Panoramax is een digitaal samenwerkingsproject voor het delen en tonen van open beelddata van straten, infrastructuur en openbare ruimte. Geolokaliseerde straatbeelden worden via een gedecentraliseerde architectuur beschikbaar gesteld, met behulp van een reeks gratis en open source-tools. Panoramax biedt een vrije en zelf-beheerde “Street View”, onafhankelijk van private en zakelijke belangen.
Het project werd in 2022 gelanceerd door het Nationaal Instituut voor Geografische en Bosbouwinformatie (IGN) in Frankrijk en OpenStreetMap Frankrijk. Het wordt bijgewerkt en onderhouden door een gemeenschap van vrijwilligers.
Ontstaansgeschiedenis In 2021 heeft de IGN in de open source community een inventarisatie gedaan. Aanvankelijk was het project bedoeld als reactie op de problemen waarmee lokale autoriteiten, netwerkbeheerders en andere Franse belanghebbenden te maken kregen.
De vereniging OpenStreetMap Frankrijk reageerde door de oprichting voor te stellen van een open database met foto's.
De IGN lanceerde vervolgens in april 2022 een oproep tot deelname aan drie geocommons inclusief het voorstel van OpenStreetMap Frankrijk.
Na een oproep tot het indienen van voorstellen en een stemming door 48 leden van de gemeenschap, kreeg het project de naam 'Panoramax'.
In 2022 of 2023 werd binnen de Nationale Raad voor Geolokaliseerde Informatie een werkgroep opgericht voor panoramabeelden. Deze werkgroep wordt geleid door het Panoramax-team, gesponsord door de IGN en door de Fabrique des Géocommuns.
Begin 2024 zijn er 14 miljoen foto’s beschikbaar.
Gedecentraliseerd samenwerkingsproject Omdat geen speler in staat is om de foto’s van de hele wereld te hosten heeft Panoramax een gedecentraliseerd opzet via meerdere 'instanties' met eigen autonome servers voor het deponeren en aanbieden van afbeeldingen. De Panoramax-software is in den basis een gedistribueerd platform. Het maakt het mogelijk om verspreide servers aan te haken en aan elkaar te koppelen.
Iedere instantie kan kiezen voor welk gebied zij foto’s willen opslaan en onder welke licentie.
De instanties hebben een lokale catalogus met beschikbare afbeeldingen. Voor het zoeken van afbeeldingen op de verspreide servers zijn de metadata van die catalogi opgenomen in een overkoepelende meta-catalogus. Daarin zit geen kopie van de afbeeldingen zelf maar een link om afbeeldingen op te roepen, ongeacht waar die zijn opgeladen.
Bijdragen aan Panoramax Iedereen kan afbeeldingen toevoegen aan Panaromax door die op te laden naar een server van een lokale instantie. Met de Panoramax-webapplicatie kun je geo-getagde foto's in JPEG-formaat opladen en de verschillende opladen reeksen beheren. Met een opdrachtregel-script kan een groot aantal foto's worden verzonden.
Opgeladen afbeeldingen worden eerst doorgestuurd naar een centrale of decentrale server om eventuele afgebeelde gezichten en nummerplaten door vervaging onherkenbaar te maken. Vervolgens wordt de upload op de lokale server opgeslagen. De metadata worden toegevoegd aan de centrale metacatalogus.
Met een API kun je afbeeldingen downloaden en doorzoeken om ze naar verschillende tools (viewer, enz.) te distribueren. Het is afhankelijk van opslagruimte en een database (PostgreSQL). De API voldoet aan de STAC-standaard om interoperabiliteit met bestaande tools te garanderen.
Open source project In juli 2026 zijn er 19 Panoramax instanties in 14 verschillende landenAll Panoramax instances . Instantiespecifieke licenties voor gratis gebruik De foto's worden gehost onder vrije licenties. Voor de twee eerste instanties begin 2024 waren de licenties als volgt: OpenStreetMap Frankrijk-instantie: de ge-uploade afbeeldingen worden gepubliceerd onder de CC-BY-SA-4.0-licentie (Creative Commons Attribution Share Alike 4.0 International) met toestemming om niet-fotografische gegevens te genereren onder open licentie of ODbL. IGN-instantie: de ingezonden afbeeldingen worden gepubliceerd onder de etalab-2.0-licentie (Open licentie).
Panoramax België OpenStreetMap België heeft sedert juli 2026 een Panoramax Belgium server: https://panoramax.osm.be
Panoramax Nederland In Nederland wordt onderzocht of het haalbaar is om de diverse initiatieven welke aan het ontstaan zijn met betrekking tot geo-gerefereerd beeldmateriaal te kunnen bundelen in een enkele ‘Nederlandse Panoramax instantie’. Er is één Nederlandse Panoramax Test-NL instantie: https://nl.panoramax.xyz
Zie ook www.panoramax.nl
Noten en referenties
Externe links Panoramax algemene metacatalogus van afbeeldingen Instance Panoramax bij Openstreetmap.fr Instance Panoramax bij IGN.fr
Categorie:Cartografie