Trøndersk, ook bekend als trøndermål of trøndsk, is een Noors dialect of een groep van nauw verwante subdialecten, gesproken in de provincie Trøndelag, het district Nordmøre, de gemeente Bindal in Nordland, en delen van Frostviken in Zweden. Het Zweedse gebied werd in de 18e eeuw gekoloniseerd door mensen uit Nord-Trøndelag en pas in 1751 aan Zweden overgedragen. Trøndersk heeft geen gestandaardiseerde spelling; sprekers schrijven in Bokmål of Nynorsk.
Het dialect behoort tot de Oost-Noorse dialectgroep, maar vertoont ook kenmerken die lijken op Noord-Noorse dialecten. Kenmerkend zijn apocope (het wegvallen van de eindklinker), palatalisatie en het gebruik van retroflexe medeklinkers. Ook de persoonlijke voornaamwoorden verschillen vaak van Standaardnoors: eerste persoon enkelvoud wordt vaak uitgesproken als æ (Standaardnoors: jeg / eg) en tweede persoon meervoud als dokker / dåkker (Standaardnoors: dere).
Er bestaan duidelijke variaties binnen Trøndersk, vooral tussen Inntrøndersk (bijvoorbeeld in Namdalen en Innherred) en Uttrøndersk (bijvoorbeeld rond Trondheim en de kustgebieden). Het stedelijke dialect van Trondheim heeft een genormaliseerde grammatica en beïnvloedt de omliggende dialecten, terwijl afgelegen dialecten zoals dat van Tydal en de kunstgemeenten Hitra en Frøya meer traditionele vormen behouden.
Trøndersk heeft een bijzondere intonatie: het gebruikt een laagtoon-zinsmelodie in plaats van de hoogtoon-melodie die in West- en Noord-Noorwegen gebruikelijk is. Het dialect is gemakkelijk herkenbaar en rijk aan variatie, met verschillen in uitspraak, grammatica en woordenschat tussen steden, dorpen en regio’s. Het weerspiegelt zowel de geschiedenis van migratie en regionale invloeden als de sociale en culturele identiteit van Trøndelag, waardoor het een uniek en levendig onderdeel van de Noorse taalkundige erfenis is.
Categorie:Noors Categorie:Streektaal of dialect