Tweede Kamerverkiezingen in het kiesdistrict Tiel (1850-1869) geeft een overzicht van verkiezingen voor de Nederlandse Tweede Kamer in het kiesdistrict Tiel in de periode 1850-1869.

Het kiesdistrict Tiel werd ingesteld in 1850 bij de inwerkingtreding van de Kieswet. Tot het kiesdistrict behoorden de volgende gemeenten: Ammerzoden, Beesd, Brakel, Deil, Dreumel, Driel, Est en Opijnen, Gameren, Geldermalsen, Haaften, Hedel, Heerewaarden, Herwijnen, Hurwenen, Kerkwijk, Nederhemert, Ophemert, Poederoijen, Rossum, Tiel, Varik, Vuren, Waardenburg, Wadenoijen, Wamel, Zaltbommel en Zuilichem.

In 1858 werd de indeling van het kiesdistrict gewijzigd. De gemeenten Ammerzoden, Beesd, Brakel, Driel, Gameren, Hedel, Heerewaarden, Herwijnen, Hurwenen, Kerkwijk, Nederhemert, Poederoijen, Rossum, Vuren, Zaltbommel en Zuilichem werden toegevoegd aan het kiesdistrict Gorinchem en de gemeenten Dreumel en Wamel aan het kiesdistrict Nijmegen. Tevens werd een gedeelte van het kiesdistrict Amersfoort (de gemeenten Beusichem, Buren, Buurmalsen, Culemborg, Dodewaard, Echteld, IJzendoorn, Kesteren, Lienden, Maurik en Zoelen) toegevoegd aan het kiesdistrict Tiel.

Het kiesdistrict Tiel vaardigde in dit tijdvak per zittingsperiode één lid af naar de Tweede Kamer.

Legenda cursief: in de eerste verkiezingsronde geëindigd op de eerste of tweede plaats, en geplaatst voor de tweede ronde; vet: gekozen als lid van de Tweede Kamer.

27 augustus 1850 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer, na inwerkingtreding van de Kieswet waarbij het kiesdistrict Tiel werd ingesteld.

27 augustus Kiesgerechtigden 1.560 Opkomst 1.060 Geldige stemmen 1.045 Blanco stemmen 7 Kandidaten E.W. van Dam van Isselt 538 W.R. van Hoëvell 470

8 juni 1852 De verkiezingen werden gehouden vanwege de afloop van de zittingstermijn van het gekozen lid.

8 juni Kiesgerechtigden 1.441 Opkomst 782 Geldige stemmen 775 Blanco stemmen 7 Kandidaten E.W. van Dam van IsseltAftredend en herkiesbaar Tweede Kamerlid voor Tiel. 645 G. Groen van Prinsterer 26 N.F.C.J. Sassen 16 W.R. van Hoëvell 15 A. Schouten 15

9 november 1852 Edmond van Dam van Isselt, gekozen bij de verkiezingen van 8 juni 1852, trad op 8 oktober 1852 af vanwege zijn verkiezing als lid van de Eerste Kamer. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.

9 november 23 novemberOmdat geen van de kandidaten in de eerste ronde de absolute meerderheid van de uitgebrachte geldige stemmen behaalde, was een tweede verkiezingsronde nodig. Deze werd gehouden tussen de twee kandidaten die in de eerste ronde de meeste stemmen behaald hadden. Kiesgerechtigden 1.441 1.441 Opkomst 946 1.099 Geldige stemmen 940 1.091 Blanco stemmen 6 8 Kandidaten J.A.A. Leemans 277 614 J.M. de Kempenaer 318 477 J.C. Rijk 114 D.C. Steyn Parvé 108 P.A. Reuchlin 74 A.F.H. Hoffmann 19 J. van den Andel 15

17 mei 1853 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.De Tweede Kamer was ontbonden in verband met een regeringscrisis over het herstel van de bisschoppelijke hiërarchie.

17 mei Kiesgerechtigden 1.404 Opkomst 1.126 Geldige stemmen 1.097 Blanco stemmen 9 Kandidaten J.M. de Kempenaer 721 J.A.A. Leemans 345

13 juni 1854 De verkiezingen werden gehouden vanwege de afloop van de zittingstermijn van het gekozen lid.

13 juni Kiesgerechtigden 1.404 Opkomst 900 Geldige stemmen 885 Blanco stemmen 4 Kandidaten J.M. de Kempenaer 662 W.H. Dullert 196

8 juni 1858 De verkiezingen werden gehouden vanwege de afloop van de zittingstermijn van het gekozen lid.

8 juni Kiesgerechtigden 1.454 Opkomst 943 Geldige stemmen 941 Blanco stemmen 5 Kandidaten J.M. de Kempenaer 539 B. van Merlen 360 P.A. Reuchlin 17

16 oktober 1860 Jacobus de Kempenaer, gekozen bij de verkiezingen van 8 juni 1858, trad op 24 september 1860 af vanwege gezondheidsredenen. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.

16 oktober Kiesgerechtigden 1.598 Opkomst 947 Geldige stemmen 945 Blanco stemmen 3 Kandidaten W.F.C. van Lidt de Jeude 615 J.C.F. van Hoytema 218 J. van Lennep 62 H. Dijckmeester 24

10 juni 1862 De verkiezingen werden gehouden vanwege de afloop van de zittingstermijn van het gekozen lid.

10 juni Kiesgerechtigden 1.634 Opkomst 705 Geldige stemmen 692 Blanco stemmen 13 Kandidaten W.F.C. van Lidt de Jeude 539 J.C.F. van Hoytema 130

12 juni 1866 De verkiezingen werden gehouden vanwege de afloop van de zittingstermijn van het gekozen lid.

12 juni Kiesgerechtigden 1.627 Opkomst 893 Geldige stemmen 887 Blanco stemmen 6 Kandidaten W.F.C. van Lidt de Jeude 736 J.J. Hasselman 133

30 oktober 1866 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.De Tweede Kamer was ontbonden nadat deze een motie had aangenomen waarin het kabinetsbeleid op het gebied van Koloniën werd afgekeurd.

30 oktober Kiesgerechtigden 1.627 Opkomst 1.178 Geldige stemmen 1.177 Blanco stemmen 1 Kandidaten W.F.C. van Lidt de Jeude 857 L.A.J.W. Sloet van de Beele 177 J.J. Hasselman 86

22 januari 1868 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.Nadat de begroting voor Buitenlandse Zaken door de Tweede Kamer verworpen was, bood het kabinet-Van Zuylen van Nijevelt zijn ontslag aan. Hierop ontbond de Koning de Tweede Kamer.

22 januari Kiesgerechtigden 1.680 Opkomst 1.026 Geldige stemmen 1.015 Blanco stemmen 10 Kandidaten W.F.C. van Lidt de Jeude 691 A.A. Bleijenberg 176 L.A.J.W. Sloet van de Beele 123

Voortzetting In 1869 werd het kiesdistrict Tiel omgezet in een meervoudig kiesdistrict, waaraan gedeelten van de kiesdistricten Amersfoort (de gemeenten Amerongen, Cothen, Doorn, Driebergen, Langbroek, Leersum, Rhenen, Rijsenburg, Werkhoven en Wijk bij Duurstede), Nijmegen (de gemeenten Dreumel en Wamel) en Utrecht (de gemeente Odijk) toegevoegd werden. De gemeente Haaften werd ingedeeld bij het kiesdistrict Gorinchem.

Zie ook Tweede Kamerverkiezingen in het kiesdistrict Tiel (1869-1888) Tweede Kamerverkiezingen in het kiesdistrict Tiel (1888-1918)

Categorie:Geschiedenis van Tiel Categorie:Politiek in Tiel Tiel 1850