thumb|right|261px|De Philipszaal 's avonds. thumb|right|261px|De sloop van de Anton Philipszaal in 2015. Dr. Anton Philipszaal was een concertzaal en theater aan het Spuiplein nr. 150 in Den Haag. De zaal werd op 9 september 1987 geopend door Koningin Beatrix en Prins Claus, evenals het ernaast gelegen Lucent Danstheater.Leidsch Dagblad, "Haags muziektheater feestelijk geopend", 10 september 1987, pagina 23. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/ Het gebouw was ontworpen door de architecten Dick van Mourik en Peter Vermeulen. De zaal telde 1800 zitplaatsen. Het gebouw bestond slechts 27 jaar; in 2015 werd het gesloopt om plaats te maken voor het onderwijs- en cultuurgebouw Amare.
Ontstaan Vaste bespeler en opdrachtgever voor de bouw van de concertzaal was het Residentie Orkest, dat al sinds het afbranden van het Gebouw voor K & W in 1964 verlegen zat om een akoestisch bevredigende eigen concertzaal. Het financierde de bouw voor een deel zelf door gerichte publieksacties met onder meer grammofoonplaten met onbekende Nederlandse muziek.
Ontwerp Omdat het budget voor zowel de dr. Anton Philipszaal als het Danstheater beperkt was, was het voor de architecten een uitdaging om representatieve gebouwen neer te zetten.3D Warehouse, geraadpleegd op 2019-12-05. Gearchiveerd op 5 december 2019. Het ontwerp kenmerkte zich doordat de hoofdzaal aan de buitenzijde herkenbaar was als roze doos. Toen het stucwerk begon te bladeren is het opnieuw aangebracht, maar in een felrode kleur. De nevenfuncties bevonden zich in een schil rondom de doos, die was uitgevoerd in donker glas. De zaal kreeg de naam Dr. Anton Philipszaal "niet vanwege de verdiensten van deze pionier, maar omdat het concern uit Eindhoven daar dik voor betaalde".Leidse Courant, "Festival voor heel Holland", 4 juli 1987, pagina 2. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/ De bouw van de gecombineerde Philipszaal en Danstheater kostte uiteindelijk 40 miljoen gulden (ruim 18 miljoen Euro). Het uitgangspunt bij het ontwerp van de Anton Philipszaal was om het gebouw de best mogelijke akoestiek te geven; en het resultaat was er naar, het gebouw werd "akoestisch onvergelijkbaar" genoemd.. De basis van het gebouw was een betonnen ruimte in de vorm van een schoenendoos met een verhoging voor het orkest en een licht glooiende vloer waarop 1000 stoelen stonden. Er stonden er (bijna) nog eens zoveel op het balkon dat langs de vier wanden was aangebracht. Met de plafondverlichting was het voorts mogelijk visueel de zaal kleiner te maken zodat hij ook geschikt was voor concerten van kleinere ensembles. De stoelen konden, bijvoorbeeld voor een popconcert, worden verwijderd.Leidsch Dagblad, "Muziektheater indrukwekkend", 4 september 1987, pagina 25. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/ Het eerste popconcert dat er plaatsvond was door de Frans/Belgische zangeres Viktor Lazlo, op 30 oktober 1987.Leidse Courant, "Viktor Lazlo verdrinkt in muziek", 31 oktober 1987, pagina 16. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/ De Philipszaal werd aan de binnenkant gedecoreerd met een groot aantal golvende keramische wandpanelen "in een soort luipaard-motieven van vol-geel en zwart" van kunstenares Marte Röling.Leidse Courant, "Marte Röling: Wie het nu niet mooi vindt, wordt later m'n grootste fan", 16 september 1987, pagina 14. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/Zie een dergelijk paneel hier.
Moeilijke periode 1995-1997 Vanaf de opening in 1987 tot aan haar vertrek in 1994 floreerde de zaal onder de verantwoordelijkheid van directeur Petra Unger. Met de opbrengsten van de brede programmering, de commerciële verhuur en een kleine aanvullende subsidie van de gemeente kon er aan alle financiële verplichtingen worden voldaan. De verbrede programmering van de Philipszaal viel niet in goede aarde bij de directeur van het Residentie Orkest, Bert v.d. Akker. Dit leidde tot een conflict en tot het vertrek van Petra Unger, op 1 augustus 1994.
Vanaf september 1995 begon de zaal, o.l.v de nieuwe directie met de door hen gekozen nieuwe programmering verliezen te leiden, die in dat jaar opliepen tot 1,5 miljoen gulden. Daarnaast werd door hen ook geld gestoken in de verbouwing en uitbreiding van foyers, horecavoorzieningen en toiletten; dat zou de mogelijkheden tot verhuur vergroten. Ook werd voor 800.000 gulden een deel van de parkeergarage gekocht voor een ondergrondse uitbreiding. Dit alles kostte bij elkaar 4,2 miljoen gulden, waarvan 3 miljoen van de bank werd geleend. Het Residentie Orkest, vaste bespeler en eigenaar van 86% van de aandelen van de Philipszaal, stond juridisch en financieel los van de NV Dr Anton Philipszaal, maar in de praktijk was de verwevenheid tussen de NV en de Stichting Residentie Orkest dermate groot dat het orkest in grote problemen zou komen als de zaal failliet zou gaan. In de zomer van 1996 richtte het bestuur van het orkest een noodkreet tot de gemeente Den Haag, de Rijksoverheid en het bedrijfsleven, waaronder uiteraard Philips. Om een faillissement af te wenden was een kapitaalinjectie van enkele miljoenen nodig, maar potentiële geldschieters wilden alleen over de brug komen als de gemeente dat ook deed.
In september 1996 werd bekendgemaakt dat 'risicovolle uitvoeringen' voor de rest van het seizoen 1996-'97 werden geschrapt. Na aftrek van afkoopsommen en schadevergoedingen zou dat tot 100.000 gulden minder verlies leiden. In mei 1997 kwam de gemeente met een reddingsplan van 4,5 miljoen gulden, waarvan 1,2 miljoen door het bedrijfsleven werd opgehoest. De programmeringssubsidie werd verhoogd van 265.000 tot 400.000 gulden per jaar. Ook het orkest moest uit de rode cijfers worden gehaald; het kreeg een eenmalige injectie van 450.000 gulden en de jaarlijkse subsidie werd met 80.000 gulden verhoogd.Leidsch Dagblad, "Haagse Anton Philipszaal op de rand van bankroet", 31 augustus 1996, pagina 17. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/Leidsch Dagblad, "Bijna failliete Philipszaal schrapt concerten", 11 september 1996, pagina 9. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/Leidsch Dagblad, "Eigen programmering breekt Philipszaal op", 2 september 1996, pagina 21. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/Leidsch Dagblad, "Den Haag wil orkest en Philipszaal redden", 21 mei 1997, pagina 9. Artikel leesbaar via https://web.archive.org/web/20230812104001/https://leiden.courant.nu/
Sloop thumb|right|261px|Amare, 'opvolger' van de Anton Philipszaal In oktober 2015 werd begonnen met de sloop van de Anton Philipszaal en een groot deel van het er naast gelegen Lucent Danstheater.(Dode link) Planning bouw Spuikwartier Website DenHaag.nl, bezocht 3 nov. 2015(Dode link) DenHaagdirect.nl (bezocht 3 nov. 2015) Dit om plaats te maken voor Amare, een nieuw cultureel centrum, dat eind 2021 geopend werd. In de tussentijd werden de concerten van onder meer het Residentie Orkest in het Zuiderstrandtheater gegeven. De parkeergarage is grotendeels gehandhaafd, omdat die gebruikt wordt in het nieuwe ontwerp.
Zie ook Amare (Dans en Muziekcentrum) Spuikwartier Wijnhavenkwartier
Categorie:Concertzaal in Nederland Categorie:Theaterzaal in Den Haag Categorie:Bouwwerk in Den Haag Centrum Categorie:Voormalig bouwwerk in Den Haag