De Tweede Kamerverkiezingen 1866 (jun) waren periodieke Nederlandse verkiezingen voor de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Zij vonden plaats op 12 juni 1866.
Nederland was verdeeld in 39 kiesdistricten, waarin 75 leden van de Tweede Kamer gekozen werden.Acht enkelvoudige kiesdistricten kozen één lid, in 29 meervoudige kiesdistricten werden twee leden afgevaardigd, in het kiesdistrict Rotterdam drie en in het kiesdistrict Amsterdam zes. Een kiezer bracht evenveel stemmen uit als er afgevaardigden in zijn kiesdistrict gekozen werden. Om gekozen te worden moest een kandidaat minimaal de districtskiesdrempel behalen.De districtskiesdrempel werd bepaald door de volgende formule: 50% van het aantal uitgebrachte geldige stemmen, gedeeld door het aantal in het district te verkiezen zetels.
De verkiezingen werden gehouden vanwege het aflopen van de zittingstermijn op 17 september 1866 van 38 leden van de Tweede Kamer. In vier kiesdistrictenAssen, Delft, Utrecht en Zwolle. was een tweede stemronde nodig tussen de twee hoogstgeplaatste kandidaten uit de eerste ronde vanwege het niet behalen van de districtskiesdrempel. Deze tweede ronde vond plaats op 26 juni 1866.
Uitslag Opkomst 1864 1866 # stemmen % # stemmen % Kiesgerechtigden 88.587 91.831 Niet opgekomen 42.216 47,65% van het aantal kiesgerechtigden. 47.422 51,64 Opkomst 46.371 52,35 44.409 48,36
Verkiezingsuitslag naar groepering GroeperingIn 1866 bestonden nog geen politieke partijen. Gekozen leden sloten zich gewoonlijk eerst na hun verkiezing aan bij een Kamerfactie.Zetels 1864Een wijziging van het aantal zetels van een groepering is ontstaan door tussentijdse verkiezingen gedurende de zittingsperiode. AfAftredend in 1866 vanwege het bereiken van het einde van de zittingstermijn. BijGekozen c.q. herkozen bij de periodieke verkiezingen in 1866. 1866 +/− thorbeckianen 23 10 10 23 0 liberalen 22/21 13 13 21 0 conservatieven 17/18 8 8 18 0 conservatief-protestanten 3/4 1 1 4 0 conservatief-liberalen 4/3 1 1 3 0 antirevolutionairen 3 2 2 3 0 conservatief-katholieken 2 2 2 2 0 gematigde liberalen 1 1 1 1 0 totaal 75 38 38 75 0
Gekozen leden
Bij deze verkiezingen werden 34 leden herkozen. Drie leden hadden aangegeven niet herkiesbaar te zijn, terwijl een aftredend lid verslagen werd.
Onderstaand volgen enkele bijzonderheden:
in het kiesdistrict Alkmaar werd Nicolaas Olivier (thorbeckianen) gekozen in de vacature ontstaan door het aftreden van Karel Poortman (thorbeckianen), die had aangegeven niet herkiesbaar te zijn;
in het kiesdistrict 's-Gravenhage versloeg François de Casembroot (61,6%, conservatieven) het aftredende lid Jan Kappeyne van de Coppello (36,2%, liberalen);
in het kiesdistrict Rotterdam werd Isaäc Fransen van de Putte (liberalen) gekozen in de vacature ontstaan door het aftreden van Anthony Hoynck van Papendrecht (liberalen), die had aangegeven niet herkiesbaar te zijn;
in het kiesdistrict Sneek werd Antony Moens (liberalen) gekozen in de vacature ontstaan door het aftreden van Wilco Lycklama à Nijeholt (conservatieven), die had aangegeven niet herkiesbaar te zijn;
De zittingsperiode van de Tweede Kamer ging in op 18 september 1866. De zittingstermijn van Tweede Kamerleden bedroeg vier jaar.Om de twee jaar was de helft van de Kamerleden aftredend.Door de tussentijdse ontbinding van de Tweede Kamer in 1866 traden alle leden af op 30 september 1866.
Bronvermelding
Categorie:Nederlandse politiek in 1866 1866 (jul) Nederland