De Grote Markt, is een marktplein in Menen. De Markt bevindt zich in het hart van de historische binnenstad van Menen sinds de middeleeuwen.

Geschiedenis Het politiek en historisch centrum van Menen bevindt zich op de Grote Markt, het stadsplein waar de hoofdstraten Rijselstraat, Bruggestraat, Ieperstraat en Kortrijkstraat samenkomen en waar het stadhuis en het Belfort van Menen zich bevinden. Dit plein maakt al sinds de middeleeuwen deel uit van de West-Vlaamse stad.https://inventaris.onroerenderfgoed.be/themas/6555

De eerste vermelding dateert uit de 14de eeuw. Op de kaarten van Van Deventer (1569–1573) en Sanderus (1644) worden zowel de markt als het stadhuis met Belfort duidelijk aangeduid. Doorheen de geschiedenis kreeg het plein diverse namen, waaronder Nieuhof, Beestenmarkt, Korenmarkt, Graanmarkt en Zuivelmarkt.

Op 9 mei 1548 werd de Grote Markt, samen met het stadhuis, grotendeels vernield door een zware stadsbrand. Bij de heraanleg in 1548–1549 werd het plein vergroot. Het rechthoekige marktplein wordt visueel gedomineerd door het centraal gelegen stadhuis met geïntegreerde belforttoren. Hierdoor ontstonden aan de oost- en westzijde twee pleindelen, die aanvankelijk afzonderlijke namen miniatuur|Menen in de eerste helft van de 17e eeuw (afbeelding uit Flandria Illustrata - 1641) droegen maar tegenwoordig samen de Grote Markt vormen. Het westelijke deel, de vroegere Groentemarkt, doet vandaag dienst als parkeerplein.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd de Grote Markt opnieuw zwaar getroffen, onder meer door de ontploffing van een munitiewagon ter hoogte van Café du Damier (nr. 36). De huidige bebouwing gaat terug tot de 18de eeuw, met aan de zuidzijde vooral bepleisterde en beschilderde lijstgevels van drie bouwlagen onder pannen zadeldaken, met gevarieerde travee-indeling. Daarnaast zijn er talrijke panden uit het begin van de 20ste eeuw, waaronder typische interbellumwoningen op nummers 18 en 19. Vanaf deze periode wordt de noordzijde van de Grote Markt vrijwel volledig ingenomen door winkels en cafés.

Wekelijkse markt Elke zaterdag is er markt in Menen, op de grote markt van 07:30 tot 12:00. Verschillende marktkramers bieden een gevarieerd assortiment aan, aan de marktbezoekers.

Evenementen Op de Grote Markt vinden er jaarlijks tal van evenementen plaats, zoals:

Wieltjesfeesten De Wieltjesfeesten in Menen zijn een jaarlijkse traditie die begin september duizenden bezoekers naar het stadscentrum lokt. Wat ooit begon als een lokale kermis en sportmanifestatie is intussen uitgegroeid tot een bruisend stadsfestival met muziekoptredens, animatie, sport, braderie en cultuur.

Tijdens drie feestelijke dagen wordt het hart van Menen omgetoverd tot een levendige ontmoetingsplek voor jong en oud. Op vrijdag wordt traditioneel de Wieltjesambassadeur aangesteld, gevolgd door muziek en sfeer. Zaterdag staat in het teken van braderie, straatanimatie en optredens van bekende artiesten. Op zondag zorgen onder andere de Wieltjeskoers, een petanquetoernooi en modeshows voor een sportieve en stijlvolle afsluiter. De toegang tot het evenement is gratis, en het programma wordt elk jaar zorgvuldig samengesteld door de stad in samenwerking met lokale verenigingen en handelaars. De Wieltjesfeesten zijn uitgegroeid tot een vaste waarde in het culturele leven van Menen en blijven trouw aan hun originele opzet: mensen samenbrengen in een feestelijke, toegankelijke sfeer.

Grensloop De Grensloop is een jaarlijks loopevenement in Menen dat sport, plezier en gemeenschapszin combineert. Sinds de eerste editie in 2014 is het uitgegroeid tot een vaste waarde op de lokale sportkalender. Het evenement biedt verschillende afstanden: 5 km, 10 km en diverse kidsruns, waardoor het toegankelijk is voor zowel recreatieve als competitieve lopers van alle leeftijden. In 2025 werd het parcours vernieuwd met een omgekeerde looprichting, wat zorgde voor een vlottere start en minder opstoppingen Met zijn combinatie van sportieve uitdaging en gezellige sfeer is de Grensloop een evenement dat jaarlijks vele lopers en toeschouwers samenbrengt in het hart van Menen.

Andere evenementen Naast de bekende evenementen zoals de Wieltjesfeesten en Grensloop, organiseert Menen nog tal van andere evenementen die de stad het hele jaar door tot een bruisende plek maken zoals een live DJ op het belfort, herdenking van Wapenstilstand...https://www.facebook.com/photo.php?fbid=746921841471545&id=100084612060644&set=a.123997227097346https://www.facebook.com/philippemingels/posts/pfbid02z5AkofGcfRGD1ZrGvWAu5HuY6uYkVm6vW2aq9ok1QmReFZGmuzk6RJCJfgZWowLFl?locale=nl_BE

Herdenkingen

Plechtigheden Het gedenkteken voor de militaire en burgerlijke doden van Menen staat hedendaags centraal op het Vander Merschplein. Dit gedenkteken stond oorspronkelijk in 1921 op de toenmalige Groentemarkt (het westelijke deel van de huidige Grote Markt, waar nu de parking is) als een gedenkteken voor de militaire en burgerlijke slachtoffers van de Eerste Wereldoorlog van Menen. Het gedenkteken werd op 14 augustus 1921 onthuld op de voormalige Groentemarkt.https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/205223

In 1959, werd De eerste plechtigheid van het Provinciaal Mausoleum der Politieke Gevangenen van West-Vlaanderen gehouden aan het monument op de oude stedelijke begraafplaats (parkbegraafplaats). Hier werd het monument ingehuldigd en is een jaarlijkse traditie van start gegaan. Erna volgde een bedevaart naar het monument (voor militaire en burgerlijke doden van Menen tijdens WOI) op de groentemarkt waar vervolgens nog een receptie op het stadhuis volgde.

Jaarlijks, op wapenstilstand (11 november) verzamelt het stadsbestuur, verschillende vanderlandslievende verenigingen, de fanfare, het rode kruis en het volk zich op de grote markt in Menen. Hieruit vertrekken ze in stoet naar het Vander Merschplein, specifiek naar het oorlogsmonument (voor de militaire en burgerlijke doden van Menen tijdens WOI), die vroeger op de groentenmarkt stond.https://www.hln.be/menen/menen-lauwe-en-rekkem-staan-stil-bij-wapenstilstand-hun-verhalen-mogen-nooit-vergeten-worden~ab7a77cd/?slug_rd=1&fbclid=IwY2xjawOG5GpleHRuA2FlbQIxMQBzcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyCGNhbGxzaXRlAjMwAAEehnhPEUtnxPcCl6X4ceJh8vOXcUyuaaDn5lFn1gojA0Up5d80b1VZb4yi1eI_aem_xm4qJgp9Tc5WXf35NnK-Vwhttps://www.facebook.com/RodeKruisAfdelingLauweMenenRekkem/posts/pfbid0YrJPc9VeajXjtkUaoDHbq5PBWf9Qunj734m2BgrMh72ddK51aSYEd7eS329iASxCl?locale=nl_BE

Struikelstenen Op de grote markt, specifiek voor het Belfort van Menen liggen 3 struikelstenen. De Struikelstenen herdenken Remi Lernout, Edouard Vanhoof en Jean Marie Monteyne. Deze werden ingehuldigd op 14 mei 2024 met allerlei scholen uit Menen, Rekkem en Lauwe en verschillende vaderlandslievende verenigingen. Normaal gezien liggen struikelstenen aan het huis van de gestorven persoon, maar deze drie personen hadden geen huis meer, deze zijn vernield of bestaan niet meer, daarom besliste men om ze op de grote mark te leggen, voor het Belfort van de stad.

Zie ook Grote Markt (Kortrijk) Markt (Brugge)

Bronnen

Categorie:Menen