Het Groene Balkonplan is een nooit helemaal verwezenlijkt project om de Benedenstad van Nijmegen grondig te saneren. De eerste versies van dit plan kwamen eind jaren 30 van de 20e eeuw op tafel. De bedoeling was om hiermee van de sterk verpauperde Benedenstad een veel schonere omgeving te maken. Er moest een compleet nieuwe woonwijk komen, in de plaats van alle inmiddels vele eeuwen oude bebouwing. Daarnaast moesten de hoogteverschillen met de Bovenstad worden verminderd. Dit zou gebeuren middels de bouw van een grote keermuur, waarbij naast de grootschalige voorgenomen sloop ook meerdere straten uit het stratenplan zouden verdwijnen.
Enkele jaren na de Tweede Wereldoorlog is dit plan in een aangepaste vorm opnieuw opgepakt en in de vorm van een werkverschaffingsproject deels gerealiseerd. Tot een volledige uitvoering ervan is het echter nooit gekomen, omdat er uiteindelijk te veel protest tegen kwam.
Achtergrond miniatuur|De Benedenstad van Nijmegen (hier aangegeven als "Buurt OO") Op 6 juli 1938 werd er een "Commissie Saneering-Oude Stad" ("S.O.S.") opgericht. Begin 1939 had deze commissie genoeg geld verzameld om architectenbureaus te kunnen werven, die met uitgewerkte plannen voor de Benedenstad kwamen.Commissie Saneering-Oude Stad (S.O.S.), Huis van de Nijmeegse Geschiedenis In 1940 werd er aan het gemeentebestuur het Groene Balkonplan voorgelegd. Het uitbreken van de oorlog korte tijd later (waarbij Nijmegen al op 10 mei werd ingenomen) doorkruiste de plannen echter volledig. In 1942 kondigden de Duitsers een volledige bouwstop in de stad af, zodat er van de saneringsplannen voorlopig niets terechtkwam.
Vanaf 1953, toen de ergste oorlogsschade in de stad (vooral door het bombardement van 22 februari 1944 en de Slag om Nijmegen) weer was hersteld, werden de plannen voor de sanering van de Benedenstad opnieuw uit de kast gehaald. In 1956 werd het project volgens het plan van B. Fokkinga (die zich ook met o.a. de aanleg van Plein 1944 had beziggehouden) voortgezet als het "Vijf Heuvelen Plan", speciaal voor de oostelijke Benedenstad. Onder meer de Vleeshouwerstraat, de Streenstraat en de (inderdaad verdwenen) Strikstraat moesten volgens dit plan worden verlegd of helemaal verdwijnen. Er kwam inderdaad een keermuur van acht meter.< De Commissie Saneering-Oude Stad / Het Groene Balko, MijnGelderland Het project werd echter eind jaren 60 definitief gestopt; het werd inmiddels te bezwaarlijk gevonden dat de deels nog middeleeuwse bebouwing in dit gedeelte van de stad (waar relatief weinig oorlogsschade was vergeleken met de Bovenstad) zo goed als geheel verloren zou gaan als het hele project zou worden gerealiseerd. Zodoende is het hier bij sloop van een deel van de panden gebleven. De betreffende plekken zijn vooral heringericht als parkeerplaatsen, zonder grootschalige nieuwbouw. miniatuur|Maquette van de Benedenstad uit 1971 Het westelijke deel van de Benedenstad is tot en met de jaren 70 wel alsnog gesaneerd, maar dit gebeurde nu met veel meer oog voor de historische bebouwing.
Ongeveer daar waar voorheen de straat Lindenberg had gelopen zijn eind jaren 80 de Veerponttrappen aangelegd (naast het in dezelfde tijd gebouwde Holland Casino). Zodoende was er nu in ieder geval weer een rechtstreekse verbinding met de Waalkade.Groene Balkon, Huis van de Nijmeegse Geschiedenis
Categorie:Benedenstad (Nijmegen) Categorie:Geschiedenis van Nijmegen Categorie:Niet-gerealiseerd bouwproject in Nederland