geen vaderland, geen koning en geen eenheid. Ze worden door de ‘zuivere’ rassen veracht, vervolgd, verjaagd, verbannen, gevangengezet of gedood bij de geboorte. Sommigen leven samen in stammen, anderen wonen verspreid, maar ze proberen allemaal te overleven in de ongastvrije mensenwereld. Trein Er'Madenn, stad van de halfelfen, werd opgericht om ze samen te brengen en hen een thuis te bieden. Ze kunnen, naast spitse oren die duiden op hun elfenverwantschap, onderscheidende kenmerken hebben zoals hoorns op het hoofd, en specifieke vaardigheden zoals magie, nachtzicht, helderziendheid, visioenen of grote fysieke kracht.
Zwarte elfen In elk elfenras worden nu en dan kinderen geboren met aparte genen. Dat het eigenlijk zwarte elfen zijn komt pas naar voren wanneer ze opgroeien. Deze elfen, met het zwarte gen, vertonen zeer gewelddadig gedrag en zijn voorbestemd om echte killers te worden. Ze worden gerekruteerd door ronselaars en weggebracht naar de heiligdom van de zwarte elfen, de citadel van Slurce in het Doornmassief. In deze burcht leren ze hun impulsen te kanaliseren en krijgen ze een meedogenloze opleiding tot nobele en elegante huurmoordenaars, een beroep waar ze de rest van hun, al dan niet korte, leven aan wijden. Tijdens hun vorming wordt hun huid ongeacht de oorspronkelijke kleur langzaam zwart. Zwarte elfen hebben een strikte erecode en laten geen enkele zwakte toe. Om hun beroep niet te verraden integreren ze in de maatschappij van de mensen als muzikanten, kunstenaars, dichters en andere artiesten.
Rode elfen Rode elfen, ook wel vulkaan- of vuurelfen genoemd, worden in de serie niet diepgaand behandeld. Ze danken hun naam aan hun relatie met lava en vuur, waaraan ze hun huidskleur ontlenen. Hun volk is vrijwel geheel uitgestorven, uitgeroeid door de Zwarte elfen met de hulp van een corrupte magiër, toen de koning van de Rode elfen weigerde zijn dochter over te dragen aan Slurce, hoewel zij het ‘zwarte gen’ droeg. Later werd ontdekt dat er meer politieke redenen waren achter hun uitroeiing. Slechts een paar Rode elfen wisten te ontsnappen aan de volkerenmoord, maar niet in voldoende aantallen om hun volk weer op te bouwen. Pas eeuwen later lukte het, door tussenkomst van de Blauwe elfen, om de vloek van het zwarte gen op de laatst overgebleven Rode elfen te doorbreken zodat het volk zich onder bescherming van de Blauwe elfen kon herstellen. Er is niet veel bekend over hun kenmerken, hoewel het erop lijkt dat ze onder de andere elfen bekend stonden om hun krijgskunsten, waardoor ze zelfs voor hun normen gezien werden als dodelijke jagers. Ze woonden meestal in grote steden in de buurt van vulkanische gebieden, waaruit ze putten om hun magie te gebruiken.
De Dwergen In vroegere tijden vormden de dwergen een machtig volk, verenigd onder één koning. Hun beschaving domineerde de oostelijke landen met volledige suprematie, tot aan het (nog niet belichte) Grote Schisma dat geleid heeft tot het uiteenspatten van een duizendjarig koninkrijk in talloze kasteel-staten, verschanst in het hart van het hoogste en minst toegankelijke gebergte van de wereld, met elk hun eigen koning. Kennis en macht, tot dan toe geconcentreerd in de handen van een paar machtige dwergen, werden verdeeld over vier heersende ordes: de Orde van de Smidse, de Talion, de Tempel, en het Schild. Daarna werd er een vijfde orde opgericht die bestond uit verstotenen en onterfden, paria’s en kansarmen: de Orde van de Zwervers.