Pieter van Ruyven (Delft, 7 maart 1651 – aldaar, 17 mei 1719) was een Noord-Nederlandse decoratieschilder van interieurs, plateelschilder, kunstschilder en mezzotintkunstenaar. Zijn oeuvre omvatte portretten, bloemstillevens, historiestukken, dierstukken en decoratieve plafond- en muurstukken.
Van Ruyven is waarschijnlijk in Delft geboren, hoewel hij niet in doopregisters voorkomt. Hij wordt ook Pieter Jansz. van Ruyven genoemd en is vermoedelijk de zoon van Jan Harmensz. van Ruyven en Christina Delff. In 1673 trouwde hij met Barbara van Schinne. Een achterneef, Pieter Claesz. van Ruijven, werd bekend als de mecenas van Johannes Vermeer.
Hij ontving zijn opleiding als leerling van Willem Doudijns en mogelijk van Jacob Jordaens. Van Ruyven werkte in Antwerpen en Den Haag voordat hij zich opnieuw in Delft vestigde, waar hij op 23 mei 1672 als meester in het Sint-Lucasgilde werd aangenomen. Hij bekleedde verschillende malen een bestuursfunctie binnen het gilde en was betrokken bij de decoraties voor de feestelijke intocht van Willem III als koning van Engeland in Den Haag (1691). Daarnaast werkte hij mee aan de decoratie van Paleis Het Loo. Van 1703 tot 1714 was hij actief in Leiden.
Van Ruyven woonde in de Wijnstraat in Delft. Hij werd begraven in de Oude Kerk naast zijn vrouw. Hij was een navolger van Adriaen van Linschoten.
Categorie:Nederlands kunstschilder Categorie:17e-eeuws schilder Categorie:18e-eeuws schilder