De walseradder (Vipera berus walser) is een slang uit de familie adders (Viperidae) die endemisch is voor de westelijke Italiaanse Alpen. Hoewel lange tijd beschouwd als een geïsoleerde populatie van de adder (Vipera berus), hebben moleculaire analyses van het mitochondriaal DNA aangetoond dat het verwant is aan het Vipera ursinii-complex, op basis waarvan het als aparte soort is beschreven. Echter, de walseradder wordt tegenwoordig als ondersoort van de gewone adder (Vipera berus) gerekend, aangezien het fylogenetische analyse van het nucleair DNA de walseradder genesteld ligt binnen deze soort.Dufresnes, C., Ghielmi, S., Halpern, B., Martínez-Freiría, F., Mebert, K., Jelić, D., ... & Ursenbacher, S. (2024). Phylogenomic insights into the diversity and evolution of Palearctic vipers. Molecular Phylogenetics and Evolution, 197, 108095.
Morfologie Morfologisch gezien lijkt de walseradder sterk op de veel wijdverspreidere adder (Vipera berus). De ondersoort verschilt doordat hij een groter aantal kopschubben heeft en vaker fragmentatie van de grote kopschilden vertoont. Bovendien hebben de meeste individuen 1,5 tot 2 rijen suboculaire schubben aan beide zijden van de kop, terwijl Vipera berus meestal slechts één rij heeft. De kleuring is zeer variabel, waarbij sommige exemplaren een typisch zigzagpatroon op de rug hebben en andere een gereduceerd patroon van horizontale strepen. Daarnaast bestaan er ook melanistische individuen.
Verspreidingsgebied De walseradder komt alleen voor in een klein gebied in het noordoosten van Piëmont in de Italiaanse westelijke Alpen, met twee gescheiden populaties: een zuidelijke populatie van ±225 km², beperkt tot een gebied van slechts 500 km² ten noorden van Biella, en een noordelijke populatie van ±45 km² in de bovenste Valsesia.
Ecologie Walseradders komen voor in open habitats op een hoogte van 1300-2300 m in valleien met veel neerslag. Hij wordt vooral gevonden op glooiende, naar het zuiden gerichte hellingen met een lage bosbedekking.
Bedreigingen en bescherming Vanwege de recente beschrijving is de walseradder nog niet door de IUCN beoordeeld, hoewel in de oorspronkelijke soortbeschrijving wordt gesteld dat het beperkte verspreidingsgebied (<1000 km²) een classificatie als bedreigd rechtvaardigt. Een gefragmenteerd leefgebied, afname van agropastoraal landgebruik, afschot en verzameling vormen bedreigingen op korte termijn, terwijl klimaatverandering op lange termijn de verspreiding kan veranderen. Bovendien kan de lage genetische variatie de ondersoort nog vatbaarder maken voor verstoringen.
Categorie:Echte adders