Lachen und weinen ("Lachen en wenen") is een lied gecomponeerd door Franz Schubert (1797-1828) naar een gedicht van Friedrich Rückert (1888-1866).
Geschiedenis Het lied is gecomponeerd in 1822 en voor het eerst gepubliceerd in 1826. Het gedicht stamt uit Rückerts dichtbundel Östliche Rosen uit 1822. Het gedicht droeg geen titel en Schubert koos zoals vaak in zijn liederen voor de eerste regel van het vers. Het gedicht beschrijft de wisselingen in gemoed van iemand die verliefd is zonder dat de persoon begrijpt waarom. Een typisch romantisch thema van emotionaliteit en innerlijke tegenstrijdigheid. Het lied valt op door een lichte en naïeve toon in tegenstelling tot veel van Schuberts liederen met een meer melancholisch karakter. Het gedicht behoort tot de groep van vijf Rückertliederen die Schubert in de jaren 1822-1825 componeerde, D741, D775-778.
Musicologisch alt=Franz Schubert door Franz Eybl (1827 )|miniatuur|Franz Schubert door Franz Eybl (1827 ) De toonsoort is A majeur met modulaties naar F mineur om de emoties te kleuren en het metrum is 6/8. De tempo aanduiding is “Etwas geschwindet”. De melodie is eenvoudig en beweegt vloeiend met kleine intervallen die de natuurlijke spraaknabootsing lijken te benadrukken. De lach en de traan wordt door contrast geïllustreerd. Bij “Lachen und weinen” stijgt de melodie speels, terwijl bij “Weinen und lachen” de melodie melancholisch zakt. De vocale lijn is matig expressief. De begeleiding van de piano kenmerkt zich door arpeggio.
Lied Lachen und Weinen zu jeglicher StundeRuht bei der Lieb auf so mancherlei Grunde.Morgens lacht’ ich vor Lust;Und warum ich nun weineBei des Abendes Scheine,Ist mir selb’ nicht bewusst.Weinen und Lachen zu jeglicher StundeRuht bei der Lieb auf so mancherlei Grunde.Abends weint’ ich vor Schmerz;Und warum du erwachenKannst am Morgen mit Lachen,Muss ich dich fragen, o Herz.
Bronnen
Graham Johnson (2000). Lachen und Weinen, D777 (Media notes). The Hyperion Schubert Edition, vol. 35. Geraldine McGreevy (soprano), Graham Johnson (piano). Hyperion Records. CDJ33035. Saya, Virginia, and Richard Walters (eds.) The Lieder Anthology. Milwaukee, Wisconsin: Hal Leonard, 2003. 164–167.
Externe links
Ian Bostridge (tenor) en Julius Drake (piano), oktober 2020, YouTube
Categorie:Symfonie van Franz Schubert Categorie:Lied (klassieke muziek)