De Academy Award voor beste animatiefilm (Engels: Academy Award for Best Animated Feature Film, ook bekend als de Oscar voor beste animatiefilm) is sinds 2001 een jaarlijkse filmprijs van de Academy of Motion Picture Arts and Sciences. De prijs wordt gegeven aan de beste animatiefilm van het betreffende jaar.
De Oscar voor beste animatiefilm wordt alleen gegeven als er minstens acht animatiespeelfilms meedingen naar de prijs. Alleen films met een minimumlengte van 70 minuten worden gezien als speelfilms. Als er meer dan zestien films meedingen naar de prijs in deze categorie, dan zal de winnaar uit vijf genomineerde films gekozen worden, anders zullen er drie films genomineerd worden.
Winnaars en genomineerden De winnaars staan bovenaan in vette letters op een gele achtergrond. De overige films en personen die werden genomineerd staan eronder vermeld in alfabetische volgorde.The Official Academy Awards Database
2001-2009 Jaar Film Genomineerde(n) 2001 Shrek Aron Warner Jimmy Neutron: Boy Genius Steve Oedekerk en John A. Davis Monsters, Inc. Pete Docter en John Lasseter 2002 Spirited Away Hayao Miyazaki Ice Age Chris Wedge Lilo & Stitch Chris Sanders Spirit: Stallion of the Cimarron Jeffrey Katzenberg Treasure Planet Ron Clements 2003 Finding Nemo Andrew Stanton Brother Bear Aaron Blaise en Robert Walker The Triplets of Belleville Sylvain Chomet 2004 The Incredibles Brad Bird Shark Tale Bill Damaschke Shrek 2 Andrew Adamson 2005 Wallace & Gromit in The Curse of the Were-Rabbit Nick Park en Steve Box Howl's Moving Castle Hayao Miyazaki Tim Burton's Corpse Bride Mike Johnson en Tim Burton 2006 Happy Feet George Miller Cars John Lasseter Monster House Gil Kenan 2007 Ratatouille Brad Bird Persepolis Marjane Satrapi en Vincent Paronnaud Surf's Up Ash Brannon en Chris Buck 2008 WALL-E Andrew Stanton Bolt Chris Williams en Byron Howard Kung Fu Panda John Stevenson en Mark Osborne 2009 Up Pete Docter Coraline Henry Selick Fantastic Mr. Fox Wes Anderson The Princess and the Frog John Musker en Ron Clements The Secret of Kells Tomm Moore
2010-2019 Jaar Film Genomineerde(n) 2010 Toy Story 3 Lee Unkrich How to Train Your Dragon Chris Sanders en Dean DeBlois The Illusionist Sylvain Chomet 2011 Rango Gore Verbinski A Cat in Paris Alain Gagnol en Jean-Loup Felicioli Chico & Rita Fernando Trueba en Javier Mariscal Kung Fu Panda 2 Jennifer Yuh Nelson Puss in Boots Chris Miller 2012 Brave Mark Andrews en Brenda Chapman Frankenweenie Tim Burton ParaNorman Sam Fell en Chris Butler The Pirates! Band of Misfits Peter Lord Wreck-It Ralph Rich Moore 2013 Frozen Chris Buck, Jennifer Lee en Peter Del Vecho The Croods Chris Sanders, Kirk DeMicco en Kristine Belson Despicable Me 2 Chris Renaud, Pierre Coffin en Chris Meledandri Ernest & Celestine Benjamin Renner en Didier Brunner The Wind Rises Hayao Miyazaki en Toshio Suzuki 2014 Big Hero 6 Don Hall, Chris Williams en Roy Conli The Boxtrolls Anthony Stacchi, Graham Annable en Travis Knight How to Train Your Dragon 2 Dean DeBlois en Bonnie Arnold Song of the Sea Tomm Moore en Paul Young The Tale of the Princess Kaguya Isao Takahata en Yoshiaki Nishimura 2015 Inside Out Pete Docter en Jonas Rivera Anomalisa Charlie Kaufman, Duke Johnson en Rosa Tran Boy and the World Alê Abreu Shaun the Sheep Movie Mark Burton en Richard Starzak When Marnie Was There Hiromasa Yonebayashi en Yoshiaki Nishimura 2016 Zootopia Byron Howard, Rich Moore en Clark Spencer Kubo and the Two Strings Travis Knight en Arianne Sutner Moana John Musker, Ron Clements en Osnat Shurer My Life as a Zucchini Claude Barras en Max Karli The Red Turtle Michael Dudok de Wit en Toshio Suzuki 2017 Coco Lee Unkrich en Darla K. Anderson The Boss Baby Tom McGrath en Ramsey Naito The Breadwinner Nora Twomey en Anthony Leo Ferdinand Carlos Saldanha en Lori Forte Loving Vincent Dorota Kobiela, Hugh Welchman en Ivan Mactaggart 2018 Spider-Man: Into the Spider-Verse Bob Persichetti, Peter Ramsey, Rodney Rothman, Phil Lord en Christopher Miller Incredibles 2 Brad Bird, John Walker en Nicole Paradis Grindle Isle of Dogs Wes Anderson, Scott Rudin, Steven Rales en Jeremy Dawson Mirai Mamoru Hosoda en Yūichirō Saitō Ralph Breaks the Internet Rich Moore, Phil Johnston en Clark Spencer 2019 Toy Story 4 Josh Cooley, Mark Nielsen en Jonas Rivera How to Train Your Dragon: The Hidden World Dean DeBlois, Bradford Lewis en Bonnie Arnold I Lost My Body Jérémy Clapin en Marc du Pontavice Klaus Sergio Pablos, Jinko Gotoh en Marisa Román Missing Link Chris Butler, Arianne Sutner en Travis Knight
2020-2029 Jaar Film Genomineerde(n) 2020 Soul Pete Docter en Dana Murray Onward Dan Scanlon en Kori Rae Over the Moon Glen Keane, Gennie Rim en Peilin Chou A Shaun the Sheep Movie: Farmageddon Richard Phelan, Will Becher en Paul Kewley Wolfwalkers Tomm Moore, Ross Stewart, Paul Young en Stéphan Roelants 2021 Encanto Jared Bush, Byron Howard, Yvett Merino en Clark Spencer Flee Jonas Poher Rasmussen, Monica Hellström, Signe Byrge Sørensen en Charlotte De La Gournerie Luca Enrico Casarosa en Andrea Warren The Mitchells vs. the Machines Mike Rianda, Phil Lord, Christopher Miller en Kurt Albrecht Raya and the Last Dragon Don Hall, Carlos López Estrada, Osnat Shurer en Peter Del Vecho 2022 Guillermo del Toro's Pinocchio Guillermo del Toro, Mark Gustafson, Gary Ungar en Alex Bulkley Marcel the Shell with Shoes On Dean Fleischer Camp, Elisabeth Holm, Andrew Goldman, Caroline Kaplan en Paul Mezey Puss in Boots: The Last Wish Joel Crawford en Mark Swift The Sea Beast Chris Williams en Jed Schlanger Turning Red Domee Shi en Lindsey Collins 2023 The Boy and the Heron Hayao Miyazaki en Toshio Suzuki Elemental Peter Sohn en Denise Ream Nimona Nick Bruno, Troy Quane, Karen Ryan en Julie Zackary Robot Dreams Pablo Berger, Ibon Cormenzana, Ignasi Estapé en Sandra Tapia Díaz Spider-Man: Across the Spider-Verse Kemp Powers, Justin K. Thompson, Phil Lord, Christopher Miller en Amy Pascal 2024 Flow Gints Zilbalodis, Matīss Kaža, Ron Dyens en Gregory Zalcman Inside Out 2 Kelsey Mann en Mark Nielsen Memoir of a Snail Adam Elliot en Liz Kearney Wallace & Gromit: Vengeance Most Fowl Nick Park, Merlin Crossingham en Richard Beek The Wild Robot Chris Sanders en Jeff Hermann
Recordhouders De computeranimatiestudio Pixar heeft veruit de meeste Oscars en nominaties op zijn naam staan. Van de negentien Pixar-films die een nominatie kregen, hebben er elf de Oscar ook daadwerkelijk gewonnen. Deze films zijn respectievelijk Finding Nemo (2003), The Incredibles (2004), Ratatouille (2007), WALL-E (2008), Up (2009), Toy Story 3 (2010), Brave (2012), Inside Out (2015), Coco (2017), Toy Story 4 (2019) en Soul (2020). De genomineerde films die niet wonnen zijn Monsters, Inc. (2001), Cars (2006), Incredibles 2 (2018), Onward (2020), Luca (2021), Turning Red (2022), Elemental (2023) en Inside Out 2 (2024).
De na Pixar succesvolste studio is Disney. De studio won viermaal, met Frozen (2013), Big Hero 6 (2014), Zootopia (2015) en Encanto (2021). Verder kregen nog negen Disneyfilms een nominatie: Lilo & Stitch en Treasure Planet (2002), Brother Bear (2003), Bolt (2008), The Princess and the Frog (2009), Wreck-It Ralph (2012), Moana (2016), Ralph Breaks the Internet (2018) en Raya and the Last Dragon (2021).
De studio die na Pixar de meeste nominaties op zijn naam heeft staan is DreamWorks Animation met veertien nominaties. De film Shrek (2001) won een Oscar. De andere genomineerde films zijn Spirit: Stallion of the Cimarron (2002), Shark Tale en Shrek 2 (2004), Kung Fu Panda (2008), How to Train Your Dragon (2010), Kung Fu Panda 2 en Puss in Boots (2011), The Croods (2013), How to Train Your Dragon 2 (2014), The Boss Baby (2017), How to Train Your Dragon: The Hidden World (2019), Puss in Boots: The Last Wish (2022) en The Wild Robot (2024).
Trivia Met het invoeren van een categorie voor beste animatiefilm werd in eerste instantie gehoopt dat animatiefilms meer in de schijnwerpers zouden worden gezet, wat moest leiden tot hogere opbrengsten en dus tot de productie van meer animatiefilms. Door sommige critici werd het invoeren van de nieuwe categorie echter bestempeld als een manier om te voorkomen dat animatiefilms gelijk zouden worden getrokken met liveaction film en de producers van die films de kans ontnam een Oscar te winnen. Deze kritiek ontstond opnieuw bij de bekendmaking van de Oscarnominaties in 2009, waarbij de film WALL-E wel genomineerd was in de categorie 'Beste animatiefilm', maar niet in de lijst voor 'Beste film' stond, terwijl WALL-E bij zijn release unaniem lovende kritieken kreeg en in talloze eindejaarlijsten verscheen als een van de beste films van 2008. Dit leidde tot veel controverse en riep de vraag op of WALL-E al dan niet bewust was genegeerd door de Academy. Filmcriticus Peter Travers zei hierover: "If there was ever a time where an animated feature deserved to be nominated for Best Picture, it's WALL-E."
Sinds de invoering van deze categorie bij de Oscars, hebben andere filmprijzen zoals de Golden Globes en BAFTA's het voorbeeld gevolgd en ook een dergelijke categorie ingevoerd.
In de jaren dat deze categorie bestaat, is de computeranimatiefilm veruit het populairst gebleken. De forse vermindering van handgetekende animatie en de hoge ontwikkeling die de computeranimatie doormaakt spelen hier uiteraard een grote rol in. De enige handgetekende animatiefilms die een Oscar wonnen zijn Spirited Away (2002) en The Boy and the Heron (2023), beide geregisseerd door Hayao Miyazaki. De enige stop-motion animatiefilms die een Oscar wonnen zijn Wallace & Gromit in The Curse of the Were-Rabbit (2005) en Guillermo del Toro's Pinocchio (2022).
Beauty and the Beast (1991), Up (2009) en Toy Story 3 (2010) zijn de enige animatiefilms die een nominatie hebben gekregen in de categorie 'Beste film'. De Israëlische film Waltz with Bashir (Vals Im Bashir, 2008), het Deense Flee (Flugt, 2021) en het Letse Flow (Straume, 2024) zijn de enige animatiefilms die een nominatie kregen in de categorie 'Beste niet-Engelstalige film / Internationale film'. Alleen Flow wist deze nominatie te verzilveren. Flee is de enige animatiefilm met een nominatie in de categorie 'Beste documentaire'.
Categorie:Academy Award