De Tweede Kamerverkiezingen 1852 waren periodieke Nederlandse verkiezingen voor de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Zij vonden plaats op 8 juni 1852.
Nederland was verdeeld in 38 kiesdistricten, waarin 68 leden van de Tweede Kamer gekozen werden.Elf enkelvoudige kiesdistricten kozen één lid, in 26 meervoudige kiesdistricten werden twee leden afgevaardigd, en in het kiesdistrict Amsterdam vijf. Een kiezer bracht evenveel stemmen uit als er afgevaardigden in zijn kiesdistrict gekozen werden. Om gekozen te worden moest een kandidaat minimaal de districtskiesdrempel behalen.De districtskiesdrempel werd bepaald door de volgende formule: 50% van het aantal uitgebrachte geldige stemmen, gedeeld door het aantal in het district te verkiezen zetels. De leden werden gekozen voor een termijn van vier jaar; om de twee jaar werd de helft van de Tweede Kamer vernieuwd.Zie hier voor een nadere toelichting.
De verkiezingen werden gehouden vanwege het periodiek aftreden van 34 leden van de Tweede Kamer van wie de zittingstermijn afliep op 19 september 1852. In vijf kiesdistrictenAmsterdam, Gouda, Leeuwarden, Tilburg en Zwolle was een tweede verkiezingsronde benodigd vanwege het niet-behalen van de absolute meerderheid door de hoogst geëindigde (niet-direct-gekozen) kandidaat. Deze tweede ronde vond plaats op 22 juni 1852.
Uitslag Opkomst 1850 1852 # stemmen % # stemmen % Kiesgerechtigden 82.249 75.527 Niet opgekomen 26.670 32,43% van het aantal kiesgerechtigden. 39.081 51,74 Opkomst 55.579 67,57 36.446 48,26
Verkiezingsuitslag naar groepering GroeperingIn 1852 bestonden nog geen politieke partijen. Gekozen leden sloten zich gewoonlijk eerst na hun verkiezing aan bij een kamerfactie.Zetels 1850Een wijziging van het aantal zetels van een groepering is ontstaan door aftreden en overlijden gedurende de zittingsperiode. AfAftredend in 1852 vanwege het bereiken van het einde van de zittingstermijn. BijGekozen c.q. herkozen bij de verkiezingen in 1852. 1852 +/− thorbeckianen 22/23 12 15 26 +3 liberalen 18/17 5 5 17 0 conservatieven 8/9 3 3 9 0 conservatief-liberalen 7/8 5 4 7 −1 conservatief-katholieken 5/4 3 2 3 −1 gematigde liberalen 4/3 3 3 3 0 antirevolutionairen 3 2 2 3 0 conservatief-protestanten 1 1 0 0 −1 totaal 68 34 34 68 0
Gekozen leden
Bij deze verkiezingen werden 30 leden herkozen, van wie een zijn herbenoeming niet aannam. Vier aftredende leden werden verslagen.
Onderstaand volgen enkele bijzonderheden:
in het kiesdistrict Alkmaar werd in eerste instantie het aftredende lid Hendrik Smit (liberalen) herkozen; hij besloot zijn benoeming niet aan te nemen vanwege zijn benoeming als burgemeester van Zaandam. Bij een naverkiezing werd Jan Rochussen (conservatieven) gekozen;
in het kiesdistrict Leeuwarden versloeg Simon Verweij (51,7%, liberalen) het aftredende lid Jan Bieruma Oosting (48,3%, conservatieven);
in het kiesdistrict Maastricht versloeg Edmond van Wintershoven (53,4%, thorbeckianen) het aftredende lid Eduardus Borret (28,7%, conservatief-katholieken);
in het kiesdistrict Rotterdam versloeg Willem Gevers Deynoot (74,4%, thorbeckianen) het aftredende lid Mari Hoffmann (20,6%, conservatief-protestanten);
in het kiesdistrict Tilburg versloeg Carolus Beens (61,4%, thorbeckianen) het aftredende lid Paulus Gouverneur (38,6%, conservatief-liberalen).
De zittingsperiode van de Tweede Kamer ging in op 20 september 1852. De zittingstermijn van Tweede Kamerleden bedroeg vier jaar.Om de twee jaar was de helft van de Kamerleden aftredend.Door de tussentijdse ontbinding van de Tweede Kamer in 1853 traden alle leden af op 26 april 1853.
Categorie:Nederlandse politiek in 1852 1852 Nederland