Arthur Wynne (Liverpool, Engeland, 1862 – Clearwater (Florida), 14 januari 1945) was een Brits‑Amerikaanse journalist en bedenker van de eerste kruiswoordpuzzel in 1913.thumb|right|eerste kruiswoordpuzzel Time Magazine, “Crossword Inventor Arthur Wynne Honored with Google Doodle”, 20 december 2013. Zijn eerste puzzel verscheen op 21 december 1913 in de New York World en wordt algemeen beschouwd als de eerste kruiswoordpuzzel in de huidige vorm.Augarde, Tony. The Oxford Guide to Word Games. Oxford University Press, 2003.
Vroege leven Wynne werd geboren in Liverpool, waar zijn vader hoofdredacteur was van de Liverpool Mercury.Hughes, Lorna. “The History Makers of Merseyside”, Liverpool Echo, 1 augustus 2017. Hij woonde enige tijd aan Edge Lane. Op 6 juni 1891 emigreerde hij op negentienjarige leeftijd naar de Verenigde Staten en vestigde zich in Pittsburgh, Pennsylvania.United Press, overlijdensbericht, 15 januari 1945.
Carrière Tijdens zijn verblijf in Pittsburgh werkte Wynne voor de Pittsburgh Press en speelde hij viool in het Pittsburgh Symphony Orchestra.“Arthur Wynne, o Desconhecido Ilustre”, via Wayback Machine, 1 juni 2007. Later verhuisde hij naar New York City, waar hij redacteur werd bij de New York World.
Hij is vooral bekend vanwege het bedenken van de kruiswoordpuzzel in 1913, toen hij woonde in Cedar Grove, New Jersey. Wynne stond aan het hoofd van de puzzelrubriek 'tricks and jokes' in de zondagbijlage Fun. Voor het kerstnummer van 1913 wilde hij een vernieuwende puzzel creëren. Hij baseerde zich op Engelse lettervierkanten, waarin in elke rij en kolom een woord moest ontstaan, maar vond die vorm te beperkt. Door zwarte vakjes toe te voegen kon hij langere en complexere woordcombinaties mogelijk maken. Elk woord kreeg een nummer met een bijbehorende omschrijving. Met deze opzet legde Wynne de basis voor de moderne kruiswoordpuzzel.Das erste Kreuzworträtsel wird veröffentlicht - Vor 90 Jahren, Michael Schulte; Deutschland Radio Berlin, 21 december 2023 De puzzel had een diamantvorm met een leeg middenstuk en de letters F‑U‑N waren al ingevuld. Wynne noemde het een “Word‑Cross Puzzle”. Enkele weken later veranderde de naam door een zetfout in “Cross‑Word”, een term die sindsdien is blijven bestaan. Wynne introduceerde belangrijke innovaties, zoals: horizontale en verticale lijnen om vakjes te vormen, zwarte vierkanten in symmetrische patronen om woorden te scheiden. Deze elementen vormen nog steeds de basis van de moderne kruiswoordpuzzel.
In 1924 bracht Wynne zijn eerste kruiswoordpuzzelboek uit. Op 20 december 2013 werd hij geëerd met een interactieve Google Doodle ter gelegenheid van het honderdjarig jubileum van de eerste kruiswoordpuzzel. Ook andere puzzelmakers maakten huldepuzzels ter ere van Wynne.Cavna, Michael. The Washington Post, 20 december 2013.U.S. Census 1920 & 1930.
Hij overleed op 14 januari 1945 in Clearwater, Florida.
Wynne, Arthur Categorie:Brits puzzelmaker