Zoetwaterrobben (ook bekend als zoetwaterzeehonden) zijn zeeroofdieren die in zoetwatergebieden leven.

De groep is parafyletisch en de verbindende factor is de leefomgeving van de dieren. De meerderheid van alle moderne robben leeft voornamelijk in zoutwatergebieden, maar waarschijnlijk heeft dit te maken met de zeldzaamheid van grote zoetwatergebieden en niet een beperking van hun biologie. Veel soorten zeehonden die in zout water leven, bezoeken af en toe zoetwatergebieden, of hebben geïsoleerde populaties in zoetwatermeren nabij de kust. Daarnaast zijn er enkele soorten en ondersoorten die alleen in zoetwatergebieden voorkomen.

Baikalrobben De Baikalrob is een uitsluitend in zoetwater levende zeehondensoort die lokaal nerpa (нерпа) wordt genoemd. Hij bewoont het Baikalmeer al zo'n twee miljoen jaar. Zijn naaste verwant is de Arctische ringrob, waarvan hij waarschijnlijk afstamt. Hoe de Baikalrob het Baikalmeer heeft bereikt, is nog steeds niet volledig duidelijk. Eén theorie is dat de Baikalrob het meer is binnengekomen via de rivier de Jenisej, of dat het dier er gekomen is via grote meren die tijdens het Pleistoceen in Siberië bestonden.

Ladogarobben miniatuur|Een Ladogarob ligt op het ijs in het Ladoga-meer. De Ladogarob is een ondersoort van de Ringelrob. Deze rob leeft in het Ladogameer in de oblast Leningrad en de republiek Karelië in Rusland. De zeehonden raakten al zo'n 8800 jaar geleden in het Ladoga-meer geïsoleerd van de Baltische ringrob (Pusa hispida botnica) als gevolg van de geleidelijke isostatische opheffing van de regio na het einde van de Weichsel-ijstijd. De huidige populaties van de Ladogarob tellen slechts zo'n 2000 tot 3000 individuen, een daling van de geschatte 20.000 zeehonden die in het Ladoga-meer leefden voordat door de jacht het aantal individuen daalde.

Saimaa-ringelrobben De Saimaa-ringelrob is een zeehondensoort die exclusief in het Finse Saimaameer leeft. Geschat wordt dat de populatie bestaat uit 400 tot 450 individuen, een toename ten opzichte van de 100 tot 150 individuen die er in 1983 geschat waren. Lang werd gedacht dat de Saimaa-ringelrob een ondersoort was van ringelrobben. Er werd van uitgegaan dat de Saimaa-ringelrob werd geïsoleerd van de Baltische ringelrob rond de zelfde tijd als de Ladoga-ringelrob, maar een studie uit 2025 gaf echter aan dat de Saimaa-ringelrob een andere oorsprong heeft. De studie vond dat terwijl de Ladoga-ringelrob van de Baltische ringelrob stamt, de Saimaa-ringelrob een oudere oorsprong heeft. De zeehonden verspreidden zich vanuit een geïsoleerde populatie in gletsjermeren ten oosten of zuiden van de Fennoscandische ijskap naar Fins grondgebied tijdens het late Pleistoceen. De studie stelde vast dat de Saimaa-ringelrob een unieke soort van Pusa is en toonde een genetische isolatie van andere ringelrobben van minstens 60.000 jaar aan. De robben bewonen Saimaa al zo'n 10.000 jaar, sinds de vorming van het meer aan het begin van het Holoceen. Tussen 10.000 en 8.000 jaar geleden vond er beperkte genenstroom plaats tussen de Saimaa-ringelrobben en de Baltische ringelrobben.

Gewone zeehond Gewone zeehonden staan er ook om bekend dat ze zoetwaterrivieren opzwemmen op zoek naar prooi. Er bestaat ook een unieke ondersoort van de gewone zeehond in Quebec, en een geïsoleerde populatie van gewone zeehonden in Alaska die er om bekend staat het hele jaar door in zoetwatermeren te leven. De Ungava-zeehond (Phoca vitulina mellonae) is een ondersoort van de gewone zeehond die uitsluitend leeft in de afgesloten zoetwateromgeving in noordelijke delen van Quebec. Deze ondersoort van de gewone zeehond staat momenteel op de lijst van bedreigde soorten van de IUCN, omdat de huidige populatie maar een geschatte 100 tot 300 individuen telt. miniatuur|Het Iliamna-meer gezien door de Sentinel-2 aardobservatiesatelliet.

Zeeleeuwen Californische zeeleeuwen en Stellerzeeleeuwen leven soms ook langere tijden in zoetwater, bijvoorbeeld in de buurt van de Bonneville-dam, op bijna 240 kilometer (of ongeveer 149 mijl) stroomopwaarts de Columbia River en onderaan de Willamette Falls in de Willamette River. In 2004 werd een gezonde zeeleeuw langs een straat gevonden in Merced County, Californië, bijna honderd mijl stroomopwaarts van de San Francisco Bay en een halve mijl van de San Joaquin River.

Categorie:Zeehonden