Nsimba Valene Lontanga (Kinshasa) is een Nederlands-Congolese creative consultant, mode-ondernemer, schrijver en cultureel activist. Ze is bekend om haar werk rondom inclusiviteit in de mode- en beautywereld, haar kledingmerk LIBAYA en haar debuutboek Meer dan modemeisjes – een ander ideaal (2025). Ze zet zich in voor meer representatie van niet-westerse culturen en stemmen in de mode-industrie, en stelt de dominante westerse blik op mode en schoonheid ter discussie.

Biografie Jeugd en achtergrond Lontanga werd geboren in Kinshasa, de hoofdstad van de Democratische Republiek Congo. Haar ouders emigreerden in de jaren negentig naar Nederland. Ze groeide op in Leusden als jongste kind — samen met haar tweelingbroer — in een gezin van vijf kinderen.

Haar moeder en tantes hadden een grote invloed op haar gevoel voor mode en cultuur: zij droegen kleurrijke wrappers, offshoulder tops en bijzondere sieraden. Lontanga zag later veel van hun stijl terug op catwalks, maar de vrouwen zelf ontbraken in het modebeeld. Hoewel haar moeder in Congo een opleiding had afgerond, kreeg ze in Nederland te maken met een taalbarrière en beperkte kansen, waardoor ze ging werken als huishoudelijke hulp. Ze hechtte groot belang aan de integratie en opleiding van haar kinderen, maar leerde hen tegelijkertijd trots te zijn op hun Congolese identiteit.

Opleiding Lontanga studeerde aan de Fontys Academy for Creative Industries in Tilburg, als een van de eerste studenten in de richting Trendonderzoek en Conceptontwikkeling (onderdeel van International Lifestyle Studies). Ze omschreef deze studiekeuze later zelf als een compromis: ze wilde het liefst een kunstopleiding doen, maar koos voor een richting die ook haar ouders meer zekerheid bood.

Loopbaan Creative consultant Na haar studie begon ze haar loopbaan bij de Vlisco Groep, een Nederlandse textielfabrikant gespecialiseerd in Afrikaanse (wax)stoffen. Ze werkte hier tot 2017 aan het vertalen van trends met betrekking tot de Afrikaanse markt, maar besloot te vertrekken nadat ze zich niet langer in de keuzes van het bedrijf kon vinden. Lontanga werkt tegenwoordig als creative consultant voor diverse modebedrijven en culturele instellingen. Ze helpt organisaties relevant te blijven in een snel veranderende wereld door trends te vertalen naar identiteit en cultuurverandering, met de nadruk op inclusiviteit en de integratie van niet-westerse perspectieven.

LIBAYA In 2017 richtte ze het kledingmerk LIBAYA op, dat sterk is geïnspireerd op haar Congolese roots. De naam verwijst naar het Lingala-woord voor een traditioneel, op maat gemaakt vrouwentopje (vaak off-shoulder). Het merk produceert ethische kleding in samenwerking met kleermakers in Afrika (onder meer in Ghana) en kiest er bewust voor om niet louter traditionele 'Afrikaanse prints' te gebruiken, maar geeft in plaats daarvan de voorkeur aan klassieke, elegante silhouetten en duurzame stoffen.

Hairbraidersclub Tijdens de coronapandemie opende Lontanga een tijdelijke pop-upwinkel in Amsterdam Centraal voor haarvlechten (hair braiding), gerund door zwarte vrouwen. Dit concept groeide uit tot de Hairbraidersclub. Via dit initiatief wilde ze zichtbaar maken dat black beauty global beauty is en inclusiviteit in haarstijlen bevorderen.

OBA Anothertable Als curator stelde ze in 2022 de collectie Anothertable samen voor de Openbare Bibliotheek Amsterdam (vestiging Oosterdok). Dit was een boekencollectie, exclusief gewijd aan de creatieve cultuur van Afrika, met onder andere fotoboeken, visuele kunst en designwerken van diverse Afrikaanse makers.

Schrijf- en mediawerk In 2018 werd Lontanga door Glamour NL uitgeroepen tot een zogeheten 'game-changer'. Ze kreeg vervolgens een vaste column in het magazine onder de titel Meer dan een modemeisje. Haar teksten verschenen eveneens in Vogue NL (in mei 2022, in de rubriek 'Dutch Hero'), Elle, Linda.meiden en VICE NL. Ook leverde ze artikelen voor OneWorld Magazine, waarin ze reflecteerde op culturele toe-eigening en de maatschappelijke en feministische betekenis van Afrikaanse danscultuur (zoals twerken en bubbling).

Op 25 augustus 2025 was ze de hoofdgast in het AVROTROS-radioprogramma Opium op NPO Klassiek.

Publicaties Meer dan modemeisjes – een ander ideaal (2025) Haar debuutboek verscheen op 4 september 2025 bij Uitgeverij Pluim. Het non-fictieboek bundelt persoonlijke verhalen over haar moeder en Congolese wortels, en paart deze aan een bredere kritische blik op de mode-industrie. Centraal staan thema's als eurocentrisme en culturele toe-eigening in de modewereld. Het boek kon rekenen op een overwegend positieve ontvangst in media zoals De Volkskrant, Het Parool en De Morgen.

Thema's en standpunten Westerse mode en niet-westerse invloeden Een terugkerend thema in het werk van Lontanga is het zichtbaar maken van niet-westerse bijdragen aan de westerse modewereld en geschiedenis. Ze stelt dat de westerse mode sterk leunt op en beïnvloed is door niet-westerse culturen — van bepaalde silhouetten tot het kleurgebruik — zonder dat de oorspronkelijke gemeenschappen de erkenning of waardering krijgen die ze verdienen. Lontanga wijst bijvoorbeeld op Europese kunstenaars als Pablo Picasso en Matisse, die hun inspiratie evengoed haalden uit Afrikaanse of Congolese kunst, een gegeven dat historisch gezien vaak is onderbelicht.

Culturele toe-eigening In haar boek en artikelen bekritiseert Lontanga hoe bepaalde kledingstukken die traditioneel door niet-westerse gemeenschappen worden gedragen, zoals de zogeheten wrapper, vaak pas 'mode' worden gevonden wanneer ze op een catwalk verschijnen en voornamelijk door witte mensen gedragen en omarmd worden; een proces dat zij identificeert als schadelijke culturele toe-eigening.

Eurocentrisme en schoonheidsidealen Verder hekelt Lontanga veelvoudig de schadelijke en diepgewortelde gevolgen van eurocentrische schoonheidsnormen, evengoed ten aanzien van de weerslag hiervan binnen niet-westerse gemeenschappen zelf. In haar omgeving zag ze met eigen ogen hoe vrouwen in de Congolese gemeenschap ertoe aangezet werden hun huid te bleken, om maar te conformeren aan de dwingende westerse schoonheidsidealen en normen over een "mooie" (lichtere) huid.

Fast fashion en Afrika Lontanga laat zich daarnaast fel uit over de fast fashion-industrie en de disproportionele impact hiervan op het continent Afrika. Enorme hoeveelheden afgedankte en versleten kleding uit Europa belanden vaak op tweedehandsmarkten in landen zoals Ghana, met grote vervuiling en negatieve sociale gevolgen voor gemeenschappen die in aanleg weinig tot geen aandeel hadden in het veroorzaken van dit afvalprobleem.

'The future is female and African' In 2016 introduceerde Lontanga de slogan The future is female and African, die al snel viraal ging op het internet. Deze frase vormt eveneens de rode draad door haar missie: de kracht, cultuur en invloed van met name Afrikaanse vrouwen binnen de mode en maatschappij structureel zichtbaar te maken en te vieren.

Persoonlijk Lontanga was lang woonachtig in Amsterdam, maar verhuisde later naar Haarlem, waar ze samenwoont met haar vriend. Ze blijft echter dagelijks professioneel in Amsterdam actief.

Bibliografie Meer dan modemeisjes – een ander ideaal. Uitgeverij Pluim, 2025, .

Externe links Officiële website Pagina bij Uitgeverij Pluim

Referenties

Categorie:Nederlands ondernemer Categorie:Nederlands schrijver