Philippeville is een stad in de Belgische provincie Namen, aan de noordkant van de Fagne. De stad telt ruim 9000 inwoners en ligt op een hoogte van 269 meter.
Geschiedenis thumb|links|Geïdealiseerd plan van Philippeville door Sebastiaan van Noyen (1555)
Na de val van de vesting Mariembourg in 1554 zag keizer Karel V zich genoodzaakt een nieuwe vestingstad te bouwen, die de grens met Frankrijk in het oog moest houden. Koning Hendrik II van Frankrijk trok een verwoestend spoor door de Nederlanden en beschikte nu ook over het steunpunt Mariembourg, dat hij herdoopt had tot Henribourg. Het was de landvoogdes Maria van Hongarije, zuster van de keizer, die de 22-jarige veldheer Willem van Oranje erop uitstuurde om een geschikte plaats te vinden. Bijgestaan door Lazarus von Schwendi liet hij zijn ingenieur Sebastiaan van Noyen op 24 september 1555 een vestingstad uitmeten naar Italiaans model.René van Stipriaan, De zwijger. Het leven van Willem van Oranje, 2021, p. 108-109 (Van Noyen wordt hier 'Bastiaen' genoemd) De werken begonnen op 1 oktober en in januari van het volgend jaar werd er al een eerste garnizoen gelegerd. Volgens het renaissance-ideaal dat ook ten grondslag lag aan Mariembourg, kreeg Philippeville tien stervormig uitlopende straten rond een centraal, rechthoekig plein. De omtrek had de vorm van een vijfhoek, die vanwege de plaatselijke toponomie weliswaar onregelmatig was. Het nieuwe stadje kreeg, naar de troonopvolger Filips, de naam Philippopolis of Philippeville. Het eerste garnizoen bestond uit Duitse lansknechten onder Lazarus von Schwendi.
In 1559 kwam Mariembourg door de Vrede van Cateau-Cambrésis weer in Spaanse handen en verloor Philippeville tijdelijk zijn strategisch belang. In 1620 kreeg de plaats stadsrechten. Door de veroveringsoorlogen van de Zonnekoning moest Philippeville in 1659 aan vijand Frankrijk worden afgestaan in uitvoering van het Verdrag van de Pyreneeën. De sleutels werden het volgende jaar overhandigd en Philippeville werd een enclave die behoorde tot de Intendance du Hainaut. Vauban moderniseerde vanaf 1668 de vestingwerken. Ook veel huizen dateren uit de Franse periode.
Die periode liep ten einde in 1815 toen het tot zware gevechtshandelingen kwam na de nederlaag in Waterloo van Napoleon Bonaparte. Op weg naar Parijs passeerde de verslagen keizer nog kort in Philippeville, dat zich niet overgaf aan de oprukkende geallieerden. Ook na het aftreden van Napoleon op 22 juni maakte het 1700 man sterke garnizoen onder generaal Cassaigne geen aanstalten om zijn positie te verlaten. Daags nadien begonnen de Pruisen toe te komen om de belegering op gang te brengen. Er werden stellingen gegraven in de rotsachtige grond en kanonnen aangevoerd. De komst van prins August van Pruisen op 10 augustus was het sein dat het bombardement nakend was. Het begon op 16 augustus om 7u. Tegen 9u kwamen de Fransen onderhandelen over capitulatie en tegen de middag was die een feit, tot ongenoegen van sommige inwoners en soldaten. Het Tweede verdrag van Parijs van 20 november 1815 wees Philippeville, samen met Mariembourg, Bouillon en Chimay, toe aan het nieuwe Verenigd Koninkrijk der Nederlanden. Er werden werken uitgevoerd om het bastion weer op punt te stellen.
Tijdens de Belgische Revolutie ontwapenden de inwoners op 30 september 1830 het garnizoen. Het stadsbestuur uitte zijn steun aan het Voorlopig Bewind. De Conferentie van Londen besliste per verdrag van 14 december 1831 dat de versterking moest worden ontmanteld, wat na lang getreuzel gebeurde in 1853-1856. Op de vrijgekomen plaats zijn ringlanen aangelegd.
In 1878 richtte de stad een standbeeld op voor de overleden koningin Louise Marie van Orléans. Het werk van Jean-Joseph Jaquet stond aanvankelijk op de Place d'Armes, maar is in 2000 verplaatst naar een schoolpark buiten het centrum.
Kernen Deelgemeenten # Naam Opp.(km²) Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Philippeville 11,20 2.813 251 93056A 2 Vodecée 6,72 193 29 93056B 3 Villers-le-Gambon 11,99 645 54 93056C 4 Franchimont 7,57 385 51 93056D 5 Surice 12,71 549 43 93056E 6 Omezée 4,00 69 17 93056F 7 Romedenne 14,19 582 41 93056G 8 Merlemont 8,69 341 39 93056H 9 Sart-en-Fagne 3,73 246 66 93056J 10 Villers-en-Fagne 6,58 202 31 93056K 11 Fagnolle 12,48 185 15 93056L 12 Roly 18,04 800 44 93056M 13 Sautour 8,19 529 65 93056N 14 Samart 4,96 135 27 93056P 15 Neuville 14,07 1.393 99 93056R 16 Jamiolle 4,56 194 43 93056S 17 Jamagne 7,68 327 43 93056T
Bezienswaardigheden Het centrale plein Place d'Armes met onder meer het stadhuis en de hallen De 16e-eeuwse Église Saint-Philippe in laatgotische stijl De Chapelle Notre-Dame des Remparts, een herbestemd kruitmagazijn, werd gebouwd in de 17e eeuw en De Sint-Filippuskerk (Église Saint-Philippe) is een laatgotisch kerkgebouw van 1556. Onder de stad bevinden zich 10 km lange onderaardse gangen uit de zeventiende eeuw, die ooit de buitenposten met de centrale vesting verbonden. Een deel van deze gangen is open voor toeristen.
Natuur en landschap De hoogte aan de kerk bedraagt 296 meter.
Demografische ontwikkeling Demografische evolutie voor de fusie
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1970=volkstellingen, 1976= inwoneraantal op 31 december
Demografische evolutie van de fusiegemeente Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 100,91994 102,31995 104,21996 104,51997 105,41998 105,41999 107,82000 108,52001 109,92002 109,92003 110,02004 111,82005 112,92006 113,72007 115,92008 117,92009 118,62010 121,02011 122,52012 123,02013 124,02014 124,82015 126,02016 125,72017 126,32018 126,12019 127,02020 125,72021 126,32022 126,32023 128,22024 130,12025 131,12026 131,2
Politiek Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij 10-10-19761976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-200614-10-2012Gegevens 2012: elections2012.wallonie.be14-10-201813-10-2024 Stemmen / Zetels %17%17%17%19%19%19%21%21%21 DR1 / PS2 37,371746,352934,772627,652637,452838,82835,12812,9022- AVENIR1 / SERVIR2 / IC3 / IC-cdH441,351831,042633,773624,143517,023316,84318,244-- P le progr1 / GERER2 / PRL3 / PRL-MCC4 / MR2/ MR-IC314,031216,9522 30,153535,483833,244730,955635,935828,575724,9835 Agir Ensemble- - - - - - - 35,14951,5712 ECOLO- - - 3,61011,55113,46210,7718,3718,171 Phil'Citoyens- - - - - - - 10,66215,293 RW- - 1,320- - - - - - UR7,250- - - - - - - - ROCHE- 5,660- - - - - - - H.deux.M.- - - 6,940- - - - - FN- - - 2,170- - - - - LIBRES- - - - 0,740- - - - Phil Demain- - - - - - - 2,730- La Droite- - - - - - - 1,630- 4417 39214940530156716145638866026562Opkomst % 96,0594,0793,6494,4790,8591,0787,25Blanco en ongeldig %2,88 4,924,84,367,166,517,116,807,50De zetels van de bestuursmeerderheid worden vet aangegeven. De grootste partij is in kleur.
thumb|Het centrale plein van Philippeville, de Place d'Armes thumb|Het voormalige Vredegerecht (Justice de Paix) thumb|De Rue du Moulin
Aangrenzende gemeenten
Zustersteden Saulieu (Frankrijk)
Nabijgelegen kernen Vodecée, Sautour, Samart, Villers-Deux-Églises, Daussois, Jamiolle, Jamagne, Hemptinne
Zie ook Lijst van beschermd erfgoed in Philippeville
Literatuur Olivier Berckmans, "Mariembourg et Philippeville, villes neuves et fortes de la Renaissance" in: Bulletin de la Commission royale des monuments et des sites, 1977, p. 67-85 en 1979, p. 109-138 Albert de Robaulx de Soumoy, Notice historique sur Philippeville, 1859, 106 p.
Externe link Gemeente Philippeville
Categorie:Plaats in Namen (provincie)