De Stadsgracht van het Nederlandse Zwolle is een aaneengesloten ring van water rond de historische binnenstad. De vroegste omloop volgde aannemelijk natuurlijke laagtes en waterlopen rond de zandrug waarop de stad ontstond. De huidige stadsgracht ontstond in de middeleeuwen als verdedigingswerk.
Geschiedenis
Nadat Zwolle in 1230 stadsrechten kreeg heeft men de rond de stad een gracht en een eerste stadsmuur aangelegd. In de 14e eeuw werd deze gracht verbreed en versterkt met een tweede stadsmuur, torens en poorten.Vestingwerken Zwolle Zwols erfgoed, Gemeente Zwolle Tijdens de Tachtigjarige Oorlog werd deze middeleeuwse omwalling uitgebouwd tot een vestinggordel met een twaalfpuntige stervorm met wallen, bolwerken en bastions.
Ten westen van de binnenstad ligt het gebied dat tegenwoordig het Noordereiland wordt genoemd, gescheiden van de stad door de Thorbeckegracht, een in de 17e eeuw gekanaliseerd deel van het Zwarte Water. Dit water lag buiten de omwalling maar liep door het gebied van de vestinggordel. De vestinggordel van Zwolle werd in 1619 voltooid; de stadsgracht liep aan de buitenzijde van de vesting.
In 1789 werd Zwolle als vesting opgeheven. De verdedigingswerken hadden geen militaire betekenis meer, waarna de wallen en bastions in de negentiende eeuw grotendeels werden afgebroken. Op het zuidelijke deel werd een park in Engelse landschapsstijl aangelegd. De grachten rondom de stad bleven behouden. De straten aan de buitenzijde van de stadsgracht zijn later aangelegd en worden met de naam singels aangeduid.
Ecologie en klimaatadaptatie De stadsgracht met parken en singels rond de binnenstad is een groene zone die een belangrijke rol vervult bij de aanpassing aan het veranderende klimaat. Door vergroening, waterberging en ecologische verbindingen draagt het gebied bij aan het verminderen van hittestress, het opvangen van piekbuien en het versterken van stedelijke biodiversiteit.
Categorie:Geografie van Zwolle Categorie:Oppervlaktewater in Zwolle