Vlag van Mexico (land)

De vlag van Mexico is een driekleur met vanaf de hijszijde naar het uiteinde de kleuren groen, wit en rood; in de middelste baan staat het wapen van Mexico. Ook van achteren gezien bevindt de groene baan zich aan de hijszijde en kijkt de adelaar richting de stok.

Hoewel de betekenis van de kleuren na verloop van tijd veranderd is, zijn de kleuren sinds de Mexicaanse Onafhankelijkheidsoorlog (1810-1821) in gebruik gebleven. De huidige vlag werd in 1968 aangenomen, aangezien dat jaar het Mexicaanse wapen voor het laatst gewijzigd werd. De huidige wet op de nationale symbolen, de Ley sobre el Escudo, la Bandera y el Himno Nacionales, is sinds 1984 van kracht.Congres van de Unie (2005): Ley sobre Escudo, la Bandera y el Himno Nacionales. De vlag doet zowel te land als te water dienst als civiele vlag, staatsvlag en oorlogsvlag.

Symboliek Wapen

thumb|left|Mexicaanse vlag met het embleem in goud, wordt sinds 1988 soms gebruikt door de overheid De afbeelding van het wapen is gebaseerd op een eeuwenoude Azteekse legende. Deze legende zegt dat de god Huitzilopochtli de Azteken opdroeg om hun mythische verblijfplaats Aztlán te verlaten en te vertrekken naar een plaats waar ze een meer moesten vinden, met daarin een stenen eiland, met daarop een nopalcactus en daarop een arend die een slang opeet. Verscheidene jaren zou het volk hebben rondgetrokken op zoek naar deze plaats, tot ze in 1325 deze plaats ontdekten en er hun nieuwe hoofdstad stichtten, Tenochtitlan, nu de huidige Mexicaanse hoofdstad Mexico-Stad.

Hoewel het wapen volgens de regels van de heraldiek geen wapen is, beschouwt de Mexicaanse wet de afbeelding wel als zodanig.

Kleuren De kleuren van de vlag zijn afgeleid van het vaandel van het Leger van de Drie Garantiën, dat van 1821 tot 1823 bestond. Dit leger had drie belangrijke uitgangspunten ('garantiën'): de onafhankelijkheid van Mexico, het Rooms-katholicisme, en gelijkheid voor en eenheid tussen alle bevolkingsgroepen in het land. Deze garantiën werden uitgebeeld door respectievelijk de kleuren groen, wit en rood.Alfred Znamierowski (2002): The World Book of Flags, Hermes House, Londen, p. 200.

De betekenis van de kleuren veranderde echter dankzij de secularisering van Mexico in de jaren 1850, die geleid werd door president Benito Juárez. In de nieuwe symboliek staat het groen voor hoop, het wit voor eenheid, zuiverheid en eerlijkheid en het rood voor het bloed van de nationale helden.Flags of the World (2006): Mexico

Aangezien de Mexicaanse wet echter geen officiële symboliek aan de kleuren toekent, kan men er ook andere betekenissen aan geven. Een alternatieve verklaring koppelt bijvoorbeeld het groen aan het Mexicaanse grondgebied (de bergen, rivieren, vlakten, hulpbronnen), het wit aan het volk en het rood aan de strijd voor het handhaven van de nationale onafhankelijkheid en de vrijheid. The World Encyclopedia of Flags, een boek geschreven door Alfred Znamierowski, geeft ook de volgende betekenis aan de kleuren van de vlag: het groen staat voor hoop, het wit voor zuiverheid en het rood voor religie.

Sommige Mexicaanse groeperingen hebben de Mexicaanse kleuren in gebruik als deel van hun logo's of symbolen. Zo heeft de Institutioneel Revolutionaire Partij (PRI) de nationale kleuren in haar logo opgenomen. Een andere politieke partij, de Partij van de Democratische Revolutie (PRD), heeft de nationale kleuren ook in haar logo geplaatst, maar veranderde dit in de jaren negentig van de 20e eeuw nadat er discussie ontstond over het gebruikt van de nationale kleuren in partijsymbolen. Verschillende Mexicaanse staten, zoals Querétaro en Hidalgo, hebben de Mexicaanse vlag geheel of gedeeltelijk in hun staatswapens opgenomen. In veel staten is de Mexicaanse vlag de enige vlag die officieel is toegestaan en hebben de verschillende staatsvlaggen dan ook geen officiële status.

Ontwerp Specificaties right|300px|Constructietekening Het officiële ontwerp van de Mexicaanse vlag is te vinden in artikel 3 van de Wet op het Nationale Wapen, de Vlag en het Volkslied. Deze wet stamt uit 1874 en is sindsdien enkele keren gewijzigd, voor het laatst in 2005. Het derde artikel bepaalt hoe de vlag eruit moet zien en welke afmetingen zij moet hebben:

Kopieën van het exemplaar die volgens deze wet gemaakt zijn bevinden zich in het Nationaal Archief (Archivo General de la Nación) en het Chapultepec-paleis. Op grond van deze wet is de constructietekening hiernaast gemaakt.

Kleuren Het Secretaría de Gobernación adviseert de exacte kleurcodering volgens onderstaande tabel. Deze codering is niet vastgelegd in de wet. Kleurschema Groen Wit Rood Pantone 3425c Safe 186c RGB-kleursysteem 0-104-71 255-255-255 206-17-38 CMYK 100-34-93-30 0-0-0-0-0 0-92-82-19 Hexadecimaal 006847 FFFFFF CE1125

thumb|Mexicaanse en Italiaanse vlag

Vergelijking met het ontwerp van de Italiaanse vlag Het gebeurt vaak dat mensen de Mexicaanse vlag maken door het nationale wapen in de witte baan te plaatsen en daarbij de vlag van Italië als basisdriekleur te gebruiken. De reden hiervoor is dat vaak gedacht wordt dat het enige verschil tussen de twee vlaggen de opname van het wapen in de Mexicaanse vlag is.

Beide vlaggen gebruiken dezelfde kleuren (groen, wit en rood), maar de Mexicaanse vlag gebruikt zowel een donkerdere kleur groen als een donkerdere kleur rood. Daarnaast is de hoogte-breedteverhouding van beide vlaggen verschillend, waardoor beide er toch uniek uitzien. De hoogte-breedteverhouding van de Italiaanse vlag is 2:3, waardoor de hoogte van die vlag in verhouding groter is dan die van de langere Mexicaanse vlag.

Geschiedenis

|thumb|Vlag van Nieuw-Spanje, 1535-1821 |- |thumb|Vlag van de Drie Garantiën |- |thumb|Vlag van het Eerste Mexicaanse Keizerrijk, 1821-1823 |- |thumb|Vlag van Mexico, 1823-1864 en 1867-1880 |- |thumb|Vlag van het Tweede Mexicaanse Keizerrijk, 1864-1867 |- |thumb|Vlag van Mexico, 1880-1893 |- |thumb|Vlag van Mexico, 1893-1916 |- |thumb|Vlag van Mexico, 1916-1934 |- |thumb|Vlag van Mexico, 1934-1968 |- |thumb|Vlag van Mexico, sinds 1968 |} De huidige Mexicaanse vlag is de zogeheten Vierde Nationale Vlag, maar dat wil niet zeggen dat ze pas de vierde vlag is in de Mexicaanse geschiedenis: er werden achtereenvolgens zeven vlagontwerpen gebruikt tot de aanname van de huidige vlag in 1968. Vijf van die vlaggen worden officieel gezien als (variant van) de Tweede Nationale vlag, terwijl die andere twee in gebruik waren ten tijde van de twee keizerlijke periodes in de Mexicaanse geschiedenis.

Kolonisatie en Onafhankelijkheidsoorlog Voordat in 1810 de Mexicaanse Onafhankelijkheidsoorlog uitbrak, was Mexico het centrum van het onderkoninkrijk Nieuw-Spanje. Nieuw-Spanje gebruikte een witte vlag met een rood Bourgondisch kruis.

150px|thumb|left|Standaard van Miguel Hidalgo Tijdens de Mexicaanse Onafhankelijkheidsoorlog werden er door de strijders die tegen de Spaanse legers vochten verschillende vlaggen gebruikt. Hoewel nooit aangenomen als nationale vlag, beschouwen veel historici Miguel Hidalgo's standaard van Onze-Lieve-Vrouw van Guadalupe als de eerste nationale vlag. Deze standaard werd gebruikt bij de Grito de Dolores van 16 september 1810, de Mexicaanse onafhankelijkheidsverklaring.Fernández Editores (2007): Banderas de México a través del tiempo

De standaard was het eerste symbool van de Mexicaanse onafhankelijkheidsstrijders, maar niet het enige. José María Morelos gebruikte in 1813 een vlag met daarop een gekroonde adelaar op een cactus en de letters V.V.M., Viva la Virgen María ("Leve de Maagd Maria"). Het tegen de Spanjaarden vechtende leger gebruikte ook een verticale driekleur in de kleurencombinatie wit-blauw-rood, waarschijnlijk gebaseerd op de vlag van de Franse Revolutionairen.

Eerste Mexicaanse Keizerrijk De kleuren van de huidige vlag werden voor het eerst voorgesteld op 24 februari 1821 door onafhankelijkheidsstrijder Agustín de Iturbide, die een jaar later keizer van Mexico zou worden. Ze weerspiegelden zoals hierboven vermeld de "drie garanties" voor de toekomst van het land: het geloof, de onafhankelijkheid en de eenheid. Een voorlopige regering besliste datzelfde jaar over het gebruik van een afbeelding in het midden van een adelaar op een nopalcactus, later het wapen van Mexico, dat de oprichting van de Azteekse hoofdstad Tenochtitlán (op dezelfde locatie van de hedendaagse hoofdstad, Mexico-Stad) symboliseert. De hoogte-breedteverhouding werd vastgesteld op 4:7.

In november 1821 werd de groen-wit-rode driekleur met het wapen officieel aanvaard door Iturbide. In eerste instantie wilde men een horizontale driekleur, maar om de keizerlijke adelaar meer ruimte te geven werden de banen verticaal geplaatst. De regering besloot dat:

Pas op 21 juli 1822 werd de vlag voor het eerst gehesen, dit bij de officiële stichting van het Eerste Mexicaanse Keizerrijk.

Eerste vlag van de Mexicaanse Republiek De vlag, en dan vooral het embleem (positie en vorm van de adelaar, de versieringen, ... ), zouden in de loop der tijd verschillende keren aangepast worden door opeenvolgende politieke stromingen. De eerste aanpassing vond al plaats in 1823, toen na het omverwerpen van keizer Iturbide de kroon op het hoofd van de adelaar werd verwijderd, omdat de monarchie was afgeschaft. Ook zijn er toen enkele andere, kleine aanpassingen gedaan, maar de hoogte-breedteverhouding van 4:7 bleef gehandhaafd. Deze vlag zou tot 31 december 1880 in gebruik blijven, met de periode van het Tweede Mexicaanse Keizerrijk (1863-1867) als intermezzo. Ten tijde van deze tweede monarchistische periode vochten de republikeinse opstandelingen vaak wel onder de vlag uit 1823, die zij na hun overwinning weer als nationale vlag installeerden.

Het gebied waar de vlag werd gehesen werd ondertussen danig ingeperkt, aangezien het zuiden van het Eerste Mexicaanse Keizerrijk zich in 1823 onafhankelijk verklaarde als de Verenigde Staten van Centraal-Amerika en een eigen vlag aannam. Later zou Mexico ook in het noorden gebieden moeten afstaan, in dat geval aan de Verenigde Staten. Verder maakten de Republiek Yucatán (met een eigen vlag in de Mexicaanse kleuren) en de Republiek van de Rio Grande (met eveneens een eigen vlag) zich tijdelijk van Mexico los.

Tweede Mexicaanse Keizerrijk In 1863 werd het Tweede Mexicaanse Keizerrijk uitgeroepen. Deze monarchie, met keizer Maximiliaan I aan het hoofd, gebruikte vanaf 10 april 1864 een nieuwe nationale vlag. Deze had de groen-wit-rode vlag als basis met het nieuwe keizerlijke wapen in het midden van de witte baan (de oorlogsvlag alleen de keizerlijke adelaar). Het ontwerp van het wapen leek op dat van het Franse keizerlijke wapen, maar met wat Mexicaanse tinten. Verder werd de hoogte-breedteverhouding aangepast van 4:7 naar 1:2 en werd er in elke hoek een gouden gekroonde adelaar geplaatst. In 1867 werd Maximiliaan afgezet en geëxecuteerd en werd de republiek hersteld.

De vlag van 1881 Op 20 december 1880 besloot president Porfirio Díaz dat de adelaar vleugels in Franse stijl moest krijgen, naar een ontwerp van Tomás de la Peña. Ook werd de hoogte-breedteverhouding veranderd in 2:3. Daarmee werd een nieuwe vlag aangenomen, die op 1 januari 1881 voor het eerst werd gehesen.Flags of the World (2004): Mexico - 1823-National flag "official" variant used in 1881-1898, geraadpleegd op 17 augustus 2007. Formeel bleef men deze vlag, evenals die van 1899, 1917 en 1934, als dezelfde vlag beschouwen als die van 1823 (de Tweede Nationale Vlag). De vlag van 1881 zou tot 31 december 1898 in gebruik blijven.

De vlag van 1899 Op 1 januari 1899 werd, nog steeds onder Díaz, weer een nieuwe vlag in gebruik genomen door een aanpassing van het wapen, terwijl de hoogte-breedteverhouding van 2:3 gehandhaafd bleef. De nieuwe wapenafbeelding, wederom in Franse stijl, werd ontworpen door Juan de Dios Fernández.Flags of the World (2004): Mexico - 1823-National flag "official" variant used in 1899-1917, geraadpleegd op 19 augustus 2007.

De vlag van 1917