René Nyssen (1891-november 1972), was een Belgisch psychiater werkzaam aan Universiteit Gent. Ook wordt hij gezien als grondlegger van de orthopedagogiek in België.
Het Nyssen-van Bogaert-syndroom, dat in 1934 door Nyssen en Ludo van Bogaert werd beschreven, is mede naar hem genoemd.
Loopbaan René Nyssen studeerde onder de psychiater Auguste Ley, die hij bewonderde en in zijn latere werk meermaals prees.
In 1919 werd Nyssen aangesteld als professor aan de Brusselse School voor Opvoedkunde. In 1920, 1935 en 1938 ging hij op studiereis naar de Verenigde Staten. Geïnspireerd door deze reizen richtte hij de Belgische Liga voor Geestelijke Gezondheid op.
Van 1934 tot 1944 was Nyssen diensthoofd van de Cliniek der Geesteskrankheden te Gent.
René Nyssen kan worden beschouwd als een belangrijke voorloper van de orthopedagogiek in België. In 1935 werd hij aangesteld als docent aan het Hoger Instituut voor Opvoedkunde, de voorloper van de Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen aan de Universiteit Gent. Daar was hij verantwoordelijk voor de cursussen Beginselen van de psychiatrie, inzonderheid de psychiatrie der abnormale (zieke) kinderen en Medische-pedagogische behandeling der abnormale (zieke) kinderen. Hoewel Nyssen arts en psychiater van opleiding was, sloot hij inhoudelijk nauw aan bij de Reformpedagogische Beweging en het werk van pedagogen als Ovide Decroly, Édouard Claparède en Célestin Freinet. Hij benadrukte het belang van een geïntegreerde, 'heilpedagogische' benadering van kinderen met een beperking, waarin medische, psychologische en pedagogische inzichten samenkwamen. Zijn in 1942 verschenen Leerboek der kinderpsychiatrie en der heilopvoedkundige behandeling geldt als een invloedrijk werk waarin systematisch aandacht werd besteed aan kinderpsychiatrische aandoeningen en hun pedagogische behandeling, en wordt beschouwd als een vroege voorloper van latere standaardwerken binnen de bijzondere orthopedagogiek.
Nyssen was tevens als arts verbonden aan het Instituut voor Geesteszieken in Geel, aan het ziekenhuis van Stuyvenberg en aan de scholen voor buitengewoon onderwijs in Antwerpen. Hij was ook werkzaam als medisch adviseur bij de openluchtschool Vrij en Vrolijk.
Als voorstander van de heilpedagogie schreef hij in 1942 het Leerboek der kinderpsychiatrie en der heilopvoedkundige behandeling.
In 1946 werd Nyssen aangesteld aan de universiteit van Brussel.
Nyssen stond uiterst kritisch tegenover de Psychoanalyse, inclusief het werk van Freud, Adler en Jung. Hij verweet deze "nieuwe psychologie" een gebrek aan een empirische wetenschappelijke basis.
Bibliografie R. Nyssen & L. van Bogaert. La dégénérescence systématisée optico-cochléo-dentelée., Revue neurologique, Paris, 1934, 2: 321-345. R. Nyssen. Leerboek der kinderpsychiatrie en der heilopvoedkundige behandeling. 1942. Antwerpen: De Sikkel.
Categorie:Belgisch psychiater Categorie:Orthopedagoog