thumb|Overzicht Weaze in 1979 De Weaze is een straat in de binnenstad van Leeuwarden in de Nederlandse provincie Friesland.
De straat bevindt zich aan weerszijden van de gracht tussen de pijp Paardepijp en de Huizumerbrug. De straat aan de westzijde, tussen de Peperstraat en de Nieuweweg, heeft een lengte van 170 meter. De Ayttasteeg, Nauwesteeg en Reigerstraat komen uit op de Wirdumerdijk. Het zuidwestelijke deel is vooral bekend vanwege de prostitutie. Aan de oostzijde loopt de straat vanaf de hoek Berlikumermarkt naar de Nieuweweg en heeft een lengte van 120 meter. De zijstraten aan de oostzijde zijn Uniabuurt, Zwitserswaltje en de Blokhuissteeg.
Geschiedenis De naam Weaze (1406 upper Wasa, 1493 Waesse, 1544 Wase, 1664 Waese, 1839 Waeze, 1865 Weaze) betekent in het Fries slijk of modder. Het was gelegen op een laagliggend stuk land aan de rand van de terp. De naam Weaze werd voorheen uitsluitend gebruikt voor de westzijde, de overzijde heette Over de Weaze, Waltje en Zuupmarkt. Deze laatste is bekend als Berlikumermarkt.W. Dolk, Leeuwarder straatnamen (1997). Oudere straatnamen in de binnenstad (pdf) via Historisch Centrum Leeuwarden.
De verwaarlozing van historische panden langs de Weaze leidde tot veel ergernis. Burgemeester Sybrand van Haersma Buma ergerde zich aan de dichtgetimmerde gevel op nummer 18. Dit rijksmonument was ooit de statige woning van zijn voorouders. Het was een van de panden aan de noordwestzijde van de Weaze die diende als magazijn voor winkels op de Wirdumerdijk. In 2025 is het pand hersteld.
Monumenten De Weaze ligt binnen het Rijksbeschermd gezicht Leeuwarden. De straat telt zes panden die zijn aangewezen als rijksmonument (RM). Daarnaast telt de straat twee gemeentelijke monumenten (GM).
Adres Beschrijving Monument Afbeelding Weaze 14 Eenvoudig pand met verdiepingen en zolderverdieping ontstaan uit verbreding van de oorspronkelijke topgevel 100px Weaze 16 Pand met verdieping onder dwarskap tegen puntgevel met hoekschoorstenen 100px Weaze 18 Zeven traveeën breed pand onder lang dwars zadeldak 100px Weaze 20 Koetshuis, paardenstalling c.a. GM 0080/278 100px Weaze 25 Pand onder zadeldak tegen achtertopgevel 100px Weaze 30 Pakhuis met Aytta-wapensteen GM 0080/254 100px Weaze 32 Pand met twee verdiepingen onder zadeldak tegen klokgevel 100px Weaze 44 Pand onder zadeldak tegen gepleisterde topgevel 100px
Categorie:Straat in Leeuwarden (stad) Categorie:Gracht in Leeuwarden Categorie:Prostitutiegebied