miniatuur|Jingdezhen-aardewerk blauw-wit kruik met kobaltkleurige decoratie onder transparante glazuur, Ming-dynastie (midden 15e eeuw). Metropolitan Museum of Art. Het porselein van Jingdezhen (vereenvoudigd Chinees: 景德镇陶瓷, traditioneel Chinees: 景德鎮陶瓷) is Chinees porselein dat wordt geproduceerd in of nabij Jingdezhen in de provincie Jiangxi in het zuiden van China. Jingdezhen kan al in de zesde eeuw na Christus aardewerk hebben geproduceerd, hoewel het als origine expliciet werd vernoemd sinds de era van keizer Zhenzong in de Song-dynastie, in wiens regering het rond 1004 een belangrijke ovenplaats werd. Tegen de 14e eeuw was het het grootste productiecentrum van Chinees porselein geworden, wat het is gebleven en zijn dominantie in de daaropvolgende eeuwen heeft vergroot. Vanaf de Ming-dynastie werden officiële ovens in Jingdezhen gecontroleerd door de keizer, waarbij keizerlijk porselein in grote hoeveelheden werd gemaakt voor het hof en de keizer om als geschenk te geven.
De porseleinproductie in Jingdezhen was verdeeld in twee verschillende systemen: enerzijds de Keizerlijke Ovenfabriek (Chinees: 御窰廠) anderzijds privéovens (Chinees: 民窰). De Keizerlijke Ovenfabriek werd officieel opgericht in 1369 tijdens het Hongwu-bewind van de Ming-dynastie, gevestigd op Zhushan (Parelheuvel) in het stadscentrum. Het werd direct door het hof beheerd en produceerde uitsluitend porselein voor het keizerlijk huishouden. Deze waren onderworpen aan strenge kwaliteitscontrole. Defecte onderdelen werden ter plaatse vernietigd om te voorkomen dat ze op de markt kwamen. De fabriek functioneerde ongeacht de kosten en stelde artistieke uitmuntendheid boven commerciële overwegingen.
Hoewel Jingdezhen schijnbaar een weinig veelbelovende locatie voor aardewerk is, ligt Jingdezhen als afgelegen stad in een heuvelachtig gebied dicht bij de beste kwaliteit afzettingen van petuntse, tegenwoordig aardewerksteen genoemd in China, en bovendien omringd door bossen, voornamelijk van dennen, die hout leverden voor de ovens. Er is ook een rivier die leidt naar riviersystemen die noord-zuid stromen, wat het transport van kwetsbare goederen vergemakkelijkt. De keizerlijke ovens bevonden zich in het centrum van de stad bij Zhushan (Parelheuvel), met vele andere ovens vier kilometer verderop in Hutian.
De porseleinindustrie van Jingdezhen heeft een grote verscheidenheid aan aardewerk en porselein geproduceerd, zowel voor de Chinese markt als als Chinese exportporselein, maar de bekendste hoogwaardige porseleinen waren achtereenvolgens Qingbai-aardewerk in de Song- en Yuan-dynastieën, blauw-wit porselein uit de jaren 1330, en de "famille rose" en andere "famille" kleuren onder de Qing-dynastie.
Werelderfgoed
In juli 2026 werd tijdens de 48e sessie van het Unesco Werelderfgoedcomité de Plekken van de ambachtelijke porseleinindustrie in Jingdezhen erkend als cultureel werelderfgoed en bijgeschreven op de werelderfgoedlijst. De motivatie van het werelderfgoedcomité luidde: "De werelderfgoedsite met meerdere locaties toont de evolutie van de productie van handwerkporselein van de 10e tot de 19e eeuw, dat diepgaande industriële, artistieke en handelsinvloeden had in China en daarbuiten wereldwijd. De vijf componenten weerspiegelen de processen van de productie van porselein, waaronder de winning en transport van grondstoffen, innovaties in ovenontwerp en de ruimtelijke en sociale organisatie van productie op enorme schaal. Het stadsgebied had de Keizerlijke Oven naast civiele ovens, gilden en koopmansverenigingen. Jingdezhen was een centrum van technologische innovatie in de porseleinproductie, waaronder de "binaire formule" van het mengen van kaolien en porseleinsteen. Porselein van de hoogste kwaliteit werd geproduceerd in Jingdezhen, en het blauw-witte porselein en ontwerpen werden een gewaardeerd wereldwijd handelswaar en een symbool van de Chinese cultuur en kunst." Jingdezhen Handicraft Porcelain Industry Sites, Unesco World Heritage Convention, De beschrijving is beschikbaar onder licentie CC-BY-SA IGO 3.0
Erkende werelderfgoedsites De verschillende locaties hebben samen een totale oppervlakte van 1,979 ha en zijn omgeven door een beschermende bufferzone van 55,457 km². # UNESCO ID Site Oppervlakte(ha) Bufferzone(ha) Coördinaten Beeld 1765-001 Stedelijke productiesites van porselein center|250x250px 1765-002 Oude kiln (kleioven) van Hutian center|250x250px 1765-003 Ontginning van porseleinklei in Gaoling center|250x250px 1765-004 Ontginning van porseleinsteen in Changling center|250x250px 1765-005 Rooien van vuurhout in Jiaotan center|250x250px
Categorie:Werelderfgoed in China