thumb|Portretgravure (1818) Matthieu Elias (Zuidpene, ca. 1658 – Duinkerke, 22 april 1741) was een Vlaams kunstschilder van vooral portretten en historiestukken.
Leven De biografische gegevens over Elias zijn grotendeels afkomstig van zijn streekgenoot Jean-Baptiste Descamps, die in zijn overzichtswerk meerdere bladzijden aan hem wijdde.Jean-Baptiste Descamps, La Vie des Peintres Flamands, Allemands et Hollandois, vol. III, 1760, p. 377-382 Hij vertelt dat Elias de zoon was van een arme weduwe en dat hij zich oefende in het tekenen terwijl hij hun enige koe liet grazen langs de straten, waardoor hij op een dag werd opgemerkt door de passerende schilder Philippe de Corbehem. Hoewel de inkleuring soms als semi-apocrief wordt beschouwd,Phillips 2018, p. 146 staat vast dat Elias zijn opleiding genoot bij Corbehem in Duinkerke. Hij trok dan naar Parijs en volgde lessen aan de Académie de Saint-Luc. In 1684 bekwam hij er de graad van meester.
Er is weinig zicht op de productie van Elias in Parijs. Hij leverde vermoedelijk de kartons voor de brandglasramen over het leven van Jean de La Barrière in het feuillantenklooster – een beroemd maar helaas verdwenen ensemble van de glasschilders Benoît Michu en P.A. Sempi. Andere ontwerpen waren bedoeld voor de prentenmaker Jean Mariette. In 1702 kreeg Elias de prestigieuze opdracht om de jaarlijkse May te schilderen voor de Notre-Dame van Parijs. Ondertussen was hij docent geworden aan de Académie de Saint-Luc. In 1709 werd hij er benoemd tot directeur, maar nog hetzelfde jaar keerde hij terug naar Duinkerke. Hij werkte hoofdzakelijk voor kerken en kloosters in Duinkerke, Belle, Kassel, Ieper, Menen en Sint-Winoksbergen. Zo leverde hij voor de abdij van Sint-Winoksbergen schilderijen voor de kerk, de eetzaal en het abtenverblijf. Hij stierf in zijn woning in de Nieuwpoortstraat en werd begraven in de Sint-Elooiskerk.
Werk Met een stijl die terugkeek naar Rubens en Philippe de Champagne, waren Elias' schilderijen enigszins traditioneel. Veel van zijn werk wordt bewaard in het Museum voor Schone Kunsten van Duinkerke en in het Musée du Mont-de-Piété van Sint-Winoksbergen. Uit zijn Parijse periode is minder overgeleverd. Het Louvre bezit een reeks tekeningen die de brandglasramen van de feuillanten documenteren, alsook het Album Elye, waarvan evenwel slechts een klein deel aan hem kan worden toegeschreven.
Literatuur François Marandet, "Matthieu Elias, 1658-1741. Tableaux et dessins redécouverts" in: Voyages pittoresques au coeur des collections de Dunkerque, Montreuil, 2022, p. 145-154
Barbara Brejon de Lavergnée en Pascale Cugy, "The Album Elye in the Louvre: Claude Simpol, Matthieu Elye, Bernard Picart, and Jean Mariette", in: Master Drawings, 2013, nr. 4, p. 451-470 Pieter Groenendijk, Beknopt biografisch lexicon van Zuid- en Noord-Nederlandse schilders, graveurs, glasschilders, tapijtwevers et cetera van ca. 1350 tot ca. 1720, 2008 Brigitte de Patoul, ELIAS, Mathieu in: Le dictionnaire des peintres belges du XIVe siècle à nos jours, eds. Philippe Roberts-Jones e.a., 1995 Christian Pfister, "A propos d'une exposition: de nouveaux éléments sur le peintre Mathieu Elias" in: Revue des Amis du Vieux Dunkerque, september 1982, p. 89-91 Jean-Claude Guillemin, Mathieu Elias (1658-1714), tent.cat. Bergues, Musée du Mont-de-Piété, 1982, 48 p.
Voetnoten
Categorie:Zuid-Nederlands kunstschilder (voor 1830) Categorie:Frans kunstschilder Categorie:Persoon in de Nederlanden in de 17e eeuw Categorie:17e-eeuws schilder