miniatuur|Uitgehongerde mensen in Leningrad (1942) Uithongering is het bewust veroorzaken van honger bij een bevolking, om deze tot overgave te dwingen, te verdrijven, collectief te straffen of uit te roeien. Bij uithongering wordt de aanvoer van voedingsmiddelen en water voor een hele bevolking met geweld verhinderd en/of de voorraden en middelen voor de productie daarvan vernietigd. In vroegere tijden was uithongering een gebruikelijke methode om een bevolking tot overgave te dwingen, bijvoorbeeld bij de belegering van een stad. Het beleg van Kasteel Gaillard (1203-1204) door Filips II van Frankrijk en het lange beleg van Leningrad (1941-1944) in de Tweede Wereldoorlog zijn voorbeelden van belegeringen waarbij uithongering een rol belangrijke speelde.
Het toepassen van uithongering als oorlogswapen is verboden bij internationaal recht. Een 20ste-eeuws voorbeeld is de gecreëerde hongersnood in Biafra, eind 1970er jaren.Nederlandse hulp aan Biafra. Bram de Graaf, Historisch Nieuwsblad, 27 sep 2022The Nigerian Civil War - The Early Days. ClickAfrique.com, 9 okt 2006 (gearchiveerd) Ook in de 21ste eeuw is uithongering toegepast als oorlogswapen, zoals bij de humanitaire crisis in Gaza. Israël werd beschuldigd van het niet toelaten van voldoende hulp voor de bevolking van Gaza,Starvation as a weapon of war in Gaza: violation of international law. The Lancet, Volume 405, Issue 10494, 26 mei 2025 UN Special Committee finds Israel’s warfare methods in Gaza consistent with genocide, including use of starvation as weapon of war. VN persbericht, 14 nov 2024Militarized Gaza aid system shows Israel's continued use of starvation as weapon of war, Amnesty report says. CBC, 3 juli 2025 terwijl Hamas beschuldigd werd van uithongering van de Israëlische gijzelaars.Haaretz d.d. 9 februari 2025: Or Levy's Brother: Hamas Starved the Hostages, Remaining Men Won't Survive Captivity
Uithongering kan ook worden toegepast bij individuele personen om iets af te dwingen of hen te straffen. Hierover is echter niets geregeld in het internationaal recht.
Uithongering als oorlogsmisdrijf In het geval van 'internationale gewapende conflicten' is uithongering als methode van oorlogsvoering sinds 1977 verboden in artikel 54.1 van het Eerste Aanvullend Protocol bij de Conventies van Genève:Starvation as a weapon of war in Gaza: violation of international law. The Lancet, Volume 405, Issue 10494, 26 mei 2025 ACT Palestine Forum (APF) Statement on the UN Declaration of Famine in Gaza. ACT Alliance, 27 aug 2025
Het Tweede Aanvullend Protocol, dat over 'niet-internationale gewapende conflicten' gaat, beschrijft het verbod uitvoeriger in artikel 14:
In het Statuut van Rome wordt sinds 2002 uithongering als methode van oorlogsvoering aangemerkt als een oorlogsmisdrijf. Artikel 8.2.b.xxv is van toepassing op een 'internationaal gewapend conflict' en artikel 8.2e.xix op een 'niet-internationaal gewapend conflict'. De definitie luidt:
Uithongering kan een onderdeel zijn van een misdaad tegen de menselijkheid volgens artikel 7 van het Statuut van Rome:
Referenties
Categorie:Honger Categorie:Internationaal strafrecht