Sterretjeshaarmuts (Orthotrichum rupestre) is een plantensoort uit de haarmutsfamilie (Orthotrichaceae).
Determinatie Sterretjeshaarmuts is een topkapselmos dat pollen vormt. Het sporenkapsel steekt niet of iets buiten de stengeltoppen. Het huikje is sterk sterk behaard en de haren steken boven de top van het huikje uit.
Gelijkende taxa Jonge pollen van sterretjeshaarmuts met talrijke ruigbehaarde huikjes dragen soms nog geen rijpe kapsels. In dat geval is de gelijkenis met ruige haarmuts erg groot, maar microscopische controle van de blaadjes biedt uitkomst. Ruige haarmuts heeft eenlagige bladeren met vrij grote (9–18 µm) bladcellen. Sterretjeshaarmuts daarentegen heeft vaak deels tweelagige bladeren met kleine (6–12 µm) bladcellen.
Ecologie In Nederland is sterretjeshaarmuts alleen nog als epifyt aangetroffen. Het komt alhier vooral voor op aanplant van populier en daarnaast in jonge eiken-, essen- en wilgenbossen. In het buitenland wordt de soort echter veelal als epiliet gevonden. De soortaanduiding 'rupestre' van verwijst bovendien naar het frequent voorkomen op rotsen.
Verspreiding In Nederland is sterretjeshaarmuts zeldzaam en staat op de Nederlandse Rode Lijst in de categorie 'gevoelig'. De soort was eenmaal verzameld in de 19de eeuw (1844) en daarna voor het eerst weer in 1983 in Oostelijk Flevoland. Sindsdien lijkt sprake van een bescheiden toename van het aantal vondsten, vooral in Zuidoost-Brabant.
Externe links
Categorie:Orthotrichales Categorie:Mossoort