Een alpinopet, alpino of alpinomuts is een plat, meestal zwart, nauwsluitend hoofddeksel met een kenmerkend steeltje. Het is een eenvoudig mutsje dat lijkt op een baret en dat al meer dan een eeuw deel uitmaakt van de Franse identiteit, vooral in verband met de Baskische en Bretonse cultuur.
De naam alpino wordt alleen in de Nederlandse taal gebezigd. In het Frans spreekt men veelal van een béret basque. Alpino is waarschijnlijk afgeleid van het Italiaanse cappello alpino (alpenhoed).
De alpinopet wordt gemaakt van vervilte wollen stof, heeft meestal een leren bies langs de rand en een kenmerkend steeltje (cabillou) bovenop. Het mutsje is meestal zwart of donkerblauw, maar kan als mode-accessoire in verschillende kleuren voorkomen. De alpinopet wordt zowel door mannen als door vrouwen gedragen.
De alpino wordt traditioneel geassocieerd met bepaalde Franse bevolkingsgroepen, zoals plattelandsbewoners, kunstenaars en ambachtslieden. Het hoofddeksel werd vermoedelijk in de eerste helft van de jaren twintig van de twintigste eeuw in Nederland geïntroduceerd,Jan Luif. Oudere dateringen van woorden uit deel 1 van het EWN, blz. 14 in Trefwoord, tijdschrift voor lexicografie. Jaargang 2012. (Gearchiveerd) maar het woord alpinomuts is al terug te vinden in een Frans-Nederlands woordenboek uit 1916.zie onder béret. in Fransch woordenboek (1916). Uitgever: Wolters In Nederland bereikte de populariteit een hoogtepunt in de jaren vijftig.
Wetenswaardigheden In tegenstelling tot in andere landen wordt in Nederland een onderscheid gemaakt tussen een alpinopet en een baret. In de jaren zeventig was het een van de iconische kenmerken van het Simplisties Verbond van Kees van Kooten en Wim de Bie.
Categorie:Hoofddeksel Categorie:Kleding in Frankrijk