Berend Jan (Bert) Groenewoudt is een Nederlands archeoloog en landschapshistoricus. Sinds 1 mei 2023 is hij bijzonder hoogleraar Ecologische Landschapsgeschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen. Daarvoor was hij vele jaren als senior onderzoeker landschapsarcheologie verbonden aan de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE). In 2024 werd hij koninklijk onderscheiden en benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw.
Loopbaan Groenewoudt studeerde Culturele prehistorie aan de Universiteit van Amsterdam en promoveerde er in 1994 op zijn proefschrift Prospectie, waardering en selectie van archeologische vindplaatsen: een beleidsgerichte verkenning van middelen en mogelijkheden, dat werd bekroond met de W.A. van Es-prijs. Tot zijn vroege onderzoek behoorden archeologische voorspellende modellering, werk dat bijdroeg aan de Indicatieve Kaart van Archeologische Waarden (IKAW), en het ontwikkelen van methoden om archeologische vindplaatsen te waarderen en te selecteren. Hij was jarenlang als senior onderzoeker landschapsarcheologie verbonden aan de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort, waar hij projectleider was van de Nationale Onderzoeksagenda Archeologie (NOaA 2.0). Een terugkerend onderwerp in zijn werk is de geschiedenis van verdwenen bossen; voor de aanleg van nieuw bos onderzocht hij waar in het verleden bos had gestaan, onder meer aan de hand van plaatsnamen. Op 24 september 2024 nam hij afscheid van de RCE.
Hoogleraarschap Per 1 mei 2023 werd Groenewoudt benoemd tot bijzonder hoogleraar Ecologische Landschapsgeschiedenis aan de Faculteit der Letteren van de Rijksuniversiteit Groningen. De leerstoel is ingesteld vanwege de Stichting Groninger Universiteitsfonds, in samenwerking met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, en richt zich op processen van landschapsverandering over lange perioden en op de wisselwerking tussen mens en natuur. Op 9 februari 2024 sprak hij zijn oratie uit, getiteld Landschap natuurlijk. Ecologische landschapsgeschiedenis in hedendaags perspectief.
Onderscheiding Op 24 september 2024 werd Groenewoudt bij zijn afscheid van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw.
Publicaties (selectie) (met R.W. Brandt en K.L. Kvamme) 'An Experiment in Archaeological Site Location Modelling in the Netherlands using GIS Techniques', in: World Archaeology 24 (1992), p. 268-282. Prospectie, waardering en selectie van archeologische vindplaatsen: een beleidsgerichte verkenning van middelen en mogelijkheden (proefschrift Universiteit van Amsterdam; Nederlandse Archeologische Rapporten 17). Amersfoort, 1994. (met R. van Beek en M. Groothedde) 'Christianisation and the afterlife of pagan open-air cult sites', in: Medieval and Modern Matters 5 (2014), p. 1-27. (met K. Deforce en K. Haneca) '2500 years of charcoal production in the Low Countries: the chronology and typology of charcoal kilns and their relation with early iron production', in: Quaternary International 593 (2020), p. 295-305. (met G. Eijgenraam, T. Spek en M. Kosian) 'Mapping Lost Woodland. An Attempt to Use the Spatial Distribution of Woodland-Related Place Names as a Proxy for Localizing Woodland in the Middle Ages', in: Rural Landscapes: Society, Environment, History 9 (2022), p. 1-17. (met J.W. de Kort e.a.) 'Diobolgeldæ (The Devil's Money): The Early-Medieval Cult Site of Hezingen, The Netherlands', in: Medieval Archaeology 68 (2024), p. 306-326. Landschap natuurlijk. Ecologische landschapsgeschiedenis in hedendaags perspectief. Groningen: University of Groningen Press, 2024 (oratie).
Externe links Profiel bij de Rijksuniversiteit Groningen
Bronnen, noten en/of referenties
Categorie:Nederlands archeoloog Categorie:Hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen