'40-'45 is een van origine Vlaamse musicalproductie van Studio 100 uit 2018 in regie van Frank Van Laecke. De Nederlandse versie van de musical ging op 21 september 2024 in première. De musical speelt in een eigen theater in de Midden-Nederland Hallen in Barneveld i.t.t. de Vlaamse versie waarvoor in het Belgische Puurs een speciaal Pop-Up Theater werd gebouwd, een tijdelijk theater dat in de zomer van 2025 weer werd afgebroken.
Het verhaal
6 mei 1945. Emiel Zegers is tewerkgesteld in het Luxor Theater en vertelt dat hij eindelijk "The Plainsman" wederom kan spelen en hoe de Duitsers, ondanks het feit dat de bevrijding al is ingezet op 5 mei 1945, de stad nog altijd kapot wordt gemaakt ("Proloog – Luxor Palast") Het verhaal gaat dan terug naar 14 mei 1940, met de Duitse inval in Rotterdam. Op 15 mei 1940 trekt het Duitse leger Rotterdam binnen en verandert het leven van de inwoners van Rotterdam. Zo ook het leven van de familie Zegers. Het gezin wordt verplicht om twee Duitse SS-officieren, Schultze en Wolff, in te kwartieren tijdens de bezetting van de stad. ("Wie vertelt ons?") Dirk en Louis spreken af met Marie, de vriendin van Dirk, en Lenie. Dirk vraagt Marie ten huwelijk, waarop ze met haar vriendin de liefde volgens hun perspectief vertellen, gevolgd door Dirk en Louis die hun kant vertellen ("Liefde verblindt").
De Duitse bezetting lijkt met iedere afkondiging zwaarder en zwaarder te worden. Waar de mensen eerst nog hun vrijheid hadden, wordt er telkens meer en meer verboden, tot zelfs rantsoenering van het eten, kolen en andere zaken ("De Stad"). Wanneer Emiel thuiskomt van zijn werk, blijkt de gevel van hun huis beklad te zijn met een hakenkruis. Anna zegt dat ze het kan schoonmaken, maar Emiel is geïrriteerd omdat men niet meer met hem wil omgaan door de Moffen die bij hem inwonen. Tijdens het eten blijkt dat Daan de dader is, een weeskind dat Emiel soms gratis in de bioscoop laat en er zelfs laat slapen in de winter. Later zegt Dirk naar een samenkomst van de NSB te willen gaan in de Nederlandse Rivièrahal. Ondanks het verbod van Emiel, gaan Dirk en Louis er kijken naar de toespraak van Anton Mussert. Tijdens de toespraak wordt de propagandafilm "Der Ewige Jude" vertoond. Mussert verkondigt dat niet alleen de Geallieerden de vijand zijn, maar eveneens de joden. Een van de SS-Nederland-soldaten zingt over de Nederlandse droom, en de rest van het publiek valt in. ("Mijn Nederland")
In oktober 1942 worden tijdens de Nederlandse pogrom joodse winkels in brand gestoken. Dirk wordt daar gezien door Albert De Weerdt, een collega van Emiel en familievriend. Dirk en Emiel krijgen ruzie, en Emiel uit zijn vrees voor wat komen gaat. Louis vraagt Dirk of hij nog iets heeft gehoord van Lenie, waarop hij positief antwoordt. Na aanmoediging van zijn broer durft Louis een bezoek aan Lenie te brengen. Als hij aankomt, is Lenie cello aan het spelen. Na een ongemakkelijke begroeting, vermeldt hij dat hij in de Rivièrahal was bij de samenkomst van de NSB, en Lenie is gechoqueerd. Ze vertelt hem dat ze de mensen daar volgens haar proberen te manipuleren om de Joden te haten. Dan komt Albert De Weerdt langs bij Julia, bij wie Lenie inwoont. Hij meldt haar dat Leah’s familie is opgepakt en op transport is gezet. Dit nieuws brengt Leah uiteraard nog meer van de wijs. Ze gaat terug naar haar cello en zegt Louis dat hij weg moet, terug naar zijn "Duitse vriendjes". Als ze begint te spelen, krijgt Louis een visioenbeeld. Leon legt hem uit dat de Joodse gevangenen niet zomaar naar Duitsland worden gestuurd, maar naar kampen gaan. Om te werken, officieel, maar sommigen beweren dat de treinen waarmee ze gedeporteerd worden, de treinen des doods zijn. Tegelijk wordt getoond hoe de joodse mannen en vrouwen van elkaar gescheiden worden en klaargemaakt worden voor hun transport. ("Eli Azavtani") Louis beseft dat Lenie eigenlijk Joodse is en Leah heet. Louis probeert haar te troosten maar weet niet hoe. ("Leah")
Op 6 april 1943, in een periode van toenemende repressie en razzia’s in Nederland, blijkt Dirk voor het Duitse gedachtegoed te hebben gekozen en sluit zich aan bij Nederlandse-SS. Louis heeft na zijn ontdekking over Leah’s afkomst totaal geen sympathie meer voor de Duitse zaak. Dirk en Louis maken ruzie over hun verschillende visies op de wereld, die uiteindelijk leidt tot een vuistgevecht, waarbij Louis in elkaar wordt geslagen door leden van de Nederlandse-SS. Leon helpt Louis, omdat die zich tegen de Duitsers en hun bondgenoten wil verzetten. Leon zegt dat hij dit niet alleen kan, hij blijkt lid te zijn van het verzet.
Tijdens een razzia wordt Albert opgepakt. Afwisselend wordt zijn ondervraging getoond, samen met de ondervraging van Louis door het verzet om te zien of hij wel geschikt is voor hun werk. Anna bezoekt haar zus in Assen, waar ze vraagt naar dokter Jacob Stern. Hij blijkt gearresteerd te zijn, zowel de dokter als zijn hele gezin. Als ze thuiskomt, blijkt dat Emiel Dirk uit huis wil, vanwege zijn collaboratie met de nazi's. Als Louis eerst wordt geweigerd bij het Verzet, steekt Leon voor hem de hand in het vuur. Louis wordt aanvaard om bij het verzet te komen en neemt deel aan hun acties. ("Het Verzet") Terwijl Radio Nederland de toespraak van de koningin uitzend, blijkt dat de Duitsers bij Julia en Leah zijn binnengevallen. Ze zijn op tijd kunnen vluchten, maar hun huis is afgebrand. Leah wil, net als Louis, bij het verzet komen. De twee delen een intiem moment, deels verstoord door Daan. Ze denken terug aan hun eerste ontmoeting op Dirks verjaardag op 10 mei 1940. ("In the Mood")
In een flashback wordt dit feest getoond. Emiel geeft een speech over hoe trots hij is op zijn zoon, die bijna dokter is. Leah en Louis leren elkaar kennen op de dansvloer en hun dag kan niet meer stuk, tot kleine Daan komt melden dat de Duitsers binnen gevallen zijn en de oorlog is begonnen. Louis en Leah denken terug aan iedereen die ze verloren zijn door de oorlog en bezegelen hun liefde voor elkaar. ("Blijf bij mij")
Tijdens een luchtaanval stort een Engelse Spitfire neer in een veld en wordt de piloot ternauwernood gered door het verzet, maar door een vuurgevecht met de Duitsers raakt Louis achter. Als hij wil vluchten, stormt Dirk naar het neergestorte vliegtuig met het bevel om stil te blijven staan. Hij bedreigt de verzetsman met een pistool, om dan te ontdekken dat dat niemand anders dan zijn broer is. De twee confronteren elkaar met hun alliantie en denken terug aan hun kindertijd. ("Doe maar") De verzetsleden, onder leiding van De Grauwe, komen terug voor Louis en kunnen nipt ontsnappen. Als Daan terugkeert om toch nog de confrontatie aan te gaan met Dirk, blijkt Dirk sneller te zijn en schiet hij het kind neer. Leon probeert Daan nog te redden, maar sterft in zijn armen, waarop Leon verkondigt dat Daan de begrafenis krijgt die hen verdient en dat de verzetsmensen zijn familie zijn. In een begrafenisstoet brengen mensen de laatste hulde aan het gestorven kind. ("De dood van Daan")
Wanneer Marie Dirk confronteert met de komende aanval van de Geallieerden, zegt hij dat ze hem met rust moet laten. Als ze ontdekt dat hij een lijst moet maken voor een volgend Jodentransport wordt ze kwaad en zegt zij dat hij een klein kind is dat voor God wil spelen. In zijn woede slaat hij haar, waarop zij de verloving verbreekt. Dirks loyaliteit ligt nu volledig bij de Führer. ("Marie")
6 juni 1944. Het nieuws van D-Day, de landing in Normandië, bereikt de Nederlanders en iedereen is er van overtuigd dat de bevrijding nabij is. Louis, in dezelfde euforie als de rest van Rotterdam, racet naar de schuilplaats waar Leah zat ondergedoken nadat haar huis was afgebrand, om te ontdekken dat er niemand is. Als Leon en De Grauwe hem vertellen dat Leah samen met tien anderen is opgepakt, snelt hij naar huis. De Duitsers zijn in volle paniek en arresteren de laatste mensen. Wanneer Louis thuis komt en Dirk bedreigt met een revolver, probeert Anna tussenbeide te komen. In een wanhopige poging om de verhitte discussie te bedaren, schreeuwt ze dat de vader van Dirk Joods is. Anna had een relatie met een Joodse man toen ze jong was. Ze waren uiteindelijk uit elkaar gegaan omdat de ouders van Jakob een relatie tussen een jood en een niet-joodse nooit zouden goedkeuren. Daarna had ze Emiel ontmoet en voelde alles precies zoals het had moeten zijn. Even later kwam Anna Jakob weer tegen op een dorpsfeest, daar vertelde hij haar dat hij zou gaan trouwen. Als afscheid spendeerde ze de avond samen. Dirk, wiens wereld volledig instort als blijkt dat hij zijn eigen vader naar de kampen heeft gestuurd, loopt weg. Louis gaat hem achterna. Emiel, die de bekentenis van Anna heeft gehoord, troost zijn vrouw en zegt haar dat alles goed komt. Dirk is intussen naar het SS-kantoor gelopen en schrapt de naam van Leah, maar dit wordt ontdekt door Schultze, die alsnog de naam op de lijst wil hebben. Dirks wereld stort volledig in. ("Alles gebroken")
In het midden van de nacht hoopt Louis, met hulp van Leon en De Grauwe, de trein waar Leah in zit te stoppen met een rood seinlicht. Het konvooi wordt gestopt en Schultze, Wolff en de bewakers inspecteren wat er mis is. Terwijl Leon en De Grauwe de trein openmaken, confronteert Dirk zijn broer Louis op het dak van de trein. Als Louis probeert zijn broer te kalmeren en te overtuigen dat hij zijn fouten nog kan rechtzetten, worden ze ontdekt en worden de ontsnapte gevangenen, Leon en De Grauwe onder vuur genomen door Duitse bewakers. Louis probeert Leah te vinden tussen de doden en zwaargewonden en vindt haar levend terug. Dan vraagt hij zich af waar Dirk naartoe is. Dan ziet hij hem ineens staan met een pistool in zijn hand, en hij probeert zijn broer te overtuigen om zijn laatste daad niet te doen. Dirk zegt dat hij Louis' broer niet is en schiet zichzelf dood.
6 mei 1945. Emiel, terug in Luxor Theater, zingt opnieuw over hoe de Duitsers zijn vertrokken en hoe de mensen hun ontsnapping van de oorlog kunnen vinden in de Bioscoop.
8 mei 1945. Duitsland capituleert onvoorwaardelijk en hiermee eindigt de oorlog officieel in Europa. Ondanks dat het allemaal voorbij is, blijft er een leegte achter. Een leegte voor hen die de oorlog niet hebben overleefd, of nog altijd vermist zijn. Marie wordt samen met andere collaborateurs publiekelijk vernederd en kaalgeschoren. Leah, vol spijt voor Marie en afgunst voor de verzetsman, biedt haar jas aan en legt het bij met haar oude vriendin. Terwijl Anna Marie troost, komt Louis met een nieuwe cello voor Leah. Beiden verklaren hun liefde voor elkaar en hopen op een betere toekomst. ("Finale - Curtain Calls")
Programma
Rolverdeling RolPremière cast - run 1 (september 2024 t/m 5 januari 2025)run 2 (12 februari 2025 t/m 31 mei 2025)run 3 (