De gemeente Eredvi (Georgisch: , ) is een bijzondere gemeente in het noorden van Georgië in de feitelijk afgescheiden republiek Zuid-Ossetië. De gemeente werd in 2006 door de Georgische autoriteiten geïntroduceerd ten behoeve van het lokaal bestuur over de dorpen in het gebied waar de centrale Georgische autoriteiten destijds nog gezag over hadden. Het gebied komt overeen met de oostelijke helft van het Zuid-Osseetse district Tschinvali en staat sinds 2008 geheel onder controle van de separatistische autoriteiten. Het bestuurlijk centrum was de gelijknamige plaats.

Achtergrond Met het opheffen van de Zuid-Ossetische autonomie in 1990 werd het district Tschinvali in april 1991 opgeheven en aan Gori toegevoegd. Toen in 1992 de republiek Zuid-Ossetië werd uitgeroepen en het conflict met de Zuid-Osseten bleef voortduren, leverde de ligging van de gemeente Gori over de conflictgrens heen op den duur problemen op met het lokale bestuur.

Tijdelijke territoriale eenheid Tijdens de hervormingen van het lokaal bestuur in 2006, toen de Georgische districten werden omgezet naar gemeenten (municipaliteiten), werden in delen van Zuid-Ossetië waar Georgië na de burgeroorlog van 1991-1992 het gezag nog over had zogeheten Tijdelijke Administratief-Territoriale Eenheden opgericht, oftewel bijzondere gemeenten. In deze gebieden woonden vooral Georgiërs. Het gebied van het voormalige Zuid-Osseetse district Tschinvali werd weer van Gori gescheiden en in twee nieuwe gemeenten gesplitst: Eredvi en Koerta.

Deze tijdelijke territoriale eenheden werden in mei 2007 onder een overkoepelend door Tbilisi erkend interim gezag over Zuid-Ossetië geplaatst, de 'Zuid-Ossetische Administratie' dat leiding gaf over de Provisionele Territoriale Eenheid Zuid-Ossetië. Voor de gemeentelijke verkiezingen van 5 oktober 2006 werd de gemeenteraad op 14 zetels gezet. Dit was de eerste en laatste keer dat voor deze gemeente een Sakreboelo (gemeenteraad) werd gekozen.

Als gevolg van de oorlog in 2008 verloor Tbilisi het laatste stuk gezag over Zuid-Ossetië, en dus ook over Eredvi, waarmee deze bestuurlijke indeling een papieren kwestie werd. Het door Tbilisi erkende bestuur over het territorium van Zuid-Ossetië, de Zuid-Ossetische Administratie, behartigde sindsdien in ballingschap vanuit Tbilisi voornamelijk de belangen van de Georgische vluchtelingen die in enkele tientallen speciale nederzettingen in de omgeving van Zuid-Ossetië en andere delen van Georgië wonen.

Deze dorpen liggen weliswaar in andere Georgisch bestuurde gemeenten maar vallen formeel onder de verantwoordelijkheid van de Tijdelijke Administratief-Territoriale Eenheden. Georgië beschouwt Zuid-Ossetië en daarmee de gemeente Eredvi sinds 2008 door Rusland bezet. Per 2026 werden zowel de Provisionele Territoriale Eenheid Zuid-Ossetië als de Zuid-Ossetische Administratie wettelijk afgeschaft, maar de bijzondere gemeenten bleven bestaan.

Administratieve onderverdeling thumb|Administratieve deeleenheden Eredvi: 14px20pxGeorgisch gecontroleerde dorpen tot 2008 De tijdelijke gemeente Eredvi werd op 7 december 2006 geregistreerd met 14 dorpen, verdeeld over de vijf administratieve deeleenheden Eredvi, Vanati, Beloti, Ksoeisi en Artsevi. De gemeenteraad van Eredvi nam in 2022 een lijst aan met in totaal 104 nederzettingen die bij de gemeente zouden horen en nam daarbij een kaart aan met de territoriale verdeling van de administratieve deeleenheden.

Oorlog 2008

De in 2006 Georgisch gecontroleerde delen van Eredvi lagen voornamelijk in het stroomdal van de rivier Patara Liachvi en direct oostelijk van de Zuid-Osseetse hoofdstad Tschinvali. Vooral dat laatste maakte de dorpen Eredvi en Prisi het toneel van gevechten en bombardementen voor en tijdens de oorlog in augustus 2008. Met deze oorlog werden duizenden inwoners uit het gebied verdreven, en werden Georgisch bevolkte dorpen systematisch vernietigd. Satellietbeelden, getuigenissen en internationale missies ter plekke bevestigden dit.

Volgens aanklagers van het Internationaal Strafhof zijn in de periode augustus tot oktober 2008 49 etnisch Georgiërs in het voormalig Georgisch gecontroleerde deel van Eredvi gedood. Het noteerde stelselmatige vernietiging in de dorpen Argvitsi, Beroela, Disevi, Eredvi, Beloti, Ksoesi, Satscheneti en Vanati "met als doel de etnische Georgiërs met geweld van het grondgebied van Zuid-Ossetië te verdrijven". Het afbranden van de dorpen gebeurde nadat het staakt-het-vuren op 12 augustus 2008 was overeengekomen, en gebeurde in opdracht van het leiderschap van Zuid-Ossetië, zo stelden de aanklagers van het Strafhof. In totaal zouden 1.373 woningen in de gemeente Eredvi die aan etnische Georgiërs toebehoorden onbewoonbaar zijn gemaakt. Het Georgische ministerie van Binnenlandse Ontheemden uit de Bezette Gebieden en Vluchtelingen stelde in 2014 dat er 5.242 ontheemden zijn uit de gemeente Eredvi. In 2017 werd er in Zuid-Osseetse media bericht over de totale vernietiging van 268 huizen in het dorp Eredvi, met financiële steun uit Rusland ten behoeve van agrarische activiteiten.

Demografie Volgens de laatste Georgische volkstelling die in het gebied is gehouden (2002) hadden de 14 dorpen die de Georgisch gecontroleerde gemeente Eredvi vormden 5.156 inwoners. Deze dorpen hadden in meerderheid een etnisch Georgische samenstelling, met over het geheel een Georgisch bevolkingsaandeel van 89%. In 1923, een jaar na de vorming van de Zuid-Ossetische Autonome Oblast, kenden deze dorpen al een mono-etnisch Georgisch karakter. In de Sovjet-periode is dat iets verschoven met meer Osseten, maar met de burgeroorlog in 1991-1992 werden zij verjaagd uit deze dorpen. In 2008 overkwam dat vervolgens de Georgiërs. De meeste dorpen zijn sindsdien praktisch verlaten en onbewoonbaar gemaakt.

Nederzettingen 1923 1989 2002 2015 Inwoners Georgisch Inwoners Georgisch Inwoners Georgisch Inwoners Gemeente Eredvi 5.156 89 % Administratieve eenheid Eredvi 2.489 93 % Eredvi 1.624 98 % 1103 75 % 918 96 % 0 Beroela 814 85 % 795 98 % 0 Argvitsi 508 90 % 561 98 % 0 (Zemo) Prisi 125 100 % 329 38 % 215 53 % 219 Administratieve eenheid Ksoeisi 1.376 91 % Ksoeisi 249 97 % 564 55 % 445 93 % 83 Disevi 248 100 % 679 74 % 805 89 % 0 Tsjarebi 185 100 % 121 100 % 126 92 % 0 Administratieve eenheid Vanati 590 87 % Vanati 470 96 % 533 59 % 361 87 % 26 Satschene(ti) 304 100 % 272 89 % 229 88 % 13 Administratieve eenheid Beloti 235 83 % Beloti 220 98 % 157 90 % 106 89 % 0 Chosjoeri 135 100 % 28 78 % - - 0 (Kvemo en Zemo) Zonkari 203 98 % 43 0 % 111 85 % 0 Atrischevi 165 100 % 43 58 % 18 39 % 0 Administratieve eenheid Artsevi 466 69 % Artsevi n.b. n.b. 482 30 % 466 69 % 150Verantwoording data: 1923, 1989, volkstelling 2002, Zuid-Osseetse volkstelling 2015.

Zie ook Provisionele Territoriale Eenheid Zuid-Ossetië Russisch-Georgische Oorlog Zuid-Ossetië

Referenties

Categorie:Gemeente in Georgië Categorie:Sjida Kartli