Het Vaderlandsch Fonds ter Aanmoediging van 's-Lands Zeedienst is opgericht in 1781 in reactie op de Slag bij Doggersbank. De Stichting heeft als doel het bevorderen van de belangen van de Nederlandse vaart, de belangstelling voor de vaart en de zorg voor diegenen die daarbij zijn betrokken (geweest), een en ander in de meest ruime zin van het woord.
Steunfonds Het Vaderlandsch Fonds werd opgericht om slachtoffers van de zeeslag te ondersteunen en een nieuwe generatie zeelieden op te leiden. De strijd eindigde onbeslist, maar de Nederlanders vierden de afloop als een overwinning. Voor het eerst in bijna honderd jaar had een Nederlandse vloot tegen de machtige Britten standgehouden. Tegelijk viel een groot aantal doden en gewonden te betreuren. Op allerlei plaatsen in het land ontstonden steuncomités die geld inzamelden voor nabestaanden en invaliden. Zo ook in Amsterdam en Haarlem. Deze twee lokale fondsen bundelden eind 1781 hun krachten om jonge zeelieden te gaan opleiden, naast de financiële steun aan weduwen, wezen en invaliden.
In de openbare jaarvergadering van het Vaderlandsch Fonds legden de commissarissen verantwoording af over alle werkzaamheden van het afgelopen jaar. Deze ‘lecture’ vond plaats in de grote zaal van het Athenaeum Illustre.C.H.H. de Vries, p. 196.
Het Vaderlandsch Fonds en de Kweekschool voor de Zeevaart werden in de patriottentijd onderdeel van het patriottische streven naar een betere maatschappij. De helft van het Amsterdamse bestuur van het Vaderlandsch Fonds stelde zich tijdens de patriottische opstand van 1782-1787 activistisch op: Jacobus d’Amour, Jan Bernd Bicker, Otto Willem Berg, Daniel Hooft jr., Cornelis van Lennep, Matthijs Ooster, Matthijs Romswinckel, Matthijs Temminck.C.H.H. de Vries, p. 204. In 1795 namen 17 van de 21 bestuurders die sinds de oprichting actief waren geweest, deel aan het nieuwe landsbestuur van de Bataafse Republiek.
Kweekschool voor de Zeevaart Het Vaderlandsch Fonds opende in 1785 de Kweekschool voor de Zeevaart aan de huidige Prins Hendrikkade in Amsterdam. Jonge mannen kregen hier een opleiding tot zeeman. Het Vaderlandsch Fonds bleef grote bedragen ontvangen en de Kweekschool bleef nog tot 1972 bestaan. In 1791 was het fonds nog steeds goed gevuld en was er nog ruim 200.000 gulden in kas.C.H.H. de Vries, p. 198
Toen fuseerde de opleiding met de Hogere Zeevaartschool, tegenwoordig onderdeel van de Hogeschool van Amsterdam. Het internaat van de Kweekschool sloot in 2000. Sindsdien gebruikt het Vaderlandsch Fonds de opbrengst van zijn vermogen om maritiem-cultuurhistorische projecten en het maritiem onderwijs in Nederland te ondersteunen, in een verhouding van 30-70%.
Het Vaderlandsch Fonds heeft zijn maritiem historische collectie in bruikleen gegeven aan Het Scheepvaartmuseum in Amsterdam. + Commissarissen Vaderlands Fonds Kweekschool voor de Zeevaart departement Amsterdam 1782-1795, chronologisch gerangschiktC.H.H. de Vries, p. 353.Romswinckel, MatthysBewindhebber O.I. Comp. 1786; boekhouder van de Stadsimpost in de Waag 1761-1767; ontvanger van de begrafenissen van de Nieuwe en Engelse Kerken 1767-1786; regent St. Pieters Gasthuis 1768; heemraad van de Nieuwer-Amstel 1785C&L; dir. Oec. Tak; Doctrina 1787 burgercomité
Verkiesbaar1795 raad A'dam
1796 commissie o. ind. HandelOoster, MatthysC&L; lid Oec. Tak; Oprichter Vaderlands FondsOprichter Nationaal Fonds voor slachtoffers Elburg Hattem; vlucht '87 1795 Lid Raad A'dam; Prov. Repr. Volk HollandHovius François
Afgetr. 1808Arts, advocaat; regent van het St. Pieters Gasthuis 1780-1813, regent van het R.K. Jongensweeshuis,Felix; lid Oec. Tak; lid reisgen. Semper Idem (archief UvA)Verkiesbaar 1795 Amsterdam; Lid stadsbestuur van Amsterdam 1808-1813; staatsraad 1808,Hooft, Daniel de jongeSchepen 1786; raad in de Vroedschap van Amsterdam 1786-1787; ontvanger der Gemeenelandsmiddelen over de stad en 't kwartier Amsterdam 1785; kerkmeester N.K. 1771, secretaris van den Levantschen Handel 1781-1786, baljuw en dijkgraaf van de Bijlmermeer 1782-1788C&L; dir. Oec. Tak; Felix dep. Lett., Nationaal FondsBestuurder Nationaal Fonds
1787 burgercomité1795 Lid Raad A'dam; Vert. Lich. 1798 1801Adami, JohannesBoekhouder V.O.C.C&L; L & C;
lid Oec. TakStaphorst, Jacob van
Afgetr. 1808Koopman, bankier
grote investering in de VS 1782Lid. Oec. Tak. Mij. Nut; Vaderl. Soc. Felix, La CharitéGeconst. Onderhandelaar Frankrijk 1787; Geconst.Volk Amsterdam '87. Verbannen 1787;Lid stadsbestuur van Amsterdam 1795Lette, Joannes Arnoldus
Afgetr. 1785Notaris; boekhouder van het Burger WeeshuisHulst van Keulen, GerardUitgever, boekhandelaar en kaartenmaker V.O.C.; lid Commissie tot de Zaaken het bepalen der Lengte op Zee en de verbetering der Zeekaarten betreffende 1787-1801 Vad. Soc- Doctrina.Ogelwight, HendrikKoopmanC&L; lid Oec. Tak; Felix 1795 lid Raad A'dam
lid Raad A’dam 1801-1809D’Amour, Jacobus
Afgetr. 1796KoopmanC&L; dir. Oec. Tak; Vad. Soc; Doctrina.Bestuurder (patriottisch) Nationaal Fonds 1785; lid Raad A’dam 1787; verbannen 1787.lid Raad A’dam 1795-1797Winter, P. vanBoekh. W.I.CC&L; L & C; Mij. Landbouw; FelixDeutz, DanielVroedschapC&L; KWDAV; Felix dep. Lett. 1795 Lid Raad A'damBicker, Jan BerndVroedschapVaderl. Soc; dir. Oec. Tak; Nationaal Fonds 1785 Nationaal Fonds 1785. Verbannen 1787.1795 Lid Raad A'dam
1796 lid N.V.; lid StaatsbewindLublink, Johannes jr.KoopmanC&L; L & C; dir. Mij. Drenkel.; D.O.; Holl. Mij.; dir. Oec. Tak; PUG.; Mij. Lett.; Felix dep. Lett. 1796-1805 lid N.V.; Wetg. Lich.Swinden, Jan Hendrik vanC&L; L & C; Holl. Mij.; PUG; Bataafsch Gen.; Felix dep. Nat.; Vad. Soc.-Doctrina.1795 Lid Raad A'dam
Prov repr.; lid Uitv. BewEekhout, ZachariasVaderl. Soc. 1795 Lid Raad A'dam
1795 Comm. PosterijenBlaauw, Gerrit.
† 1787Doopsgezind predikant, weldoener (Gerrit Blaauwfonds)Teysset, Jacob [Jacques]
(1790) 1795 Lid Raad A'damMenjolet, Pierre Isaac.KoopmanVad. Soc.- Doctrina1795 Lid Raad A'dam
Categorie:Stichting Categorie:Scheepvaart Categorie:Maritieme geschiedenis