thumb|Suikerraffinaderij volgens Veltens, met rechts daarvan de huisnummers 50 tot en met 84 (circa 1860) thumb|Maaiveldniveau met vreemd venster van souterrain (2011) Lauriergracht 82 te Amsterdam is een gebouw aan de Lauriergracht in Amsterdam-Centrum.

Achtergrond De Lauriergracht werd aangelegd tijdens het volbouwen van de Jordaan in de 17e eeuw. Dat betekende dat perceel voor perceel werd bebouwd in een tijd dat er nog geen adressen bestonden. Bijna alle gebouwen kregen daardoor een ander uiterlijk. Anders dan bijvoorbeeld de noordelijker gelegen Rozengracht en zuidelijk gelegen Elandsgracht werd de Lauriergracht niet gedempt. De kades van de gracht bleven dus bestemd voor plaatselijk verkeer, daar waar die andere twee gedempte grachten belangrijke verkeersaders werden naar Amsterdam-West.

Gebouw Lauriergracht 82 is een opvallende verschijning aan die gracht. Het is het enige gebouw aan de gracht dat in zijn geheel bepleisterd is. Dit is terug te vinden in de omschrijving in het rijksmonumentenregister op 1 juli 1970: Amsterdam Monumentenstad heeft daar niets aan toe te voegen.Amsterdam Monumentenstad (geraadpleegd 26 juli 2026)

Van de 19e-eeuwse historie van de Lauriergracht is voor wat betreft foto’s weinig bekend; de meeste foto’s van de gracht zijn genomen in de 20e eeuw, toen een deel van de oude panden gesloopt moest worden omdat ze opgebruikt waren. Van Lauriergracht 84 zijn wel foto’s bekend. Het stond als een doorsnee grachtenpand naast suikerraffinaderij Beuker en Hulshoff. Hun hoofdvestiging op Lauriergracht 86 ging op 7 januari 1880 in vlammen op. Daarvoor was het een bijzonder groot gebouw aan die gracht, getuige een schilderij van Johan Diedrik Cornelis Veltens een paar decennia voor de brand. Wanneer de rook is weggetrokken, blijkt dat de gebouwen 82 en 84 weliswaar gespaard zijn gebleven, maar zeker nummer 84 heeft schade opgelopen. Deze panden hebben dan ongeveer hetzelfde uiterlijk met souterrain, bordes naar beletage, verdiepingen met daarboven een zolder. Beide gebouwen hebben voor de zolder een dakkapel. Bij de renovatie van 84 verdween het souterrain en bordes, maar het behield het dak met dakkapel.

Van gebouw 82 bleef het souterrain en het bordes daarvoor over. Het souterrain is bereikbaar via een apart trapje naar beneden. Het natuurstenen bordes leidt naar twee naast elkaar geplaatste toegangsdeuren: een voor de (voormalige) bel-etage en een voor de bovenetage. De pui van het souterrain is bepleisterd en grijs; dat grijs is terug te vinden bij de onderzijde van toegangsdeuren in dorpels en muurdam. Een lijst scheidt het grijze vlakke pleisterwerk van wit pleisterwerk in blokmotief. Tussen de raampartijen van de beletage en opkamer is het pleisterwerk versierd met een ruit. Het blokmotief vindt zijn eind op de volgende verdieping; de scheidslijn is daar opgesierd met reliëfs in het pleisterwerk. Van daaruit is het pleisterwerk weer glad, met halverwege de verdieping cirkel-ellipsvormige inkepingen. Naar de volgende etage bevindt zich weer een scheidslijn met reliëf. Daarboven gaan de pilasters verder, zijn ze van glas, maar hebben ze nu hoekige versieringen. Vanuit de pilasters dragen consoles de daklijst. Daarboven steekt de dakkapel uit met vensters onder een hijsbalk. De dakkapel is de afsluiting van een schilddak met omlijsting. Daar waar op het schilderij de gebouwen 82 en 84 even hoog zijn, steekt nummer 84 er sinds 1881 een paar meter bovenuit.

Omgeving De brand was landelijk nieuws, mede doordat niet iedereen zich in veiligheid kon brengen. Een aantal personeelsleden kon de uitgang niet tijdig bereiken en ook omwonenden in aanpalende gebouwen in dit drukbevolkte gebied lieten het leven. De hitte was dusdanig dat bewoners van de overzijde ook hun huizen moesten verlaten. . Van een fabrieksgebouw op huisnummer 86 is in het geheel niets meer terug te vinden. Tot huisnummer 100 is in 2026 voor wat betreft bouwgeschiedenis niets bekend. Bij huisnummer 100 wordt op de bestektekening uit 1881 voor 100-102 vermeld: “ter plaatse van de voormalige suikerfabriek”. Ook bij de bouw 104-108 werd nog gerefereerd aan de brand. Alleen huisnummer 110 op de hoek met de Tweede Laurierdwarsstraat bleef staan.

Categorie:Bouwwerk in Amsterdam-Centrum Categorie:Rijksmonument in Amsterdam-Centrum Categorie:Geschiedenis van Amsterdam