Frontnacht was een gepland extreemrechts muziekfestival dat in 2022 in de Belgische stad Ieper zou plaatsvinden, maar werd afgelast. Het werd georganiseerd door vzw IJzerwake en zou plaatsgrijpen op zaterdag 27 augustus 2022, de vooravond van de IJzerwake, aan het monument van de gebroeders Van Raemdonck in Steenstrate. De muziekgroepen op de affiche werden in verband gebracht met fascisme en neonazisme. Na een golf van verontwaardiging trok het stadsbestuur op 16 augustus de vergunning in. In 2023 werd het evenement vervangen door een cantus.
Voorgeschiedenis thumb|IJzerwake 2019 Sinds 1920 organiseert het IJzerbedevaartcomité een jaarlijkse IJzerbedevaart om de gesneuvelde Vlaamse soldaten uit de Eerste Wereldoorlog te herdenken. Het groeide uit tot een van de belangrijkste manifestaties van de Vlaamse Beweging. Eind 20e eeuw groeiden de spanningen binnen de Vlaamse Beweging over de ideologische koers van onder andere de IJzerbedevaart. Zo verzamelden Europese neonazi's in de jaren 1980 in de marge van de IJzerbedevaart. Uit onvrede met de meer gematigd Vlaams-nationale koers van het IJzerbedevaartcomité, organiseert de radicale of extreemrechtse vleugel rond het Vlaams Blok en later Vlaams Belang sinds 2003 een eigen evenement, de IJzerwake. Na enkele edities waarin het aantal deelnemers stelselmatig afnam, trok de IJzerwake vanaf 2019 meer jongeren aan onder invloed van Schild & Vrienden.Cathy Galle, "Dries Van Langenhove zorgde voor nieuw bloed op de IJzerwake: ‘We mogen weer ons gedacht zeggen’", De Morgen, 26 augustus 2019, online geraadpleegd op 29 augustus 2022. Gearchiveerd op 29 augustus 2022. Tijdens de editie van 2021, waarop zo'n 2000 deelnemers waren,Rik Arnoudt, "2.000 aanwezigen op IJzerwake horen pleidooi voor samenwerking N-VA en Vlaams Belang", vrtnws.be, 29 augustus 2021, online geraadpleegd op 29 augustus 2022. Gearchiveerd op 29 augustus 2022. werd de wake onder andere bijgewoond door leden van de Nederlandse neonazistische groepering Volksverzet.Rik Arnoudt, "IJzerwake: manifestatie van "échte Vlamingen" of bijeenkomst van extreemrechtse groeperingen?", vrtnws.be, 17 augustus 2022, online geraadpleegd op 29 augustus 2022. Gearchiveerd op 29 augustus 2022.
Aankondiging In mei 2022 kondigde de organisator een bijkomend festival met "identitaire" muziek op de vooravond van de IJzerwake aan, inclusief festivalcamping.Camille Jonckheere, "Stad Ieper reageert verbaasd op Vlaams-nationalistisch festival van IJzerwake: "Nog geen aanvraag gezien"", vrtnws.be, 25 mei 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. vzw IJzerwake wilde het muziekfestival organiseren om een jonger publiek aan te trekken. Tim Hume, "Music Festival Cancelled After City Authorities Realise Bands Are Nazis", Vice, 16 augustus 2022, online geraadpleegd op 18 augustus 2022. Gearchiveerd op 18 augustus 2022. Voorzitter Wim De Wit stelde: Ten tijde van de aankondiging was nog geen vergunningsaanvraag ingediend bij de stad Ieper.
Banden met neonazi's en fascisten thumb|Bronson werd opgericht door leden van CasaPound, zelfverklaarde "fascisten van het derde millennium". De organisatie verheerlijkt Mussolini en wordt ervan beschuldigd aan te zetten tot geweld tegen immigranten, minderheden en politieke tegenstanders. Bij de lancering eind mei werd de line-up bekendgemaakt, met op de affiche Bronson, DJ Dré Draait Graag Plaatjes, Flatlander, Phil (Philipp Neumann) van Flak, Sacha Korn en Storm & Drang.
De Mediahuis-kranten,Stijn Cools, "Rechts-extremistische bands moeten IJzerwake verjongen", De Standaard, 25 mei 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 2 september 2022. Het Observatorium,"Waarom Ieper de Last Post tegen extreemrechts moet blazen", Het Observatorium, 26 mei 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. Anti-Fascistisch Front"Foute argumenten voor neonazistische 'Frontnacht'", blog Anti-Fascistisch Front, 6 juni 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022."Toelating voor Frontnacht spijts neonazi muziekgroepen", blog Anti-Fascistisch Front, 6 juli 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022."Verboden in Hongarije, toegelaten in Ieper?", blog Anti-Fascistisch Front, 3 augustus 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. en het platform voor onderzoeksjournalistiek Bellingcat Michael Colborne, "‘Our Songs are Manifestos’: Why Music Matters for Belgium’s Far-Right", Bellingcat, 28 juli 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 17 augustus 2022. brachten de uitgenodigde bands meteen in verband met fascistische en neonazistische organisaties in het buitenland. De Italiaanse hardcore punkgroep Bronson, de headliner, is gelieerd aan de neofascistische beweging CasaPound. Zanger Philipp Neumann van Flak verheerlijkt in zijn muziek het nationaalsocialisme, de SS en Hitler en roept op om de joden uit te moorden. Zowel Neumann als de Nederlander Harm-Jan Smit (Flatlander) traden eerder op voor de Amerikaanse supremacistische skinheads Hammerskins. Smit was voorheen ook gitarist bij de nazihardcore-groep Blindfolded en speelde later, in februari 2023, opnieuw voor de Hammerskins in Finland."Frontnacht-zanger bij neonazi's in Finland", blog Anti-Fascistisch Front, 29 maart 2023, online geraadpleegd op 3 augustus 2023. De Duitse groep Sacha Korn onderhoudt volgens experts losse banden met extreemrechts in Europa. Voor de beveiliging van Frontnacht zou Project Thule ingeschakeld worden, "een soort privémilitie" van de in 2014 veroordeelde terrorist Tomas Boutens.Hannes Heynderickx, "Negatief rapport over extreemrechts festival was al elf dagen oud", De Standaard, 17 augustus 2022, p. 4.
Vergunning Op 1 juni berichtten de media dat de organisatoren overgingen tot een vergunningsaanvraag.Tijs Neirynck, "Dan toch aanvraag voor muziekfestival Frontnacht", Focus-WTV, 1 juni 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. In juli reikte het stadsbestuur van Ieper, waar Open Ieper, N-VA en Vooruit de meerderheid uitmaken, een vergunning uit aan Frontnacht.Christophe Maertens, "Rechts-nationalistisch muziekfestival Frontnacht toegelaten op Iepers grondgebied: “We kunnen het niet verbieden”", Het Laatste Nieuws, 7 juli 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. Ze stipuleerde:
Bevoegd schepen Diego Desmadryl gaf te kennen dat "[als] er linken zijn met het neonazisme of neofascisme", de activiteit zou worden geweigerd.Kjenta Vangampelaere, "Muziekfestival Frontnacht krijgt dan toch vergunning", FOCUS-WTV, 7 juli 2022, online geraadpleegd op 29 augustus 2022. Gearchiveerd op 29 augustus 2022.
Verzet Jordy Sabels, toenmalig fractieleider van Groen Ieper, kloeg de vergunning aan in de gemeenteraad van juli en lanceerde een petitie om de vergunning in te trekken:Christophe Maertens, "Groen Ieper lanceert petitie tegen festival Frontnacht: “We willen stadsbestuur wakker schudden, want als burgers kiezen we hier niet voor”", Het Laatste Nieuws, 17 juli 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022.
De petitie werd zo'n 600 keer getekend."Petitie tegen Frontnacht", Groen, juli 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. Sabels ontving doodsbedreigingen als reactie.Christophe Maertens, "In plaats van goed te keuren onder voorwaarden, beter alles geweigerd", Het Laatste Nieuws Kortrijk-Ieper, 7 september 2022, p. 25.
Begin augustus bundelden verschillende lokale organisaties en burgers zich in een antifascistisch Vredescollectief. Het Vredescollectief bracht een open brief uit,"Ieperlingen vragen om annulering 'Frontnacht' in open brief", Focus-WTV, 8 augustus 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. die ondertekend werd door de 8 mei-coalitie, ABVV West-Vlaanderen, Anarchistisch Collectief Brugge, ACV West-Vlaanderen, CD&V Ieper, Een Andere Joodse Stem, Gezinsbond Colette Verschaeve, Groen Ieper, Hand in Hand tegen racisme, Hart boven Hard, Ieperse kunstkring Richten, Intal, Käthe Kollwitz Collectief, Links Ecologisch Forum, PVDA Ieper-Westhoek, Stream Media, Vrede vzw, Vredesactie Brugge en Wakker voor Vrede, alsook door Jan Breyne, Piet Chielens, Luc Dehaene, Jan Durnez, Gilbert Ossieur en Lieven Stubbe."Het vredescollectief is een beweging gesteund door velen. Hierbij de ondertekenaars van de open brief.", Vredescollectief Ieper op Facebook, 12 augustus 2022, online geraadpleegd op 29 augustus 2022."Open brief", Vredescollectief Ieper, 2022, online geraadpleegd op 29 augustus 2022. Gearchiveerd op 29 augustus 2022.
Er volgde een tweede petitie die meer dan 4000 keer werd ondertekend.Rik Arnoudt en Dorien Vanmeldert, "Vooruit dreigt uit stadsbestuur Ieper te stappen als vergunning Frontnacht niet wordt ingetrokken", vrtnws.be, 16 augustus 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022.Kris N., "Geen fascistisch festival in vredesstad Ieper", Avaaz, 10 augustus 2022, online geraadpleegd op 18 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022. De oproep werd onder andere gesteund door schrijver Tom Lanoye.Tom Lanoye, "GEEN 'FRONTNACHT' in VREDESSTAD IEPER Hiroshima zou nooit een evenement dulden dat nucleaire bombardementen bewierookt. Evenmin kan dé bakermat-stad van Nooit Meer Oorlog zich laten lenen tot het bezingen van een identitaire zuiveringsoorlog. Teken&retweet", Twitter, 13 augustus 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022.Ton Rennenberg, "Frontnacht was van meet af aan duidelijk foute boel", Apache, 17 augustus 2022. Gearchiveerd op 10 juli 2023.
De organisatoren reageerden dat de redenen voor het protest nepnieuws waren en beweerden dat het Vredescollectief een initiatief was van PVDA. Woordvoerder Wim De Wit dreigde de kosten te verhalen op de stad Ieper als het festival niet kon doorgaan."PERSBERICHT: Extreemlinks en leugenpers verspreiden valse informatie over ‘Frontnacht’", vzw IJzerwake, 12 augustus 2022, online geraadpleegd op 16 augustus 2022. Gearchiveerd op 16 augustus 2022.
thumb|180px|Iepers burgemeester Emmily Talpe Het stadsbestuur agendeerde het punt op het eerstvolgende college, op 16 augustus.Klaas Maenhout, "Verzet tegen festival met rechtsextremistische bands", De Standaard, 10 augustus 2022, p. 13. Daarvoor had het een nieuw onderzoek aangevraagd bij het Orgaan voor de Coördinatie en de Analyse van de Dreiging (OCAD).Christophe Maertens, "Toch geen Frontnacht?", Krant van West-Vlaanderen, 12 augustus 2022, p. 4. Het OCAD verstuurde de resultaten – een negatief rapport, dat de line-up in verband bracht met neonazisme en wees op een gemiddeld dreigingsniveau – op 5 augustus; de burgemeester en schepenen zouden ze op 9 augustus hebben ontvangen.Jarne Pollie, "Ieperse burgemeester vindt niet dat er fouten gemaakt zijn in Frontnacht-dossier: "Niet te traag gehandeld"", vrtnws.be, 17 augustus 2022, online geraadpleegd op 30 augustus 2022. Gearchiveerd op 30 augustus 2022. Daarnaast gaf de politie te kennen mogelijk niet genoeg mankracht te hebben om het evenement in goede banen te leiden. Europese inlichtingendiensten drukten hun ongerustheid uit. Liv Klingert, "Far-right festival with 'neo-Nazi' musicians to take place in Belgium", The Brussels Times, 16 augustus 2022, online geraadpleegd op 30 augustus 2022. Gearchiveerd op 30 augustus 2022.
In De Standaard van 16 augustus liet Duits muziekwetenschapper Thorsten Hindrichs, kenner van de extreemrechtse muziekscene, verstaan: