Karl Friedrich Abel

Karl Friedrich Abel, ook Carl Friedrich, (Köthen (Anhalt), 22 december 1723 — Londen, 20 juni 1787) was een Duits componist.

Leven Geboren in een muzikale familie (zowel zijn grootvader Clamor Heinrich als vader Christian Ferdinand waren gambaspelers, en zijn broer Leopold August was violist) werd hij een uitstekend viola da gamba speler en componeerde veel muziek voor dat instrument. Hij was een leerling van Johann Sebastian Bach in Leipzig en speelde in het orkest van Johann Adolf Hasse in Dresden. Na Mannheim en Parijs te hebben bezocht vestigde hij zich in 1759 in Londen, waar hij musicus werd voor koningin Charlotte. Hij kreeg steeds meer invloed: ook Wolfgang Amadeus Mozart had belangstelling voor zijn composities.

Samen met Johann Christian Bach (de elfde zoon van Johann Sebastian, de zgn. Londense Bach) organiseerde hij de bekende Bach-Abel concerten in Londen, om op die manier hun composities te promoten. Na de dood van Bach verbleef hij twee jaar in Duitsland, maar kwam terug naar Londen om te spelen in de Grand Professional Concerts.

Meer dan 200 werken van hem zijn bewaard, waaronder symfonieën, concerti, kamermuziek en sonates. Hij evolueerde mee met zijn tijd, en schreef zowel muziek in de galante stijl als in de stijl van het classicisme (de Mannheimer Schule). Zijn latere werken zijn over het algemeen minder creatief, maar bleven desondanks van hoge kwaliteit en populair. De meeste van zijn werken werden uitgegeven in Londen, Parijs, Amsterdam en Berlijn.

Abel is een van de vele componisten die in hun eigen tijd hoog in aanzien stonden, maar later in de vergetelheid raakten.

De aanduiding WK van de werken komt van: , Bibliographisch-thematisches Verzeichnis der Kompositionen von Karl Friedrich Abel (Cuxhaven, 1971).

Werken Symfonie Op. 1 No.1 in Bes-groot, WK 1 Symfonie Op. 1 No.2 in C-groot, WK 2 Symfonie Op. 1 No.3 in D-groot, WK 3 Symfonie Op. 1 No.4 in Es-groot, WK 4 Symfonie Op. 1 No.5 in F-groot, WK 5 Symfonie Op. 1 No.6 in G-groot, WK 6 Symfonie Op. 4 No.1 in D-groot, WK 7 Symfonie Op. 4 No.2 in Bes-groot, WK 8 Symfonie Op. 4 No.3 in Es-groot, WK 9 Symfonie Op. 4 No.4 in C-groot, WK 10 Symfonie Op. 4 No.5 in G-groot, WK 11 Symfonie Op. 4 No.6 in D-groot, WK 12 Symfonie Op. 7 No.1 in G-groot, WK 13 Symfonie Op. 7 No.2 in Bes-groot, WK 14 Symfonie Op. 7 No.3 in D-groot, WK 15 Symfonie Op. 7 No.4 in F-groot, WK 16 Symfonie Op. 7 No.5 in C-groot, WK 17 Symfonie Op. 7 No.6 in Es-groot, WK 18 Symfonie Op. 10 No.1 in E-groot, WK 19 Symfonie Op. 10 No.2 in Bes-groot, WK 20 Symfonie Op. 10 No.3 in Es-groot, WK 21 Symfonie Op. 10 No.4 in C-groot, WK 22 Symfonie Op. 10 No.5 in D-groot, WK 23 Symfonie Op. 10 No.6 in A-groot, WK 24 Symfonie Op. 14 No.1 in C-groot, WK 25 Symfonie Op. 14 No.2 in Es-groot, WK 26 Symfonie Op. 14 No.3 in D-groot, WK 27 Symfonie Op. 14 No.4 in Bes-groot, WK 28 Symfonie Op. 14 No.5 in G-groot, WK 29 Symfonie Op. 14 No.6 in Es-groot, WK 30 Symfonie Op. 17 No.1 in Es-groot, WK 31 Symfonie Op. 17 No.2 in Bes-groot, WK 32 Symfonie Op. 17 No.3 in D-groot, WK 33 Symfonie Op. 17 No.4 in C-groot, WK 34 Symfonie Op. 17 No.5 in Bes-groot, WK 35 Symfonie Op. 17 No.6 in G-groot, WK 36 Symfonie in C-groot, WK 37 Symfonie in Bes-groot, WK 38 Symfonie in Es-groot, WK 39 Symfonie in Bes-groot, WK 40 Symfonie in D-groot, WK 41 Sinfonia concertante voor hobokwartet in Bes-groot, WK 42 Sinfonia concertante voor hobokwartet in D-groot, WK 43 Periodical Overture in D-groot, WK 44 Ouverture voor 'Love in a village' in D-groot, WK 45a Ouverture voor 'The summer's tale' in Bes-groot, WK 45b Fluitconcert No.1 in C-groot, WK 46 Fluitconcert No.2 in e-klein, WK 47 Fluitconcert No.3 in D-groot, WK 48 Fluitconcert No.4 in C-groot, WK 49 Fluitconcert No.5 in G-groot, WK 50 Fluitconcert No.6 in C-groot, WK 51 Celloconcert in Bes-groot, WK 52 Klavecimbelconcert Op. 11 No.1 in F-groot, WK 53 Klavecimbelconcert Op. 11 No.2 in Bes-groot, WK 54 Klavecimbelconcert Op. 11 No.3 in Es-groot, WK 55 Klavecimbelconcert Op. 11 No.4 in D-groot, WK 56 Klavecimbelconcert Op. 11 No.5 in G-groot, WK 57 Klavecimbelconcert Op. 11 No.6 in C-groot, WK 58 Fluitconcert No.7 in D-groot, WK 59 Celloconcert in C-groot, WK 60 Strijkkwartet Op. 8 No.1 in F-groot, WK 61 Strijkkwartet Op. 8 No.2 in Bes-groot, WK 62 Strijkkwartet Op. 8 No.3 in Es-groot, WK 63 Strijkkwartet Op. 8 No.4 in D-groot, WK 64 Strijkkwartet Op. 8 No.5 in A-groot, WK 65 Strijkkwartet Op. 8 No.6 in F-groot, WK 66 Fluitkwartet Op. 12 No.1 in C-groot, WK 67 Fluitkwartet Op. 12 No.2 in A-groot, WK 68 Fluitkwartet Op. 12 No.3 in F-groot, WK 69 Fluitkwartet Op. 12 No.4 in D-groot, WK 70 Fluitkwartet Op. 12 No.5 in Bes-groot, WK 71 Fluitkwartet Op. 12 No.6 in G-groot, WK 72 Strijkkwartet Op. 15 No.1 in E-groot, WK 73 Strijkkwartet Op. 15 No.2 in C-groot, WK 74 Strijkkwartet Op. 15 No.3 in Es-groot, WK 75 Strijkkwartet Op. 15 No.4 in G-groot, WK 76 Strijkkwartet Op. 15 No.5 in F-groot, WK 77 Strijkkwartet Op. 15 No.6 in A-groot, WK 78 Raccolta voor Klavecimbel in C-groot, WK 79a Raccolta voor Klavecimbel in Bes-groot, WK 79b Triosonate Op. 3 No.1 in G-groot, WK 80 Triosonate Op. 3 No.2 in C-groot, WK 81 Triosonate Op. 3 No.3 in Bes-groot, WK 82 Triosonate Op. 3 No.4 in D-groot, WK 83 Triosonate Op. 3 No.5 in A-groot, WK 84 Triosonate Op. 3 No.6 in Es-groot, WK 85 Triosonate Op. 9 No.1 in A-groot, WK 86 Triosonate Op. 9 No.2 in C-groot, WK 87 Triosonate Op. 9 No.3 in G-groot, WK 88 Triosonate Op. 9 No.4 in Bes-groot, WK 89 Triosonate Op. 9 No.5 in D-groot, WK 90 Triosonate Op. 9 No.6 in F-groot, WK 91 Triosonate Op. 16a No.1 in G-groot, WK 92 Triosonate Op. 16a No.2 in D-groot, WK 93 Triosonate Op. 16a No.3 in C-groot, WK 94 Triosonate Op. 16a No.4 in A-groot, WK 95 Triosonate Op. 16a No.5 in D-groot, WK 96 Triosonate Op. 16a No.6 in G-groot, WK 97 Triosonate Op. 16b No.1 in G-groot, WK 98 Triosonate Op. 16b No.2 in D-groot, WK 99 Triosonate Op. 16b No.3 in C-groot, WK 100 Triosonate Op. 16b No.4 in G-groot, WK 101 Triosonate voor 2 violen & cello in A-groot, WK 102 Triosonate voor 2 violen & cello in A-groot, WK 103 Triosonate voor 2 fluiten & cello in G-groot, WK 104 Triosonate voor 2 fluiten & cello in D-groot, WK 105 Triosonate voor 2 fluiten & cello in G-groot, WK 106 Triosonate voor 2 fluiten & cello in F-groot, WK 107 Triosonate voor 2 fluiten & cello in c-klein, WK 108 Triosonate voor 2 fluiten & cello in G-groot, WK 109 Triosonate voor 2 fluiten & cello in G-groot, WK 110 Triosonate voor 2 fluiten & cello in D-groot, WK 110a Triosonate voor 2 fluiten & cello in G-groot, WK 110b Triosonate voor 2 fluiten & cello in C-groot, WK 110c Triosonate voor 2 fluiten & cello in Bes-groot, WK 110d Triosonate voor 2 fluiten & cello in C-groot, WK 110e Triosonate voor 2 fluiten & cello in C-groot, WK 110f Klavecimbeltrio Op. 2 No.1 in C-groot, WK 111 Klavecimbeltrio Op. 2 No.2 in F-groot, WK 112 Klavecimbeltrio Op. 2 No.3 in D-groot, WK 113 Klavecimbeltrio Op. 2 No.4 in Bes-groot, WK 114 Klavecimbeltrio Op. 2 No.5 in G-groot, WK 115 Klavecimbeltrio Op. 2 No.6 in Es-groot, WK 116 Klavecimbeltrio Op. 5 No.1 in Bes-groot, WK 117 Klavecimbeltrio Op. 5 No.2 in G-groot, WK 118 Klavecimbeltrio Op. 5 No.3 in E-groot, WK 119 Klavecimbeltrio Op. 5 No.4 in C-groot, WK 120 Klavecimbeltrio Op. 5 No.5 in A-groot, WK 121 Klavecimbeltrio Op. 5 No.6 in F-groot, WK 122 Fluitsonate Op. 6 No.1 in C-groot, WK 123 Fluitsonate Op. 6 No.2 in G-groot, WK 124 Fluitsonate Op. 6 No.3 in G-groot, WK 125 Fluitsonate Op. 6 No.4 in E-groot, WK 126 Fluitsonate Op. 6 No.5 in F-groot, WK 127 Fluitsonate Op. 6 No.6 in G-groot, WK 128 Vioolsonate Op. 13 No.1 in G-groot, WK 129 Vioolsonate Op. 13 No.2 in F-groot, WK 130 Vioolsonate Op. 13 No.3 in A-groot, WK 131 Vioolsonate Op. 13 No.4 in Bes-groot, WK 132 Vioolsonate Op. 13 No.5 in C-groot, WK 133 Vioolsonate Op. 13 No.6 in Es-groot, WK 134 Vioolsonate Op. 18 No.1 in G-groot, WK 135 Vioolsonate Op. 18 No.2 in A-groot, WK 136 Vioolsonate Op. 18 No.3 in C-groot, WK 137 Vioolsonate Op. 18 No.4 in Es-groot, WK 138 Vioolsonate Op. 18 No.5 in Bes-groot, WK 139 Vioolsonate Op. 18 No.6 in F-groot, WK 140 Vioolsonate in C-groot, WK 140a Klavecimbel Sonata in Bes-groot, WK 140b Sonate voor viola da gamba No. 1 in C-groot, WK 141 Sonate voor viola da gamba No. 2 in A-groot, WK 142 Sonate voor viola da gamba No. 3 in D-groot, WK 143 Sonate voor viola da gamba No. 4 in G-groot, WK 144 Sonate voor viola da gamba No. 5 in A-groot, WK 145 Sonate voor viola da gamba No. 6 in e-klein, WK 146 Sonate voor viola da gamba No. 7 in G-groot, WK 147 Sonate voor viola da gamba No. 8 in A-groot, WK 148 Sonate voor viola da gamba No. 9 in G-groot, WK 149 Sonate voor viola da gamba No.10 in e-klein, WK 150 Sonate voor viola da gamba No.11 in C-groot, WK 151 Sonate voor viola da gamba No.12 in G-groot, WK 152 Sonate voor viola da gamba No.13 in G-groot, WK 153 Sonate voor viola da gamba No.14 in D-groot, WK 154 Sonate voor viola da gamba No.15 in G-groot, WK 155 Sonate voor viola da gamba No.16 in D-groot, WK 156 Sonate voor viola da gamba No.17 in e-klein, WK 157 Sonate voor viola da gamba No.18 in D-groot, WK 158 Sonate voor viola da gamba No.19 in G-groot, WK 159 Sonate voor viola da gamba No.20 in D-groot, WK 160 Sonate voor viola da gamba No.21 in D-groot, WK 161 Sonate voor viola da gamba No.22 in C-groot, WK 162 Sonate voor viola da gamba No.23 in A-groot, WK 163 Sonate voor viola da gamba No.24 in A-groot, WK 164 Sonate voor viola da gamba No.25 in D-groot, WK 165 Sonate voor viola da gamba No.26 in D-groot, WK 166 Sonate voor viola da gamba No.27 in G-groot, WK 167 Sonate voor viola da gamba No.28 in D-groot, WK 168 Sonate voor viola da gamba No.29 in D-groot, WK 169 Sonate voor viola da gamba No.30 in C-groot, WK 170 Sonate voor viola da gamba No.31 in G-groot, WK 171 Sonate voor viola da gamba No.32 in D-groot, WK 172 Sonate voor viola da gamba No.33 in A-groot, WK 173 Sonate voor viola da gamba No.34 in G-groot, WK 174 Sonate voor viola da gamba No.35 in a-klein, WK 175 Sonate voor viola da gamba No.36 in f-klein, WK 176 Sonate voor viola da gamba No.37 in A-groot, WK 177 Sonate voor viola da gamba No.38 in G-groot, WK 178 Sonate voor viola da gamba No.39 in A-groot, WK 179 Sonate voor viola da gamba No.40 in D-groot, WK 180 Sonate voor viola da gamba No.41 in D-groot, WK 181 Sonate voor viola da gamba No.42 in G-groot, WK 182 Sonate voor viola da gamba No.43 in A-groot, WK 183 Sonate voor viola da gamba No.44 in C-groot, WK 184 Arpeggio voor viola da gamba in D-groot, WK 185 Allegro voor viola da gamba in D-groot, WK 186 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 187 Tempo fi Menuetto voor viola da gamba in D-groot, WK 188 Adagio voor viola da gamba in D-groot, WK 189 Vivace voor viola da gamba in D-groot, WK 190 enante voor viola da gamba in D-groot, WK 191 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 192 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 193 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 194 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 195 Fuga voor viola da gamba in D-groot, WK 196 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 197 Allegro voor viola da gamba in D-groot, WK 198 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 199 Tempo di Menuetto voor viola da gamba in D-groot, WK 200 Tempo di Menuetto voor viola da gamba in D-groot, WK 201 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 202 Stuk voor viola da gamba in D-groot, WK 203 Con variatione voor viola da gamba in D-groot, WK 204 Stuk voor viola da gamba in d-klein, WK 205 Stuk voor viola da gamba in d-klein, WK 206 Allegro voor viola da gamba in d-klein, WK 207 Stuk voor viola da gamba in d-klein, WK 208 Adagio voor viola da gamba in d-klein, WK 209 Menuetto voor viola da gamba in D-groot, WK 210 Allegretto voor viola da gamba in A-groot, WK 211 Allegro voor viola da gamba in A-groot, WK 212 Menuet voor Klavecimbel in C-groot, WK 213 Menuet voor Klavecimbel in D-groot, WK 214 Menuet voor Klavecimbel in G-groot, WK 215 Menuet voor Klavecimbel in G-groot, WK 216 Mars in F-groot, WK 217