2003

Het jaar 2003 is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen Zie voor meer gebeurtenissen de maandartikelen in de infobox.

In Nederland is 2003 het jaar van de boerderij. 2003 is het Europees Jaar van mensen met een handicap. De zomer van 2003 is uitgesproken warm. Watergebrek dreigt omdat in het Groene Hart grote hoeveelheden boezemwater worden ingelaten in de polders. Voor het eerst in de geschiedenis wordt besloten, de stroomrichting van de rivier de Amstel om te draaien, zodat de rivier (tijdelijk) zuidwaarts stroomt. In Rotterdam maakt men de eerste kapsalon.

januari 1 - Griekenland is het komende half jaar voorzitter van de Europese Unie. Het neemt het voorzitterschap over van Denemarken. 1 - De gemeente Ravenstein houdt op te bestaan. De stad Ravenstein en de omliggende plaatsen komen bij de gemeente Oss. 10 - Noord-Korea zegt het non-proliferatieverdrag op. 22 - Verkiezingen van de Tweede Kamer der Staten-Generaal in Nederland. 26 - In Shanghai landt een vliegtuig uit Taipei. Het is de eerste vlucht tussen de beide China's sinds 1949.

februari 1 - De Spaceshuttle Columbia desintegreert tijdens de terugkeer naar de aarde. 4 - Joegoslavië houdt op te bestaan: het parlement van het land neemt een nieuwe grondwet aan, waarbij de unie Servië en Montenegro (Srbija i Crna Góra) ontstaat. 7 - In de Colombiaanse hoofdstad Bogota kost een autobom in Club Nogal 36 levens. De aanslag wordt niet opgeëist. 10 - Burgemeester Haaksman (VVD) van Delfzijl stapt op na aanhoudende kritiek vanwege zijn rol in een lange reeks affaires, crises en schandalen in zijn gemeente. Oud-minister Annemarie Jorritsma (VVD) wordt kort hierna benoemd tot waarnemend burgemeester. 12 - Delfzijl heeft als eerste gemeente in Nederland een "demissionair" college van B en W. Na het aftreden van burgemeester Haaksman besluiten de vier wethouders hun zetels ter beschikking te stellen maar voorlopig wel aan het werk te blijven. 15 - Over de hele wereld betogen miljoenen mensen tegen een eventuele oorlog in Irak. De opkomst was het grootst in Rome (3 miljoen), Londen (1 miljoen), Madrid (1,5 miljoen) en Barcelona (1 miljoen). In Brussel trokken er ongeveer 70.000 mensen door de straten, in Amsterdam ongeveer 75.000. Gezamenlijk gelden deze demonstraties als de grootste vredesdemonstratie sinds de Vietnamoorlog. De demonstratie in Rome staat in het Guinness Book of Records van 2004. 18 - Een man sticht brand in een wagon van de Metro van Daegu bij station Chungang-ro. Het vuur en de rook kosten 200 mensen het leven.

maart 1 - Khalid Sjeik Mohammed, vermoedelijk brein van de aanslagen op 11 september 2001, wordt in Pakistan gearresteerd. 6 - Vorst Hans Adam II van Liechtenstein krijgt bij een referendum van zijn onderdanen meer macht. Hij had gedreigd anders in het buitenland te gaan wonen. 11 - In de tweede etappe van de wielerwedstrijd Parijs-Nice loopt Andrej Kivilev bij een valpartij ernstig hoofdletsel op, waaraan hij de volgende dag sterft. Naar aanleiding van dit ongeval verplicht de wielerunie UCI het bij wedstrijden een helm te dragen. 12 - De hervormingsgezinde Servische premier Zoran Đinđić komt om bij een moordaanslag. 14 - Opening van de Westerscheldetunnel, laatste dag van de autoveerdiensten van de Provinciale Stoombootdiensten in Zeeland over de Westerschelde. 15 - De Wereldgezondheidsorganisatie maakt de nieuwe ziekte SARS wereldkundig. 18 - In Cuba worden 75 leden van de verboden oppositie gearresteerd, het begin van de Zwarte Lente. 20 - In de vroege ochtend vallen Amerikanen en Britten de Iraakse hoofdstad Bagdad aan: het begin van de Irakoorlog. 20 - Bij een botsing tussen twee treinen in de Nederlandse stad Roermond overlijdt een machinist. maart - Er wordt uranium gevonden op 200 kilometer afstand van de stad Yazd in Iran.

april 9 - Het regime van Saddam Hoessein stort ineen. Bagdad valt in handen van de Amerikaanse troepen. 12 - België, huwelijk tussen prins Laurent en Claire Coombs. 14 - Het menselijkgenoomproject is met succes voltooid. 18 - Opening van het Nederlands Fotomuseum in het verbouwde Las Palmas aan de Wilhelminapier te Rotterdam.

mei 18 - Belgische federale verkiezingen 2003

juli 1 - Het verdrag tot oprichting van het Internationaal Strafhof treedt in werking. Oorlogsmisdaden vanaf deze datum gepleegd vallen in principe onder de jurisdictie van het Hof. 10 - Astronomen vinden in een bolvormige sterrenhoop een exoplaneet, ruim twee keer zo zwaar als Jupiter en 13 miljard jaar oud, ouder dan alle tot dan toe gevonden planeten. 10 - Wikibooks wordt gestart. 22 juli - In Sittard overlijdt een 30-jarige orthopedagoge uit Heerlen plotseling tijdens haar werk. Later blijkt ze door haar vriend te zijn vergiftigd. De zaak zal bekend worden als de pindakaasmoord.

augustus 7 - Arcen wordt getroffen door een hittegolf en bereikt een temperatuur van 37,8 °C. 14 - Door overbelasting en mogelijk een blikseminslag in Niagara Falls, New York, valt in een deel van de Verenigde Staten en aangrenzend Canada de stroom uit. Het is de grootste stroomuitval in de geschiedenis van de Verenigde Staten. 15 - Opstelling van het genadebeeld van Bedroefde Moeder van Warfhuizen in de Kluis van Warfhuizen, wat het begin is van de ontwikkeling van Warfhuizen tot bedevaartsoord. 17 - Bertus Lüske wordt in de Watergraafsmeer op straat vermoord. 25 - Lancering in Florida van de Spitzer Space Telescope, een telescoop voor observatie van het heelal in het infrarode golflengtegebied. 26 - Dijkverzakking in Wilnis. 28 - Oppositie van de planeet Mars.

september 4 - De Israëlische luchtmacht vliegt in formatie over Auschwitz, na een uitnodiging van de Poolse luchtmacht. 10 - De Zweedse minister van Buitenlandse Zaken Anna Lindh wordt slachtoffer van een steekpartij, enkele dagen voor een referendum over de invoering van de euro. Ze overlijdt de volgende dag aan haar verwondingen. 30 - De Franse luchtvaartmaatschappij Air France neemt de KLM over.

oktober 1 - De Universiteit Antwerpen wordt opgericht. Het gaat om een fusie tussen de drie bestaande Antwerpse universiteiten. Het wordt zo de op twee na grootste universiteit van Vlaanderen. 3 - Na meer dan veertig jaar komt abrupt een einde aan de carrière van het illusionistenduo Siegfried & Roy wanneer Roy door een tijger ernstig wordt verwond. 5 - In Amsterdam wordt de verslaafde Anja Joos doodgeschopt door veiligheidsmensen van een supermarkt, omdat zij een blikje limonade zou hebben gestolen. Later wordt in haar kleding het kassabonnetje gevonden. 5 - Het Zimbabwaans voetbalelftal wint de zevende editie van de COSAFA Cup door in de finale over twee wedstrijden Malawi te verslaan. 7 - In een zogenaamde terugroeping vervangen de kiezers in Californië hun gouverneur Gray Davis door Arnold Schwarzenegger. 10 - De Nederlandse regering trekt de toestemmingswet in van het huwelijk tussen Friso van Oranje-Nassau van Amsberg en Mabel Wisse Smit. De bruid heeft volgens premier Balkenende niet de hele waarheid verteld over haar verleden, en met name over haar contacten met de crimineel Klaas Bruinsma. 15 - China lanceert de Shenzhou 5 met aan boord Yang Liwei, de eerste taikonaut, Chinese ruimtevaarder. Hiermee wordt China het derde land in de geschiedenis dat met eigen middelen een mens in de ruimte brengt. Grootgrutter Albert Heijn begint een prijzenoorlog. 16 - Paus Johannes Paulus II viert zijn 25-jarig pontificaat. 24 - Apple brengt Mac OS X 10.3, codenaam: Panther, uit. 25 - De Russische oligarch Michail Chodorkovski, eigenaar van het Yukosconcern, wordt gearresteerd op beschuldiging van belastingontduiking en fraude. In het westen wordt vermoed dat president Poetin een rijke en machtige tegenstander heeft uitgeschakeld. 27 - Opening van het Museo Picasso in de geboorteplaats Málaga van de schilder.

november 2 - In Georgië wordt gefraudeerd bij de parlementsverkiezingen ten gunste van de regering van president Sjevardnadze. Na weken van oppositieprotest volgt de Rozenrevolutie. Tegelijkertijd met de verkiezing wordt een referendum gehouden over het verkleinen van het parlement. 15 - Het eerste Junior Eurovisiesongfestival wordt gehouden in Kopenhagen, Denemarken. Het winnende land is Kroatië met Dino Jelusić met het nummer Ti si moja prva ljubav met 134 punten. 17 - De Japanse magneetzweeftrein Maglev haalt tijdens een onbemande testrit een recordsnelheid van 560 kilometer per uur. 23 - President Edoeard Sjevardnadze neemt na de frauduleus verlopen parlementsverkiezingen en de Rozenrevolutie die daar op volgde ontslag. Zijn opponenten waren Micheil Saakasjvili en Zoerab Zjvania. 26 - Het supersonische passagiersvliegtuig Concorde maakt zijn laatste vlucht.

december 7 - Prinses Catharina-Amalia, de eerste dochter van Prins Willem-Alexander en Prinses Maxima, wordt geboren om 17.01 uur in het Bronovo-ziekenhuis in Den Haag. 12 - De Nederlandse Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland en de Evangelisch-Lutherse Kerk besluiten samen te gaan. Daarmee voltooien ze het Samen op Weg-proces. 13 - Saddam Hoessein wordt gevonden in de kelder van een boerderij dicht bij zijn geboorteplaats Tikrit. Zijn arrestatie wordt bekendgemaakt door de Amerikaanse bewindvoerder in Irak, Paul Bremer, met de woorden: "Dames en heren, wij hebben hem!", Ladies and gentlemen, we've got him! 26 - Om 5.26 uur treft een zware aardbeving, 6,3 op de schaal van Richter, de stad Bam in Iran. Meer dan 43.000 mensen verliezen hierbij het leven.

zonder datum Vondst van resten van de Floresmens. De Rooms-Katholieke Kerk in Nederland herdenkt dat er 150 jaar geleden, in 1853, weer bisschoppen in Nederland gevestigd mochten zijn. Onder andere vindt er een tentoonstelling plaats in het museum Museum Catharijneconvent in Utrecht van de schatten uit het Vaticaan. De NASA legt voor het laatst contact met de ruimtesonde Pioneer 10, gelanceerd in 1972.

Film

Muziek Klassieke muziek 2 februari: eerste uitvoering van Still van Thomas Larcher 2 februari: eerste uitvoering van het pianoconcert Mind van Jukka Tiensuu 7 februari: eerste uitvoering van Lamentate van Arvo Pärt 2 april: eerste uitvoering van Quatre instants van Kaija Saariaho voor zangstem en piano 30 april: eerste uitvoering van My father knew Charles Ives van John Adams 2 mei: eerste uitvoering van Marching to Carcasonne van Alexander Goehr voor piano en twaalf instrumentalisten 29 juni: eerste uitvoering van Pianoconcert nr. 2 van Kalevi Aho 1 augustus: eerste uitvoering van Quatre instants van Kaija Saariaho voor zangstem en orkest 16 augustus: eerste uitvoering van Twaalfde symfonie van Kalevi Aho 11 september: eerste uitvoering van Septembersymfonie van Wojciech Kilar 12 september: eerste uitvoering van Oxymoron van Erkki-Sven Tüür 30 september: eerste uitvoering van het Concert voor orkest van Magnus Lindberg 9 oktober: eerste uitvoering van Symfonie nr. 81 van Leif Segerstam 22 oktober: eerste uitvoering van Symfonie nr. 5 van Arthur Butterworth 23 oktober: eerste uitvoering van The Dharma at Big Sur van John Adams 31 oktober: eerste uitvoering van Symfonie nr. 5 van Leonardo Balada 27 november: eerste uitvoering van Fluitconcert van Kalevi Aho 3 december: eerste uitvoering van Symfonie van Julian Anderson

Literatuur De Zuid-Afrikaanse schrijver John Maxwell Coetzee ontvangt de Nobelprijs voor de Literatuur De Duitse schrijver Alexander Kluge ontvangt de Georg-Büchner-Preis The kite runner, Khaled Hosseini. In Nederland is het gepubliceerd onder de titel De vliegeraar Leon Uris schrijft O'Hara's Choice Kader Abdolah schrijft de roman Portretten en een oude droom

Beeldende kunst

Bouwkunst

Geboren

Januari 1 - Hannah Eurlings, Belgisch voetbalster 2 - Stefan Nillessen, Nederlands atleet 2 - Elye Wahi, Frans-Ivoriaans voetballer 3 - Greta Thunberg, Zweeds klimaatactiviste 4 - Nicolás Alustiza, Spaans wielrenner 5 - Jolien Knollema, Nederlands volleybalster