Het Portret van een man, mogelijk uit de familie Lespinette is een schilderij van Hans Memling uit circa 1485-90. Het werk maakt sinds 1895 deel uit van de collectie van het Mauritshuis in Den Haag.

Voorstelling Het schilderij wordt gedomineerd door de afgebeelde persoon, wiens vlezige gezicht, haar en torso bijna het gehele oppervlak vullen. Zelfs de handen, gevouwen in gebed, zijn niet volledig weergegeven. Het gezichtspunt is zo laag dat het vlakke landschap met het kleine kerkje in de verte nauwelijks boven de schouders van de man uitsteekt. Hoewel de indruk zou kunnen ontstaan dat het werk is bijgesneden, is het paneel alleen aan de rechterkant ingekort.

Het portret was oorspronkelijk het rechterpaneel van een devotioneel tweeluik. De man richtte zijn gebed tot een inmiddels verloren gegaan paneel met een afbeelding van Maria, zoals op het diptiek van Maarten van Nieuwenhove. De man draagt een donkere wambuis met een brede rand van lynxbont en een asymmetrische kraag met daaronder een wit overhemd. Aan een vinger zijn nog net twee met edelstenen bezette ringen zichtbaar. Ze duiden op de hoge sociale status van de man, net als het half verborgen kruis, versierd met parels en edelstenen, dat aan een gouden ketting om zijn nek hangt.

Op de achterzijde van het schilderij is een wapenschild geschilderd. Het wapen dat nu zichtbaar is, werd geschilderd over een ouder blazoen waarvan het reliëf nog steeds waarneembaar is. Het oorspronkelijke wapen wordt vaak in verband gebracht met de familie Lespinette uit de Franche-Comté. Het kan echter ook gaan om de familie De Visen, afkomstig uit dezelfde regio. Het wapen van deze familie lijkt sterk op dat van de familie Lespinette. Till-Holger Borchert denkt daarom dat het om een portret van Charles de Visen gaat, kamerheer en vertrouweling van Karel de Stoute.

Herkomst De datering van het schilderij rond 1480 op stilistische gronden, wordt ondersteund door dendrochronologisch onderzoek. De wolken en een deel van de blauwe lucht bovenaan zijn later toegevoegd, duidelijk niet door Memling.

De Vereniging Rembrandt verwierf het schilderij in 1894 op de veiling van de collectie van Sir Andrew Fountaine uit Norfolk bij Christie's in Londen als een werk van Antonello da Messina. In 1895 werd het aan de Nederlandse staat vermaakt. Al in 1896 werd het toegeschreven aan Memling.

Afbeeldingen

Literatuur (2005). Les portraits de Memling. Ludion. (1994). Hans Memling: L'oeuvre omplet. Parijs: Albin Michel - Fonds Mercator. (2012). Meesters uit het Mauritshuis. Den Haag. p. 23

Externe links

Categorie:Schilderij in het Mauritshuis Categorie:Werk van Hans Memling