Quelle GmbH (naam uit 2006) is sinds 2 mei 2013 een onafhankelijk postorderbedrijf gevestigd in Burgkunstadt en een dochteronderneming van de Otto Group.
Voorheen was Quelle een Duits familiebedrijf. In 1999 fuseerde Quelle met de warenhuisgroep Karstadt als Quelle Schickedanz AG & Co. In verband met het faillissement van Arcandor (tot 2007 KarstadtQuelle AG) werd het postorderbedrijf Quelle ontbonden en in delen verkocht. Van 2011 tot 2013 was er een Quelle GmbH gevestigd in Hamburg. Het merk “Quelle” opereert sindsdien weer als universeel postorderbedrijf en is nu eigendom van Baur Versand (onderdeel van de Otto Group).
Geschiedenis 1927–1932: Oprichting en eerste jaren miniatuur| Voormalig Quelle-hoofdkantoor in Fürth Het bedrijf werd op 26 oktober 1927 opgericht in Fürth door Gustav Schickedanz (1895–1977). Zijn vrouw Anna Schickedanz werkte ook in de bedrijfsleiding. Op 13 juli 1929 stierf ze bij een auto-ongeluk, samen met haar zoon Leo (5) en Gustav Schickedanz's vader Leo Schickedanz (72). Gustav Schickedanz raakte ernstig gewond, zijn dochter Louise (4) bleef ongedeerd. miniatuur| Verpakkingslabel van postorderbedrijf Quelle uit de jaren dertig of veertig met de opmerking “Christelijk bedrijf – Arische eigenaren” miniatuur| Winkelcentrum Quelle en groot postorderbedrijf in Neurenberg ' s nachts (2007) miniatuur| Postorderbedrijf Quelle, warenhuis Quelle en Quelle-toren aan de Fürther Straße in Neurenberg, ontworpen door architect Ernst Neufert (2009) miniatuur| Postorderbedrijf Quelle in Neurenberg, zuidgevel en Quelle-toren (2011)
1933–1945: winst van het nationaalsocialisme en de arisering In november 1932 sloot Schickedanz zich aan bij de NSDAP. In 1935 werd hij raadslid in zijn geboorteplaats Fürth. In 1935 nam Schickedanz de rechten op het merk Tempo, de Vereinigte Papierwerke in Neurenberg, de Geismann-brouwerij en andere bedrijven over van hun voormalige joodse eigenaren, wat hij kon doen in de loop van de zogenaamde Arisering als gevolg van zijn NSDAP-lidmaatschap. In 1938 had het postorderbedrijf Quelle twee miljoen vaste klanten en in 1939 behaalde het een omzet van 40 miljoen Reichsmark. In juni 1942 trouwde Gustav Schickedanz met Grete Lachner (1911–1994), die in 1927 op 15-jarige leeftijd al als leraar bij Quelle werkzaam was bij Schickedanz' eerste vrouw Anna. Op haar 32e verjaardag, op 20 oktober 1943, bracht Grete Schickedanz, dochter Madeleine ter wereld. Ze werd geboren in de schuilkelder van de vrouwenkliniek in Neurenberg.
In 1943 werd het magazijn van het bedrijf Fürth verwoest door geallieerde bombardementen en stopte het postorderbedrijf.
1945–1974: Beroepsverbod, denazificatieproces en een nieuw begin In 1945 werd Gustav Schickedanz door de geallieerden verboden zijn beroep uit te oefenen, zijn bezittingen werden in beslag genomen en hij werd veroordeeld tot een gevangenisstraf met dwangarbeid, waaruit hij in 1948 werd vrijgelaten. Schickedanz' zus Liesl Kießling nam het fiduciaire beheer van het bedrijf Quelle over. Zijn vrouw Grete Schickedanz opende in 1946 in Hersbruck de eerste Quelle-textielwinkel van de naoorlogse periode. De omzet bedroeg ongeveer 315.000 Duitse mark.
Vanaf 1948 werd het postorderbedrijf van Quelle herbouwd. Gustav Schickedanz werd pas in maart 1949 door het Hooggerechtshof van Neurenberg geclassificeerd als ‘volgeling’ in de denazificatieprocedure. In de aanklacht stond dat van zijn destijds DM 9,3 miljoen aan bezittingen ruim DM 7 miljoen afkomstig waren van Joods bezit. Schickedanz had tussen 1943 en 1945 met name een grote hoeveelheid land aan zijn vrouw en dochter overgedragen, waaronder de voorheen joodse Camelia-fabriek (voorheen eigendom van de broers Emil en Oskar Rosenfelder) in Heroldsberg en de textielfabriek Ignaz Mayer in Fürth. Maar de “uitstekende relaties” van Schickedanz met de plaatselijke nationaalsocialistische Gauleitung bleven aantoonbaar. Schickedanz werd echter al in 1949 vrijgesproken, vooral uit economische overwegingen.
Gustav Schickedanz werd in 1949 formeel gerehabiliteerd en kreeg de volmacht over zijn bedrijven terug. Grete Schickedanz werd algemeen vertegenwoordiger en lid van de groepsadviesraad. Geëerd door de stad Fürth in 1952, werd Gustav Schickedanz ereburger van Fürth in 1959. In 1961 ontving hij de Beierse Orde van Verdienste. Het grote expeditiecentrum werd tussen 1953 en 1969 gebouwd aan de Fürther Straße in Neurenberg. In 1954 bedroeg de omzet van Quelle DM 260 miljoen; talrijke andere bedrijven werden in de groep opgenomen; in 1972 bedroeg de omzet DM 5 miljard. Twee jaar later bedroeg de omzet al DM 6,4 miljard en had het bedrijf 36.000 medewerkers.
1975–2009: Van de oprichting van de holding tot het faillissement Begin 1975 trad Grete Schickedanz toe tot de nieuw gevormde Gustav en Grete Schickedanz Holding KG als persoonlijk aansprakelijke partner. Ze zette zich in voor sociale verbeteringen in haar bedrijf. Op haar initiatief is onder meer de bouw van een bejaardentehuis en een kleuterschool in Fürth gerealiseerd. Ook implementeerde ze een progressieve ouderdomspensioenregeling voor Quelle-werknemers, die pas jaren later in de wet werd vastgelegd. Voor haar prestaties ontving Grete Schickedanz onder meer het Großen Bundesverdienstkreuz (1976) met ster (1981) en schouderlint (1991), de Bayerischen Verdienstorden (1979), het ere-senatorschap van de Universiteit van Tübingen (1978), het hoogleraarschap van de Republiek Oostenrijk (1981), de Gouden Burgermedaille van Fürth (1978) en het ereburgerschap van Fürth (1981) en Hersbruck (1981).
Na de dood van Gustav Schickedanz op 27 maart 1977 nam zijn weduwe de leiding van het postorderbedrijf Quelle over. In het voorjaar van 1983 nam Grete Schickedanz ontslag uit haar management- en toezichthoudende functies. De ondernemersbelangen van haar dochter Madeleine Schickedanz werden vervolgens overgenomen door haar eerste echtgenoot Hans-Georg Mangold, met wie ze in 1965 trouwde, en later door haar tweede echtgenoot Wolfgang Bühler, die tot hun scheiding in 1997 in de bedrijfsleiding werkte. De echtgenoot van dochter Louise, Hans Dedi, zat van 1977 tot 1989 eveneens in de bedrijfsleiding. In 1999 werd Quelle omgezet in een naamloze vennootschap (Quelle Schickedanz AG & Co.) en samengevoegd met de warenhuisgroep Karstadt AG om KarstadtQuelle AG te vormen, en vanaf 2007 Arcandor AG.
Volgens de Arcandor Group werd Quelle AG op 1 januari 2006 Quelle GmbH. Konrad Hilbers leidde het bedrijf als voorzitter van de raad van bestuur, ondersteund door tweede directeur Wolfgang Binder. Quelle was het grootste bedrijf binnen de Arcandor-postordergroep Primondo, waarin sinds maart 2007 alle postorderactiviteiten van de groep gebundeld waren.
Op 9 juni 2009 vroeg Quelle GmbH Deutschland het faillissement aan. Op 16 november 2009 vroeg de grootste buitenlandse dochteronderneming, Quelle AG Österreich, het faillissement aan. De naamrechten op Quelle werden in november 2009 gekocht door concurrent Otto Group.
Begin juni 2023 werd Quelle Österreich samengevoegd met het online postorderbedrijf Universal.
2011–2013: Nieuwe webshop In augustus 2011 werd onder de naam www.quelle.de een online marktplaats opgezet waar verkopers hun goederen konden aanbieden. Door gebrek aan succes werd de online marktplaats op 1 mei 2013 stopgezet. Sinds 2 mei 2013 is www.quelle.de een postorderbedrijf van Universal.
Locaties en verkoopkanalen miniatuur| Het voormalige expeditiecentrum Quelle in Leipzig-Mockau (2008) miniatuur| De 90 meter hoge Quelle-toren in Neurenberg (2011) Het bedrijf Quelle was grotendeels gevestigd in Fürth en Neurenberg (Beieren) en in Leipzig (Saksen) en had in heel Europa ongeveer 8.000 mensen in dienst. Dit waren onder meer de medewerkers van de binnenlandse dochterondernemingen (zoals Profectis, Foto Quelle, SB-Gross Handels-GmbH) en de dochterondernemingen in het buitenland (Estland, Griekenland, Italië, Kroatië, Letland, Litouwen, Polen, Oostenrijk, Roemenië, Rusland, Zwitserland, Slowakije, Slovenië, Tsjechië, Turkije, Oekraïne en Hongarije).
Een groot deel van de postorders werd afgehandeld via zogenaamde verzamelorders. Quelle gaf kortingen als meerdere klanten of families samen hun bestelling plaatsten. Dit ontwikkelde zich tot een bijzonder verkoopkanaal dat sterk werd ondersteund door het bedrijf, wat uiteindelijk leidde tot particuliere winkeltjes. Ook de verkoop op krediet was van groot belang. Kleine leningen werden door de aangesloten bank (aanvankelijk Noris Kaufhilfe, later Norisbank of Noris consumer bank GmbH) verstrekt zonder grote formaliteiten of zekerheden.
Quelle had 18 nationale bedrijven (inclusief Duitsland). Drie dochterondernemingen (Profectis, Foto Quelle en SB – Gross Handels–GmbH) ondersteunde de kernactiviteiten.
Quelle was een van de grootste klanten van Deutsche Post omdat Quelle, in tegenstelling tot Hermes van postorderbedrijf Otto, niet over een eigen pakketbezorgbedrijf beschikte. Grote artikelen die niet per post konden worden verzonden, werden via expediteurs naar de klant gebracht. Quelle zag zichzelf als een multichannelbedrijf met de verkoopkanalen e-commerce, catalogus, winkels, mobiele telefoons en het telewinkelkanaal HSE24.
Het postorder- en warenhuisgebouw van het bedrijf aan de Fürther Straße in Neurenberg heeft al jaren een monumentenstatus. De laatste verkoopdag was de vierde zaterdag van de advent (19 december 2009) in 2009. De curator probeerde eerder de resterende goederen ter waarde van € 50 miljoen te verkopen aan externe partijen. De laatste medewerkers werden op 28 februari 2010 ontslagen. Het grootste deel van het gebouw staat sinds 2009 leeg. Ongeveer 30.000 m² was verhuurd als tijdelijk gebruik voor een school en kunstenaarsateliers. Het pand staat sinds 2017 volledig leeg en is afgezet met een bijna 2 km lang bouwhek. Het gebouw werd in 2015 via een verplichte veiling voor 16,8 miljoen euro verkocht aan de Portugese winkelcentra-uitbater Sonae Sierra. Met 250.000 m² is het gebouw na de luchthaven Berlijn-Tempelhof het grootste leegstaande pand in Duitsland. In juni 2018 verkocht Sonae Sierra het gebouw aan de Düsseldorfse vastgoedontwikkelaar Gerchgroup. Alle eerdere plannen om het leegstaande gebouw nieuw leven in te blazen mislukten vanwege financiering of monumentenbescherming. Volgens de eerste informatie wilde de Gerchgroup het gebouw voornamelijk ombouwen voor residentieel en commercieel gebruik. Het voormalige ketelhuis van het gebied moest van de ontwikkeling worden uitgesloten en in gebruik blijven door het Quelle-Künstlerkollektivs. De renovatie begon in 2021, waarbij het de bedoeling dat het onder meer een centrum voor het stadsbestuur zou worden onder de naam ‘The Q’.
De Gerchgroup vroeg in augustus 2023 het faillissement aan en in september 2023 werden alle bouwwerkzaamheden op korte termijn stopgezet.
Winkels Vooral de Quelle-partnerfilialen, voorheen bekend als “Quelle-Agenturen”, waren zeer bekend. Hun aantal is sinds 2004 teruggebracht van 6.000 naar 1.600 (vanaf juni 2009). Het waren juridisch onafhankelijke winkels die werkten op commissiebasis.
Tot de jaren 1980 was Quelle een van de vijf grote Duitse warenhuisketens. Een deel van de Quelle-warenhuis-filialen werd vanaf begin jaren 1990 voortgezet door Hertie Waren- und Kaufhaus GmbH. Daarnaast werden in ongeveer 120 steden techniekwinkels onder de naam “Quelle-Technorama” geopend, die later ook delen van gesloten warenhuizen innamen.
Catalogi De hoofdcatalogus van Quelle had in het herfst-winterseizoen 2009 een oplage van ongeveer acht miljoen exemplaren en kostte 20 miljoen euro om te produceren. Quelle Duitsland publiceerde ook meer dan 20 speciale catalogi. Naast maandelijkse catalogi werden er ook onregelmatig promotiecatalogi met verlaagde prijzen, stopgezette artikelen en resterende voorraden verzonden. Van tijd tot tijd ontvingen vaste klanten catalogi met een harde kaft.
Huismerken