Foix is een stad in het Franse departement Ariège in de regio Occitanie. Het is de hoofdplaats (prefectuur) van de gelijknamige gemeente en het gelijknamige arrondissement en van l'Agglo Foix-Varilhes. Pays Foix-Varilhes op de website Annuaire des Mairies et Villes CA L'Agglo Foix-Varilhes op de base nationale sur l'intercommunalité et autres collectivités.

Geschiedenis miniatuur|links|Gravure van Foix, met de Pyreneeën op de achtergrond Al in de Romeinse tijd was er een fort op een zestig meter hoge rots boven de samenloop van de rivieren Arget en Ariège. De naam Foix is hiervan afgeleid: Foueich (fourche in het Frans, vork).

In 849 werd de abdij Saint-Volusien gesticht en in de 10e eeuw kwam op de rots het kasteel van de heren en, vanaf het begin van de 11e eeuw, de graven van Foix. Dit eerste kasteel bestond uit een enkele toren en een vestingmuur. Rond deze twee polen ontwikkelde zich de stad Foix. Vanaf de 13e eeuw heersten de graven van Foix ook over Béarn en vestigden zich daar. Als hoofdstad van het graafschap kende de stad haar economische bloeitijd in de 14e eeuw. De abdij Saint-Volusien en de stad leden schade tijdens de Hugenotenoorlogen toen de stad eerst in handen kwam van de protestanten en daarna van de katholieken. Ook nadat het graafschap Foix in 1607 was opgegaan in Frankrijk bleef Foix de administratieve hoofdstad van een zelfstandige Franse provincie, het Pays de Foix, dat ongeveer overeenkwam met het departement van de Ariège. De gouverneurs van het Pays de Foix zetelden in de stad.

Ook na de Franse Revolutie behield Foix zijn functie als administratief centrum en werd het de prefectuur van het departement Ariège.

Foix was tot 2015 de enige gemeente in het kanton Foix-Ville. Toen het kanton op 22 maart 2015 werd opgeheven werd Foix de hoofdplaats van het die dag gevormde kanton Foix.

Foix was de hoofdplaats van de communauté de communes du Pays de Foix, Pays de Foix op de website Annuaire des Mairies et Villes die op 1 januari 2017 opging in de communauté d'agglomération Pays Foix-Varilhes. Foix werd ook de hoofdplaats van dit samenwerkingsverband, Varilhes op de website Annuaire des Mairies et Villes dat per prefectoraal besluit van 26 mei 2023 hernoemd werd naar L'Agglo Foix-Varilhes. CA L'Agglo Foix-Varilhes op de website Base nationale sur l'intercommunalité et autres collectivités

Sport Foix was 8 keer etappeplaats in de wielerkoers Tour de France. Er startte 2 keer een etappe en 6 keer was Foix aankomstplaats. De winnaars in Foix waren in 2008 de Noor Kurt-Asle Arvesen, in 2012 de Spanjaard Luis León Sánchez en in 2017 de Fransman Warren Barguil. In 2019 lag de eindstreep niet in het stadscentrum, maar won de Brit Simon Yates er na de beklimming van de Prat d'Albis. In 2022 won de Canadees Hugo Houle er een etappe, in 2026 gevolgd door de Deen Mads Pedersen.

Geografie De oppervlakte van Foix bedraagt . Op was de bevolkingsdichtheid inwoners per km². Foix ligt aan de samenloop van de Arget en de Ariège, tussen de bergen. Ook de Alses mondt er uit in de Ariège. Rond de stad liggen de Prat d'Albis (1200 m), Terrasses du Pech (850 m) en de Saint-Sauveur (700 m).

In de gemeente ligt station Foix aan de spoorlijn Portet-Saint-Simon - Puigcerdà miniatuur|links|350px|Foix met de belangrijkste infrastructuur, bodemgebruik en omliggende gemeenten.

Bezienswaardigheden Kerk Saint-Volusien. De 12e-eeuwse voormalige abdijkerk werd gebouwd in gotische stijl en valt op door haar breed schip en het grote koor met negen zijkapellen. De kerk bevat nog resten van de eerdere romaanse kerk. De Saint-Volusien werd in 1964 beschermd als historisch monument. Kasteel van Foix. Tot de 12e eeuw kende het kasteel een enkele toren. Toen werden een tweede toren en een gebouw tussen beide torens gebouwd. In de 15e eeuw werd een derde, ronde toren gebouwd. Het kasteel deed dan al niet meer dienst als residentie maar huisvestte sinds de 14e eeuw een garnizoen. In de 18e eeuw werd het kasteel een kazerne en daarna een gevangenis. In de 19e eeuw werd het kasteel beschermd als historisch monument en het werd gerestaureerd naar zijn middeleeuwse uiterlijk. Latere toevoegingen werden gesloopt. In de jaren 1950 werd het Musée départemental de l’Ariège gevestigd in het kasteel.

Partnersteden Lleida, , sinds 1962

Demografie Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal tussen 1962 en 2008., cijfers inwoneraantal volgens de definitie "population sans doubles comptes".

Geboren in Foix Charles de Freycinet (1828-1923), politicus Christian d'Orgeix (1927-2017), schilder en beeldhouwer Éric Carrière (1973), voetballer