Kokki Bitja (Bitja de keukenmeid), is het oudst bekende Nederlands-Indisch kookboek, het stamt uit 1843.Het oorspronkelijk kookboek is herdrukt als facsimile-uitgave door uitgeverij Edition Fac Simile, 2019; De Nederlandstalige ondertitel luidde Indisch Kookboek bevattende de wijze waarop allerlei soorten van spijzen, confituren en ingelegde zuren worden toebereid. Het genoot in de kolonie populariteit bij de betere kringen. Bij de zesde druk in 1864 werden nieuwe recepten toegevoegd, het bevatte toen 212 bladzijden. In 1871 stonden er 570 recepten in. Java-bode:Nieuws, handels- en advertentieblad voor Nederlandsch-Indië, 02 sep 1871, Art. 19 De laatste druk voor de 'herontdekking' verscheen in 1941.
Maleis Het kookboek bevat Indische, Chinese en Hollandse recepten die in het Pasar-Maleis, de straattaal van Nederlands-Indië, zijn opgesteld. Bij de eerste druk telde het boekje 100 pagina's, het werd uitgegeven door 'Visser & Co., Batavia'. Het bevat in verschillende schrijfstijlen gestelde recepten, die waarschijnlijk zijn verzameld uit kookschriften van inlandse kokkies en dames uit de hogere kringen van de Bataviaase samenleving. Pas bij de vierde druk, door de firma Lange & Co., werd een schrijfster opgevoerd; de door de uitgever verzonnen auteur 'nonna Cornelia'.
Herontdekking Marjolein Kokosky Deforchaux-Kelderman, kwam in 2018 als Indisch restauranthouder en kookboekdeskundige met het boek in aanraking. Na bestudering vertaalde ze het in het Nederlands, dit leidde tot een nieuwe uitgave. Ze ontdekte dat bij de eerste drie originele drukken geen schrijver vermeld stond. De vierde druk verscheen in 1856 bij een andere uitgever, de firma Lange & Co. Als schrijfster werd nu voor het eerst 'nonna (mevrouw) Cornelia' genoemd. In een latere druk werd ook een foto van een jonge Indische vrouw toegevoegd die de schrijfster zou afbeelden. Nonna Cornelia vermeldde in een voorwoord diverse dames die verantwoordelijk zouden zijn voor de recepten. Ze zijn duidelijk verzonnen, zoals 'mevrouw Sasaté', 'mevrouw Sarondeng' of 'mevrouw Kimlo'.
Kokosky Deforchaux-Kelderman ontdekte dat er in die tijd geen pindasaus in de recepten (van bijvoorbeeld gadogado) voorkwam, maar wel saus op basis van kemirinoten, een vrij dure notensoort, die pas later om financiële redenen door pinda’s zou zijn vervangen. Ook bleek het boek recepten te bevatten die in geen enkel ander Indisch kookboek voorkomen, zoals dat voor 'boendoe-boendoe'.
Categorie:Indische keuken Categorie:Nederlands-Indië Categorie:Kookboek Categorie:Boek naar type