thumb|Reliëfkaart van Riemst Riemst is een plaats en gemeente in het zuidoosten van de provincie Limburg in België. De gemeente telde op 1 januari 2026 16.890 inwoners en is de hoofdplaats van het gelijknamige kieskanton. Ze behoorde tot 2018 tot het gerechtelijk kanton Tongeren-Voeren en daarna tot het gerechtelijk kanton Bilzen.
Etymologie In een oorkonde van 986 wordt de plaatsnaam “Rumanzeis” voor het eerst vermeld. Later werd dit “Reimost”, Reijmost, “Rimest” en uiteindelijk vanaf 1524 Riemst.Website van de gemeente - Hystorisch Riemst
Geschiedenis De oudste overblijfselen van menselijke bewoning stammen uit de cultuur van de bandkeramiek, uit welke tijd overblijfselen van een nederzetting werden gevonden. Uit de Romeinse tijd zijn belangrijke overblijfselen ontdekt, zoals een Romeins graf uit begin 2e eeuw onder een voormalige tumulus. In 1935 werden daar 55 voorwerpen gevonden. Ook werden de fundamenten van een Romeinse villa ontdekt en een muntschat die daar begraven werd tussen 260 en 270. Riemst lag dan ook aan de heerbanen van Bavay via Tongeren naar Maastricht en die van Tongeren naar Nijmegen.
Ook na de Romeinse tijd bleef de streek bewoond, getuige Merovingische vondsten welke gedaan werden bij de sloop van de oude kerk, in 1907.
De parochie, gewijd aan Sint-Martinus, werd waarschijnlijk in de Karolingische tijd gesticht, en daaronder ressorteerden ook Herderen en Heukelom. In 1834 werden Riemst en Herderen allebei zelfstandige parochies. Het patronaatsrecht kwam uiteindelijk bij de Abdij van Munsterbilzen terecht, en het tiendrecht achtereenvolgens bij de Abdij Kloosterrade (Rolduc), de Abdij van Munsterbilzen en de Abdij van Sinnich.
Riemst was Loons, later Luiks bezit, maar in 1766 werden de heerlijke rechten verpacht aan graaf J. De Méan, en later aan baron De Sluse.
Van 1529 tot 1600 waren er diverse pestepidemieën, en ook waren er problemen met troepen, zoals die van Parma (1579-1585) en Frederik Hendrik bij de verovering van Maastricht (1632). In 1673 en 1676 waren het weer de troepen van Lodewijk XIV, terwijl in 1747 de Slag bij Lafelt in de omgeving werd uitgevochten.
In 1898 werd in navolging van andere dorpen in de buurt de Harmonie Sint-Martinus Riemst gesticht. In 1902 werd na onenigheid en jarenlange strijd tussen Riemst en Heukelom in Heukelom de Harmonie Sint-Hubertus gesticht, deze werd in 2003 ontbonden ondanks jarenlange successen. In 1932 werd na onenigheid de Fanfare Moed en Spoed gesticht, om zich niet veel later in 1947 terug bij de harmonie te voegen. Op het hoogtepunt, na de Tweede Wereldoorlog, telde de huidige gemeente Riemst maar liefst 17 muziekverenigingen om slechts 12.000 inwoners.
Geografie Het hoogste punt van Limburg (151 meter), uitgezonderd Voeren, is gelegen in het zuidwesten nabij het gehucht Elst. De gemeente behoort voornamelijk tot de streek Droog-Haspengouw en wordt begrensd door de Vlaamse gemeenten Tongeren, Bilzen, Lanaken, de Waalse gemeenten Bitsingen (Frans: Bassenge) en Wezet (Frans: Visé) en het Nederlandse Maastricht.
Deelgemeenten Naam Opp.(km²) Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Riemst 4,07 1.759 432 73066A 2 Herderen 5,17 1.671 323 73066B 3 Vlijtingen 8,81 2.633 299 73066C 4 Vroenhoven 7,52 1.531 204 73066D 5 Kanne 3,63 1.095 302 73066E 6 Zichen-Zussen-Bolder 7,06 3.363 476 73066F 7 Val-Meer 5,10 1.742 341 73066G 8 Millen 10,58 1.652 156 73066H 9 Genoelselderen 2,87 566 197 73066J 10 Membruggen 3,24 918 283 73066K
Andere kernen Heukelom, Lafelt, Elst.
Demografie Demografische ontwikkeling voor de fusie
Bronnen:NIS 1831 t/m 1970=volkstellingen
Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 100,01994 99,91995 100,41996 99,91997 100,61998 101,61999 102,32000 102,12001 102,52002 103,02003 103,12004 103,32005 103,42006 104,32007 105,12008 105,52009 105,72010 105,52011 105,92012 106,32013 107,42014 107,72015 108,12016 108,32017 108,42018 108,92019 109,52020 109,52021 109,22022 109,62023 110,12024 110,42025 110,72026 110,4
Politiek Structuur De gemeente Riemst ligt in het kieskanton Riemst en het provinciedistrict Tongeren, het kiesarrondissement Hasselt-Tongeren-Maaseik (identiek aan de kieskring Limburg).
Riemst Supranationaal Nationaal Gemeenschap Gewest Provincie Arrondissement Provinciedistrict Kanton Gemeente AdministratiefNiveau Tongeren Riemst BestuurEuropese Commissie Belgische regering Vlaamse regering Deputatie Gemeentebestuur RaadEuropees ParlementKamer vanvolksvertegenwoordigers Vlaams Parlement Provincieraad GemeenteraadKiesomschrijvingNederlands KiescollegeKieskring LimburgHasselt-Tongeren-Maaseik Tongeren RiemstRiemstVerkiezing Europese Federale Vlaamse Provincieraads- Gemeenteraads-
Geschiedenis Burgemeesters Tijdspanne Burgemeester 1977-1984 Louis Reynders (CVP) 1984-1988 Mathieu Dewalque (PVV) 1988-1992 Jos Stevens (VLD) 1992-1994 Jan Meers (VLD) 1995 - 2006 Jan Peumans (NIEUW / N-VA) 2007 - heden Mark Vos (CD&V)
Legislatuur 2024 - 2030 Burgemeester is Mark Vos van de CD&V. Zijn partij had een nipte meerderheid van 13 op 25 zetels behaald, maar besloot die te verruimen met het liberale Team Riemst, waarmee deze coalitie over 21 van de 25 zetels beschikte.
Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij of kartel 10-10-19761976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006 14-10-2012Gegevens 2012: www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen201214-10-201813-10-2024Stemmen / Zetels%25%25%25%25%25%25%25%25%25 CVP1 / CD&V254,2311644,38110+237,0211037,311137,0211038,2521246,9221451,621448,5213 PVV1 / VLD2/ Open Vld3/ Team Riemst422,461629,021835,3411030,822930,762822,032614,763320,83529,648 SP1 / sp.a2 / sp.a-GroenA11,461214,4612+17,64118,51119,35127,5217,01A1-- Levend Riemst1 / sp.a-GroenA- - - - - 4,8510-- VU1 / NIEUW2 / N-VA37,711111,181218,611416,572421,552519,983 528,093721,13515,133 Vlaams Blok1 / Vlaams Belang2- - 1,39104,810- 7,39213,23206,5216,921 Anderen(*)4,14 00,970- 1,99 01,32 0- - - -Totaal stemmen 9921 103471062910678108981065010619107777862Opkomst % 98,0197,2296,7797,68 94,3895,169,8Blanco en ongeldig %1,5 2,913,543,494,083,28 3,144,31,7 De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt. De grootste partij is in kleur.
(*) 1976: CD / 1982: ZB / 1994: GEMB / 2000: VIVANT
Bezienswaardigheden
De Sint-Martinuskerk, een neogotisch bouwwerk uit 1908. Het Swaenhof, een 17e-eeuws woonhuis. Diverse monumentale vierkantshoeven. Mergelgroeve van Kanne, De Kuilen onder Zichen, Groeve De Keel en Groeve De Nieuwe Keel "Fietsen onder de Grond" (nog in ontwikkeling), door een ondergrondse mergelgroeve: ‘groeve Mathus’. Dat is een groeve die uitkomt op het jaagpad langs het Albertkanaal.
De aanwezigheid van zo'n honderd beschermde monumenten, talrijke mergelgroeves, vierkantshoeven, champignonkwekerijen en het enige wijnkasteel van Vlaanderen zijn kenmerkend voor deze gemeente. Echter het aantal aanwezige vierkantshoeves is de laatste jaren verminderd.
Natuur en landschap De plaats Riemst is gelegen op ongeveer 113 meter hoogte, te midden van het glooiend, open landschap van Droog-Haspengouw dat vrijwel geheel door landbouwgrond wordt ingenomen. Waterlopen van enige betekenis treft men er niet aan.
In de jaren 70 van de 20e eeuw werd een groot deel van de oppervlakte van de gemeente Riemst zeer ingrijpend herverkaveld, waarbij de typische holle wegen verdwenen en werden gebetonneerd. Ook de meeste kleine landschapselementen werden toen vernietigd. Zowat heel Riemst is ingekleurd als jachtgebied, inclusief de scholen, woningen, tuinen, begraafplaatsen, kerken en zelfs de sporthal. Merkwaardig is de aanwezigheid van mergel in het zuidelijk deel van de gemeente. Hier en daar dagzoomt dit mergel en ook zijn er mergelgroeven in diverse plaatsen.
Religie & levensbeschouwing In de gemeente bevinden zich verschillende kerkdorpen. De kerken zijn, naast die van de plaats Riemst: Sint-Jan-de-Doperkerk te Herderen Sint-Martinuskerk te Genoelselderen Sint-Hubertuskerk te Kanne Sint-Hubertuskerk te Membruggen Sint-Stefanuskerk te Millen Sint-Stefanuskerk te Val-Meer Sint-Albanuskerk te Vlijtingen Sint-Petrus en Pauluskerk te Vroenhoven Sint-Genovevakerk te Zichen-Zussen-Bolder Sint-Pieterskerk te Zichen-Zussen-Bolder Daarnaast bevinden zich diverse kapelletjes in de gemeente.
Bekende Riemstenaren
Johan Lodewijk van Elderen (1620-1694), prins-bisschop van Luik Louis-Joseph Kerkhofs (1878-1962), bisschop van Luik Yvo Molenaers (1934), wielrenner Roger Molenaers (1935), wielrenner Jan Peumans (1951), politicus Carla Durlet (1952), bestuurster Daniël Nassen (1966), voetballer Mark Vos (1969), politicus Freddy Loix (1970), rallyrijder Ingrid Vandebosch (1970), model, actrice
Externe links Website van de gemeente Riemst Onroerend erfgoed Erfgoed in de gemeente Riemst
Categorie:Plaats in Limburg (België)