Hof van Leysen is een stadspark in de zuidrand van Antwerpen, in de onmiddellijke omgeving van de Markgravelei in de wijk Leikwartier. Het park is sinds 2024 eigendom van de stad Antwerpen; daarvoor was het een provinciaal domein.

Beschrijving links|miniatuur|Torenhof|300x300pxMet een oppervlakte van twee hectare is het een van de kleinere stadsparken van Antwerpen. De voorzijde van het park bestaat uit een groene zone met een speeltuin en een voormalige blindentuin, die nu omgevormd is in een ervaringstuin. Achteraan het park ligt een bos met een natuurlijke bosflora, voor een deel ontstaan uit de vroegere tuinen met parkaanleg van de verdwenen domeinen.

In het midden van het park bevindt zich het Torenhof, ook Annonentoren genoemd naar de familie Annoni die het in de 17e eeuw bewoonde. Het Torenhof is een van de weinige overblijfselen van de oorspronkelijke bebouwing van het Leikwartier. Het is tevens het geboortehuis van de schrijfster en activiste Marie-Elisabeth Belpaire. De oorspronkelijke toren en poort van het gebouw uit de 17e eeuw werden bewaard, de recentere gebouwen zijn vervangen door een nieuwbouw waarin het Centrum voor Leerlingenbegeleiding werd gehuisvest. Aan de rand van het park ligt de brasserie Kamiel, het vroegere Café Hof van Leysen, het stamcafé van Willem Elsschot.

Geschiedenis

In 1546 kocht Gilbert van Schoonbeke het Goed Ter Beke van de familie Van der Werve, een domein van 46 hectare buiten de stadsvesten met grotendeels braakliggende gronden, om die te verkavelen met landhuizen, lusthoven en hovenierswoningen rond een centrale as die nu de Markgravelei is.

Het huidige parkdomein ontstond in de jaren 1960 door samenvoeging van gronden en tuinen die vrij kwamen door de afbraak van meerdere landhuizen, waaronder het domein Leysen en een hoeve, waarvan 2 hectare  aangekocht werd door de provincie Antwerpen. Het park kwam tot stand als gevolg van het verzet van de werkgroep De Lei, opgericht in 1971 door Lydia Van Bouwel, tegen de plannen van het provinciebestuur om op het domein een nieuw bisschoppelijk paleis, een ziekenhuis en een zwembad te bouwen. Ook het domein Hertoghe in de wijk zou in die plannen plaats hebben moeten maken voor stedelijke bebouwing. In 1976 weden zowel het domein Hertoghe als het Hof van Leysen beschermd als cultuurhistorisch landschap en werden de oorspronkelijke delen van het Torenhof beschermd als monument.

Referenties

Categorie:Antwerpen (stad) Categorie:Park in Antwerpen (stad)