Le Havre (Normandisch: Lé Hâvre) is een Franse stad in de regio Normandië, in het departement Seine-Maritime met inwoners per . Le Havre is de grootste stad van Normandië (wel telt de agglomeratie Rouen meer inwoners). Door haar ligging aan de monding van de Seine en door de makkelijke toegankelijkheid van de haven geldt zij als de op een na belangrijkste haven van Frankrijk. Vooral het containervervoer en de overslag van aardolie bezorgen haar die rang. Vanuit Le Havre vaart een ferry naar Southampton. Het stadsbeeld is compleet veranderd na de wederopbouw na het rampzalige bombardement van 1944.
Toponymie De naam "Le Havre" betekent 'de haven' en is mogelijk van Oudnoordse herkomst, hoewel sommigen de naam beschouwen als een ontlening aan de Nederlandse taal.
In de zestiende eeuw stond de stad soms ook bekend als "Le Havre de Grâce". De Amerikaanse plaats Havre de Grace en de Canadese plaats Harbour Grace zijn beide naar Le Havre vernoemd.
Geschiedenis thumb|left|Kaart uit 1837 van Le Havre voor en na de stichting rond 1530 Le Havre werd gesticht in 1517 onder koning Frans I als versterkte haven. Bedoeling was om de monding van de Seine te beschermen tegen Engelse aanvallen. Maar er was ook nood aan een nieuwe haven, nu de havens van Harfleur en Honfleur te kampen hadden met verzanding. Vice-admiraal Guyon Le Roy stond in voor de bouw. De koning bezocht de site in 1520 en stond belastingsvrijstellingen toe om nieuwe inwoners aan te trekken. De Florentijnse architect Girolamo Bellarmato werd in 1541 aangesteld voor de stedenbouwkundige ontwikkeling terwijl de militaire ingenieur Giovanni Tommaso Scala instond voor de verdedigingswerken. De stad was kwam in 1562 in Engelse handen, toen evenals in de Nederlanden een beeldenstorm plaatsvond en protestanten haar overleverden aan de Engelsen. De stad zou tot ver in de zeventiende eeuw toneel van godsdiensttroebelen blijven. Het jaar erop kwam Le Havre weer in Franse handen, maar koning Karel IX stelde Giulio Cesare Spinelli aan om een citadel te bouwen. Onder het bewind van Lodewijk XIV kreeg de bekende steden- en fortenbouwer Vauban de opdracht om de haven uit te breiden en te versterken.
Lange tijd genoot Le Havre een grote bekendheid als vertrekpunt voor de trans-Atlantische oversteek vanuit Frankrijk. Vandaar haar bijnaam: La Porte Océane. De Compagnie de l'Orient (1643) en de Compagnie des Indes (1664) waren aanwezig in Le Havre. Daarnaast Le Havre ook een belangrijke vissershaven. Schepen vertrokken vanuit Le Havre op walvisjacht of om voor Newfoundland kabeljauw te vangen.
In de achttiende eeuw verloor Le Havre geleidelijk aan belang als militaire haven en dit gaf vrij spel aan de reders. Le Havre werd een van de belangrijkste handelshavens van Frankrijk en vooral de trans-Atlantische handel, ook de slavenhandel, bloeide. Er werden nieuwe havendokken gegraven en in het noorden werd een nieuwe stad gebouwd.
Moderne tijd Door de op massale verwoesting gerichte Britse bombardementen van september 1944 werd Le Havre bijna met de grond gelijkgemaakt. Ongeveer 12.500 gebouwen werden vernield en 80.000 mensen werden dakloos. De woningnood die daardoor ontstond noopte het departement en de Franse regering tot een snelle wederopbouw. Architect Auguste Perret werd aangesteld om het stedenbouwkundig project te leiden.
Uitbreiding van de gemeente In 1852 werd de gemeente Ingouville aangehecht bij de gemeente, net als het westelijke deel L'Heure van de gemeente Graville-l'Heure en delen van Sanvic. In 1919 werd de rest van de gemeente Graville (Graville-Sainte-Honorine) aangehecht bij Le Havre.
In 1953 werd de gemeente Bléville aangehecht bij Le Havre. In 1955 werd Sanvic aangehecht. Histoire de la commune Le Havre op de website Annuaire des Mairies et Villes In 1971 werd een deel van buurgemeente Harfleur, meer bepaald de wijk Caucriauville bij Le Havre gevoegd.
In 1973 werd de gemeente Rouelles bij Le Havre gevoegd in een fusion-association. Dit hield in dat Neuville-lès-Dieppe als commune associée nog enige mate van zelfstandigheid behield.
Geografie De oppervlakte van Le Havre bedraagt . Op was de bevolkingsdichtheid inwoners per km². miniatuur|links|350px|Le Havre met de belangrijkste infrastructuur, bodemgebruik en omliggende gemeenten.
Bezienswaardigheden
De stad die na de Tweede Wereldoorlog herrees onder leiding van de architect Auguste Perret, werd in 2005 door de UNESCO op de lijst van het Werlederfgoedcomité opgenomen. Ze werd herbouwd in de periode 1945-1964; om die snelle wederopbouw te verwezenlijken, maakte Perret voor het eerst op grote schaal gebruik van geprefabriceerde elementen en beton. Een gebied van 130 ha werd zo in een grote eenvormigheid bebouwd.Le Havre en 10 sites, Détours en France, april 2022, p. 34 Een centraal punt in de herbouwde stad is de ook door Perret ontworpen Église Saint-Joseph (Sint-Jozefskerk), met een toren van 110 meter hoog.
De stad geldt in Frankrijk als een van de symbolen van de naoorlogse bloeiperiode, die in het Frans Trente Glorieuses genoemd wordt.
De Cathédrale Notre-Dame De Église Sainte-Jeanne-d'Arc Het Muséum d'histoire naturelle De Cimetière Sainte-Marie, een gemeentelijke begraafplaats met monumentale graven en diverse militaire perken
Verkeer en vervoer De stad beschikt in de voorstad Octeville over een regionale luchthaven, de Aéroport Le Havre Octeville.
In de stad bevindt zich het trainstation Le Havre.
Economie Le Havre beschikte als grote havenstad over daarmee samenhangende industrie. Renault heeft in de stad een autofabriek. In de stad staat een thermo-elektrische centrale.
Diensten In Le Havre bevindt zich een campus van de École de management de Normandie.
Sport Voetbalclub Le Havre AC is afkomstig uit Le Havre en komt in het seizoen 2023/24 uit in de Franse Ligue 1. Sinds 2012 maakt de club gebruik van het nieuwe Stade Océane dat 25.000 zitplaatsen heeft.
Le Havre is 20 keer etappeplaats geweest in wielerkoers Ronde van Frankrijk. De Belg Louis Mottiat en de Italiaan Ottavio Bottecchia wonnen er twee keer. De laatste ritwinnaar in Le Havre is de Tsjech Zdeněk Štybar in 2015.
De eerste rugbyclub in Frankrijk werd in 1870 opgericht in Le Havre.
Demografie In 1600 telde Le Havre ongeveer 6000 inwoners.
Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal tussen 1962 en 2008., cijfers inwoneraantal volgens de definitie "population sans doubles comptes".
Geboren
Jacques-Henri Bernardin de Saint-Pierre (1737-1814), schrijver Charles Alexandre Lesueur (1778-1846), natuuronderzoeker en kunstenaar Casimir Delavigne (1793-1843), dichter en toneelschrijver Louis Bachelier (1870-1946), wiskundige Raoul Dufy (1877-1953), kunstschilder André Caplet (1878-1925), componist Emile-Othon Friesz (1879-1949), kunstschilder René Coty (1882-1962), politicus, ex-president Arthur Honegger (1892-1955), componist Germaine Kerjean (1893-1975), actrice Jean Dubuffet (1901-1985), schilder en kunstenaar Raymond Queneau (1903-1976), schrijver Renée Simonot (1911), actrice André Duroméa (1917-2011), politicus Jean Roth (1924), baanwielrenner Jean Bouise (1929-1989), acteur Gilles Blanchard (1953), kunstenaar Jérôme Le Banner (1972), vechtsporter Wilfried Nancy (1977), voetbaltrainer Julien Faubert (1983), voetballer Charlie Dalin (1984-2026), zeiler Kévin Anin (1986), voetballer Gueïda Fofana (1991), voetballer
Categorie:Werelderfgoed in Frankrijk Categorie:Accommodatie tijdens de Olympische Zomerspelen 1900